Ngày 18 tháng 5, tại thành phố Huế, Cục Phát triển Doanh nghiệp tư nhân và Kinh tế tập thể (Bộ Tài chính) phối hợp với Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO) tại Việt Nam đã tổ chức hội thảo tham vấn nhằm hoàn thiện chính sách hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, góp phần hoàn thiện dự thảo luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa (sửa đổi). Hội thảo đã thu nhận nhiều ý kiến đóng góp quý báu để dự án luật sau khi ban hành có thể tạo hành lang pháp lý và cơ chế chính sách đồng bộ, hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa phát triển, đóng góp vào sự xây dựng đất nước.
Phát biểu khai mạc hội thảo
Phát biểu đề dẫn tại hội thảo, bà Trịnh Thị Hương, Phó cục trưởng Cục Phát triển Doanh nghiệp tư nhân và Kinh tế tập thể, cho biết thực hiện Nghị quyết số 68-NQ/TW ngày 4 tháng 5 năm 2025 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân và chương trình lập pháp năm 2026 của Quốc hội, Chính phủ đã giao nhiệm vụ cho Bộ Tài chính chủ trì xây dựng dự án luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa (sửa đổi). Dự kiến luật sẽ được trình Quốc hội tại kỳ họp thứ 2 vào tháng 10 năm 2026.
Cục Phát triển Doanh nghiệp tư nhân và Kinh tế tập thể là đơn vị được giao nhiệm vụ soạn thảo dự án luật, đã phối hợp với các tổ chức tư vấn tích cực triển khai. Dự thảo luật đã được tổ chức hội thảo tham vấn ý kiến của cộng đồng doanh nghiệp nhỏ và vừa tại phía Bắc ở Hà Nội, và nay tiếp tục tổ chức tại thành phố Huế để lấy ý kiến từ khu vực miền Trung.
Kinh nghiệm quốc tế và thực trạng Việt Nam
Theo bà Trịnh Thị Hương, kinh nghiệm quốc tế cho thấy nhiều nước đã đi trước Việt Nam trong việc xây dựng và ban hành luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, chẳng hạn Nhật Bản đã có luật từ năm 1963. Tại Việt Nam, mặc dù chính sách đã có từ 25 năm và luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa lần đầu tiên được Quốc hội thông qua năm 2017, nhưng qua quá trình thực hiện đã bộc lộ một số hạn chế, bất cập. Mục tiêu xây dựng dự thảo luật lần này nhằm thể chế hóa kịp thời chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước, khắc phục những hạn chế, bất cập của các quy định hiện hành, bảo đảm cơ chế hỗ trợ thiết thực, hiệu quả, phù hợp với yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội trong giai đoạn mới.
Bà Trịnh Thị Hương khẳng định, các chính sách hỗ trợ của luật phải lấy doanh nghiệp nhỏ và vừa làm trung tâm, xuất phát từ thực tiễn, giải quyết các khó khăn, vướng mắc trong gia nhập thị trường, tiếp cận nguồn lực, tổ chức sản xuất kinh doanh và nâng cao năng lực cạnh tranh. Vì vậy, việc thiết kế chính sách hỗ trợ cần theo hướng có trọng tâm, trọng điểm, có chọn lọc, phù hợp với từng nhóm doanh nghiệp theo quy mô, lĩnh vực và giai đoạn phát triển. Đổi mới phương thức hỗ trợ theo hướng lấy kết quả, đầu ra làm căn cứ phân bổ nguồn lực hỗ trợ, gắn với mục tiêu, đầu ra cụ thể, có thể lượng hóa được, bảo đảm dễ áp dụng, dễ kiểm tra và dễ đánh giá hiệu quả.
Ý kiến đóng góp từ địa phương
Góp ý vào dự thảo luật, ông Lê Văn Cường, Phó giám đốc Sở Tài chính thành phố Huế, cho rằng hiện cơ chế chính sách vẫn thiếu tính đặc thù địa phương. Mỗi địa phương có cơ cấu doanh nghiệp, ngành nghề và dư địa phát triển khác nhau, nên việc áp dụng một chính sách chung sẽ thiếu tính linh hoạt, khó phát huy hiệu quả toàn diện. Khi xây dựng chính sách cần nghiên cứu xây dựng cơ chế, chính sách theo hướng tăng tính phân cấp, phân quyền cho địa phương nhằm bảo đảm phù hợp với đặc thù phát triển kinh tế - xã hội từng vùng, từng địa bàn.
Ông Lê Văn Cường chia sẻ: "Việc tiếp cận chính sách vẫn khó khăn, nhiều doanh nghiệp gặp khó trong việc đáp ứng các tiêu chí vay vốn, thiếu tài sản bảo đảm hoặc chưa tiếp cận đầy đủ thông tin chính sách. Vì thế cần tiếp tục rà soát, đơn giản hóa điều kiện, thủ tục tiếp cận các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, đặc biệt là các chính sách tín dụng và tiếp cận vốn từ Quỹ Phát triển Doanh nghiệp nhỏ và vừa."
Hỗ trợ chuyển đổi số doanh nghiệp
Liên quan đến việc chuyển đổi số doanh nghiệp, luật mới cần bổ sung cơ chế hỗ trợ chi phí thuê nền tảng số, tư vấn chuyển đổi số, đào tạo nhân lực số, có chính sách khuyến khích doanh nghiệp tham gia các chương trình chuyển đổi số thông qua cơ chế hỗ trợ tài chính, ưu đãi thuế hoặc đồng hành kỹ thuật từ cơ quan quản lý Nhà nước.
