TP.HCM vừa điều chỉnh chỉ tiêu di dời nhà ven kênh rạch từ 20.000 căn lên 40.000 căn, nhằm đáp ứng yêu cầu của Nghị quyết 09 của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển thành phố trong kỷ nguyên mới. Đây được xem là một nhiệm vụ cấp bách, gắn liền với chỉnh trang đô thị và cải thiện môi trường sống.
Mục tiêu di dời toàn bộ nhà ven kênh rạch
Theo Sở Xây dựng TP.HCM, hiện nay thành phố còn khoảng 40.000 căn nhà được xây dựng trên và ven các kênh rạch. Nghị quyết Đại hội Đảng bộ thành phố nhiệm kỳ 2025-2030 đặt mục tiêu đến cuối năm 2030 hoàn thành di dời 50% số căn nhà này. Tuy nhiên, trước yêu cầu phát triển đô thị văn minh, hiện đại, thành phố đã nâng chỉ tiêu lên 40.000 căn, tức di dời toàn bộ.
Triển khai trên 42 xã, phường
Sở Xây dựng đã tổng hợp danh mục 349 tuyến kênh, rạch cần di dời, thuộc địa bàn 21 phường và 21 xã. Các tuyến này trải rộng tại nhiều khu vực nội thành và vùng ven, nơi tập trung nhiều cụm nhà ở tự phát, ảnh hưởng đến cảnh quan, môi trường và hệ thống tiêu thoát nước. Sở đề nghị 42 phường, xã này rà soát, đề xuất danh mục dự án, cập nhật phương án tuyến, tổng mức đầu tư, tiền bồi thường, tái định cư, chi phí xây lắp, sắp xếp thứ tự ưu tiên và đề xuất nguồn vốn.
Công tác tái định cư được chú trọng
Chủ tịch UBND TP.HCM chỉ đạo UBND các phường, xã, đặc khu khẩn trương rà soát, cập nhật hiện trạng quỹ nhà, đất tái định cư, bao gồm quỹ đã bố trí cho dự án nhưng chưa sử dụng và quỹ đang quản lý. Đồng thời, tổng hợp nhu cầu bố trí tái định cư và khả năng cân đối quỹ nhà, đất. Sở Xây dựng được giao chủ trì đánh giá tổng thể quỹ nhà, đất tái định cư, tham mưu phương án quản lý, phân bổ và điều phối phù hợp, ưu tiên điều phối linh hoạt giữa các địa phương để tránh lãng phí.
Nhiều dự án di dời quy mô lớn đã triển khai
Đến nay, toàn thành phố dự kiến có 44 dự án, gồm 40 dự án sử dụng vốn ngân sách và 4 dự án xã hội hóa, với tổng số 23.429 căn cần di dời đến năm 2030. Riêng 3 phường Bình Đông, Chánh Hưng và Phú Định chiếm hơn 65% (khoảng 15.708 căn). Thành phố đã xây dựng đề án riêng cho khu vực này, mục tiêu di dời 14.609 căn, triển khai 9 dự án phát triển nhà ở tái định cư, nhà ở xã hội và quỹ đất đấu giá tạo nguồn vốn.
Các dự án cải tạo kênh rạch đang triển khai gồm Tham Lương, Bến Cát, rạch Nước Lên, rạch Xuyên Tâm, bờ Bắc kênh Đôi, nhà máy xử lý nước thải Nhiêu Lộc - Thị Nghè. Một số dự án chỉnh trang khác như rạch Văn Thánh, rạch Ông Bé, rạch Bà Lớn cũng được chuẩn bị đầu tư sớm.
Lộ trình di dời trong thời gian tới
Theo lộ trình, trong quý II, UBND các phường, xã sẽ thực hiện thủ tục bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và thu hồi đất đối với các dự án sử dụng vốn ngân sách đủ điều kiện. Đồng thời, nghiên cứu, đề xuất chủ trương đầu tư cho các dự án ngoài ngân sách, chuẩn bị lựa chọn nhà đầu tư. Đến năm 2027, thành phố dự kiến tổ chức lựa chọn nhà đầu tư, phê duyệt kết quả, đàm phán và ký kết hợp đồng. UBND các phường, xã sẽ tập trung hoàn thành công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, thu hồi đất và giải phóng mặt bằng bàn giao cho chủ đầu tư.
