Sau khi Mỹ và Iran công bố một thỏa thuận tạm thời nhằm chấm dứt xung đột và dỡ bỏ các biện pháp phong tỏa hàng hải mà hai bên áp đặt trong khu vực, giá vàng thế giới lập tức ghi nhận mức tăng ấn tượng 3,4%, vọt lên mốc 4.362 USD/ounce. Cùng lúc đó, bạc cũng thể hiện sức mạnh vượt trội khi tăng tới 4,7%, chạm mốc 71,2 USD/ounce.
Không chỉ là phản ứng tức thời trước các sự kiện địa chính trị, sự bùng nổ của kim loại quý trong phiên đầu tuần là kết quả của sự cộng hưởng từ 5 động lực then chốt, mở ra một chương mới cho các nhà đầu tư đang tìm kiếm sự an toàn và lợi nhuận giữa bối cảnh kinh tế biến động.
"Quả bóng" lạm phát xì hơi nhờ giá dầu giảm
Cú hích đầu tiên đến từ "cơn lốc" giảm giá của dầu thô WTI, khi mặt hàng này lùi sâu về ngưỡng 80 USD/thùng - mức thấp nhất kể từ cuối tháng 3. Theo dữ liệu từ Cục Thống kê Lao động Mỹ (BLS), chi phí năng lượng chiếm hơn 60% mức tăng của chỉ số giá tiêu dùng (CPI). Việc giá dầu hạ nhiệt giúp "xì hơi" quả bóng lạm phát, trực tiếp gỡ bỏ áp lực đè nặng lên lợi suất thực. Khi lợi suất thực giảm, vàng - tài sản không mang lãi suất - trở nên hấp dẫn hơn bao giờ hết trong mắt nhà đầu tư.
Bạc trỗi dậy nhờ "động cơ kép"
Mức tăng 4,7% của bạc thậm chí còn ấn tượng hơn vàng. Không chỉ hưởng lợi từ việc lạm phát hạ nhiệt, bạc còn sở hữu "động cơ" công nghiệp độc quyền. Việc khơi thông lại eo biển Hormuz giúp giảm chi phí đầu vào cho sản xuất linh kiện điện tử, pin mặt trời và xe điện. Theo Viện Bạc, thị trường dự báo sẽ thiếu hụt nguồn cung năm thứ 6 liên tiếp với mức thâm hụt cấu trúc lên tới 46,3 triệu ounce trong năm 2026. Đây là động lực vững chắc khiến tỷ số vàng/bạc tiếp tục lao dốc, phản ánh nhu cầu thực tế cực kỳ cao.
Ngân hàng trung ương tiếp tục gom vàng với tốc độ cao
Trong khi các nhà đầu tư nhỏ lẻ còn đang cân nhắc, các ngân hàng trung ương đã tận dụng thời điểm vàng để gia tăng dự trữ. Theo Hội đồng Vàng Thế giới (WGC), quý I/2026 ghi nhận lượng mua ròng lên tới 244 tấn vàng, cao hơn mức trung bình nhiều năm. Đáng chú ý, các tên tuổi như Ngân hàng Trung ương Ba Lan, Séc và đặc biệt là Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc (PBOC) vẫn duy trì chiến lược mua vào dài hạn. Goldman Sachs thậm chí đã nâng dự báo nhu cầu của các ngân hàng trung ương lên mức 60 tấn/tháng cho đến cuối năm 2026, khẳng định rằng các định chế tài chính lớn coi những đợt điều chỉnh giá vừa qua là cơ hội mua vào với giá hời.
Cú hích từ biểu đồ chấm của Fed
Thị trường hiện đang đổ dồn sự chú ý vào cuộc họp của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) và biểu đồ chấm (dot plot) đầu tiên dưới thời tân chủ tịch Kevin Warsh. Theo công cụ CME FedWatch, xác suất Fed tăng lãi suất vào tháng 12 đã giảm mạnh xuống còn khoảng 64%. Giới phân tích tại Vital Knowledge nhận định, giá dầu giảm sâu tạo dư địa để ông Warsh phát đi tín hiệu mềm mỏng hơn. Nếu biểu đồ dot plot mang hơi hướng ôn hòa, đó sẽ là chìa khóa phá vỡ "trần lợi suất thực", mở đường cho kim loại quý tiếp tục chuỗi tăng trưởng.
ETF vàng vẫn đứng ngoài thị trường
Yếu tố khiến cục diện hiện nay trở nên cực kỳ tiềm năng chính là dòng vốn từ các quỹ ETF. Dù giá vàng đang tăng, dữ liệu cho thấy các nhà đầu tư phương Tây vẫn khá thận trọng và đã rút ròng 2 tỷ USD trong tháng 5. Tuy nhiên, các chuyên gia từ Morgan Stanley chỉ ra rằng tỷ trọng vàng trong danh mục tài chính tư nhân tại Mỹ hiện rất thấp. Chỉ cần một sự thay đổi nhỏ trong tâm lý nhà đầu tư, kết hợp với các tín hiệu chính sách ôn hòa từ Fed, dòng vốn này có thể quay trở lại mạnh mẽ. Khi đó, sự tham gia của các quỹ ETF sẽ đóng vai trò như một lò xo tiếp sức cho đà tăng giá của kim loại quý trong thời gian tới.
