Ngân hàng Trung ương Nga bán vàng dự trữ, lần đầu giảm kể từ tháng 10
Ngân hàng Trung ương Nga (CBR) đã thực hiện giao dịch bán ra 300.000 ounce vàng trong tháng 1, đánh dấu lần đầu tiên lượng dự trữ kim loại quý này sụt giảm kể từ tháng 10 năm ngoái. Động thái này diễn ra trong bối cảnh giá vàng thế giới đạt mức cao kỷ lục, mang lại nguồn thu đáng kể cho ngân sách của Nga. Theo số liệu chính thức được công bố vào ngày 20/1, dự trữ vàng của Nga đã giảm xuống còn 74,5 triệu ounce.
Giá vàng kỷ lục và tác động đến giá trị dự trữ
Trong tháng 1, giá vàng trung bình dao động khoảng 4.700 USD/ounce – mức cao nhất trong lịch sử. Nếu các giao dịch được thực hiện theo giá thị trường, lượng vàng bán ra có thể mang về cho Nga khoảng 1,4 tỷ USD. Mặc dù khối lượng vàng nắm giữ giảm nhẹ, tổng giá trị dự trữ vàng của Nga lại tăng mạnh nhờ đà tăng giá chóng mặt. Tính đến cuối tháng 1, giá trị dự trữ vàng của nước này đã tăng 23%, lên mức 402,7 tỷ USD, phản ánh tác động tích cực từ xu hướng phục hồi của thị trường kim loại quý.
Bối cảnh và mục tiêu của việc bán vàng
Việc bán vàng là một phần trong các hoạt động “phản ánh” của Ngân hàng Trung ương Nga, liên quan đến việc Bộ Tài chính nước này rút tài sản từ Quỹ Phúc lợi Quốc gia (National Wealth Fund). Từ năm ngoái, CBR đã bắt đầu tích cực sử dụng vàng thỏi để hỗ trợ các giao dịch bán tài sản của quỹ này. Trong hai tháng đầu năm 2025, Bộ Tài chính Nga đã chi 419 tỷ ruble (tương đương 5,5 tỷ USD) từ Quỹ Phúc lợi Quốc gia, bao gồm cả việc bán vàng và ngoại tệ.
Mục tiêu chính của động thái này là bù đắp sự sụt giảm doanh thu từ dầu khí – nguồn thu chủ lực của ngân sách Nga trong bối cảnh thâm hụt tài khóa gia tăng. Sự suy giảm nguồn thu năng lượng buộc chính phủ Nga phải tìm kiếm các nguồn tài chính thay thế. Trong điều kiện tiếp cận thị trường vốn quốc tế bị hạn chế do các lệnh trừng phạt, vàng dự trữ trở thành công cụ quan trọng để cân đối ngân sách và đáp ứng nhu cầu chi tiêu, bao gồm cả chi tiêu cho các hoạt động quân sự.
Thách thức kinh tế và chiến lược ứng phó
Kể từ khi Điện Kremlin xảy ra xung đột với Ukraine vào năm 2022, nền kinh tế Nga chịu nhiều sức ép từ các lệnh trừng phạt quốc tế và biến động thị trường năng lượng. Giá trị vàng tăng mạnh trong giai đoạn này đã giúp Nga ghi nhận khoản lợi nhuận lớn, tương đương với quy mô tài sản ngoại tệ bị đóng băng tại châu Âu. Tuy nhiên, những thách thức kinh tế vẫn hiện hữu và ngày càng phức tạp.
Gần đây, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã gia hạn thêm một năm các biện pháp trừng phạt nhằm vào Nga. Bên cạnh đó, ngành dầu khí – trụ cột của nền kinh tế – được cho là đang đối mặt với tổn thất đáng kể. Trong năm qua, Nga cũng trải qua những khó khăn trong lĩnh vực hàng không và vũ trụ. Có thời điểm, giá dầu xuất khẩu của nước này giảm xuống mức thấp, làm gia tăng áp lực lên nguồn thu ngoại tệ.
Trước bối cảnh đó, việc tận dụng đà tăng của giá vàng để bổ sung ngân sách được xem là giải pháp linh hoạt trong ngắn hạn. Tuy nhiên, xu hướng này cũng cho thấy nền kinh tế Nga đang phải phụ thuộc nhiều hơn vào nguồn dự trữ chiến lược để ứng phó với thâm hụt và các sức ép tài chính kéo dài. Theo phân tích, động thái bán vàng không chỉ là biện pháp tức thời mà còn phản ánh sự thích nghi của Nga trong bối cảnh kinh tế toàn cầu đầy biến động.
