Cổ Phiếu IBM Chứng Kiến Ngày Tồi Tệ Nhất Sau Hơn 25 Năm
Cổ phiếu của Tập đoàn International Business Machines (IBM) đã trải qua phiên giảm mạnh nhất trong hơn hai thập kỷ vào thứ Hai, với mức sụt giảm 13%, theo dữ liệu từ Bloomberg. Đây là mức giảm phần trăm một ngày lớn nhất kể từ tháng 10 năm 2000, đẩy cổ phiếu này vào đà lao dốc 27% trong tháng 2, trên đà ghi nhận mức sụt giảm một tháng tồi tệ nhất kể từ ít nhất năm 1968.
Nguyên Nhân Đến Từ Một Bài Đăng Blog Của Startup AI Anthropic
Nguyên nhân chính của cú sốc thị trường này bắt nguồn từ một bài đăng blog của Anthropic PBC, một startup trí tuệ nhân tạo. Trong bài viết, công ty tuyên bố công cụ Claude Code của họ có khả năng hiện đại hóa COBOL, một ngôn ngữ lập trình cổ điển với hơn 60 năm tuổi đời, vẫn đang được sử dụng rộng rãi trên các máy tính mainframe của IBM.
Anthropic viết: "Việc hiện đại hóa một hệ thống COBOL từng đòi hỏi cả đội quân tư vấn dành nhiều năm để lập bản đồ quy trình làm việc. Các công cụ như Claude Code có thể tự động hóa các giai đoạn khám phá và phân tích, vốn chiếm phần lớn công sức trong việc hiện đại hóa COBOL."
Mối Đe Dọa Đến Doanh Thu Mainframe Của IBM
Phần lớn các máy tính mainframe chạy COBOL đều do IBM sản xuất, và đợt bán tháo này khiến công ty trở thành cái tên mới nhất chịu áp lực nặng nề vì lo ngại trí tuệ nhân tạo sẽ ảnh hưởng đến triển vọng tăng trưởng của các công ty công nghệ truyền thống. Một phần đáng kể doanh thu của IBM vẫn gắn liền với mảng kinh doanh mainframe – những máy chủ khổng lồ thuộc sở hữu của khách hàng chạy các ứng dụng trên COBOL.
COBOL, dù đã lỗi thời, vẫn khó thay thế do:
- Quá trình chuyển đổi sang hệ thống hiện đại hơn rất chậm chạp và tốn kém.
- Ngôn ngữ này khó hiểu và dễ lỗi khi được viết từ hơn nửa thế kỷ trước.
- Thiếu hụt lập trình viên thông thạo COBOL trong hiện tại.
AI Claude Của Anthropic Phát Huy Tác Dụng
Đây chính là nơi AI, cụ thể là mô hình Claude của Anthropic, phát huy tác dụng. Công cụ này có thể:
- Phát hiện và ghi lại các quy trình làm việc ẩn trong code.
- Xác định sự phụ thuộc giữa các phần khác nhau của codebase.
- Giúp các kỹ sư có được những hiểu biết sâu sắc để thiết kế lại hệ thống.
Khi các hệ thống này được chuyển đổi sang nền tảng hiện đại hơn, khách hàng của IBM có thể chuyển sang những hệ thống đám mây hoặc điện toán khác, gây ảnh hưởng tiêu cực đến hoạt động kinh doanh của gã khổng lồ công nghệ này.
Phản Ứng Của Thị Trường Có Thể Quá Mức?
Tuy nhiên, một số nhà phân tích cho rằng phản ứng của thị trường có thể là quá mức. Amit Daryanani, nhà phân tích tại Evercore ISI, nhận định: "Mặc dù chúng tôi hiểu tại sao việc di chuyển mainframe có thể được coi là tiêu cực đối với IBM, nhưng chúng tôi muốn chỉ ra rằng IBM đã cung cấp cho khách hàng một số tùy chọn hiện đại hóa. Cảm nhận của chúng tôi là khách hàng đã có lựa chọn để di chuyển khỏi mainframe, nhưng họ vẫn gắn bó với nền tảng này."
Thực tế, ý tưởng về một dịch vụ giúp làm việc với COBOL dễ dàng hơn không phải là mới. Nhiều công ty công nghệ lớn nhất, bao gồm chính IBM, đã ra mắt các sản phẩm tương tự. IBM từng giới thiệu một công cụ vào năm 2023 sử dụng AI để làm việc với COBOL, kể cả cập nhật nó sang Java, một ngôn ngữ lập trình phổ biến và hiện đại hơn.
CEO Arvind Krishna cho biết vào tháng 7 năm 2025 rằng trợ lý lập trình AI cho mainframe của IBM "đã được áp dụng rất rộng rãi". Trong phần lớn các trường hợp, khách hàng đang sử dụng nó để hiểu cơ sở mã COBOL của họ và quyết định điều gì cần hiện đại hóa, cho thấy sự thích ứng của công ty trước làn sóng công nghệ mới.
