Hà Nội công bố kế hoạch toàn diện để hiện đại hóa hệ thống chợ truyền thống
Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân Thành phố Hà Nội, ông Trương Việt Dũng, vừa ký ban hành Kế hoạch về phát triển và quản lý chợ trên địa bàn thành phố giai đoạn 2026 - 2030. Đây là một động thái quan trọng nhằm nâng cao chất lượng và hiệu quả của các khu chợ, vốn là huyết mạch trong đời sống kinh tế - xã hội của Thủ đô.
Những mục tiêu cụ thể và đầy tham vọng
Theo kế hoạch này, từ năm 2026 đến hết năm 2030, Thành phố Hà Nội phấn đấu đạt được hàng loạt chỉ tiêu quan trọng. 100% các chợ sẽ được phê duyệt phương án giá sử dụng diện tích bán hàng, nội quy hoạt động, và phương án bố trí, sắp xếp ngành hàng. Đồng thời, tất cả các chợ phải bảo đảm phát huy đầy đủ công năng và nâng cao hiệu quả kinh tế - xã hội, hướng tới văn minh thương mại.
Một điểm nhấn đáng chú ý là 100% các chợ được xây dựng mới, cải tạo, hoặc sửa chữa phải đáp ứng tiêu chuẩn về an toàn thực phẩm, vệ sinh môi trường, phòng cháy chữa cháy, an ninh trật tự, và văn minh thương mại. Dự kiến, thành phố sẽ xây mới và xây lại 108 chợ, bao gồm 2 chợ đầu mối, tăng 23% tổng số chợ hiện có. Bên cạnh đó, 118 chợ sẽ được cải tạo, sửa chữa, nâng cấp, đạt tỷ lệ 25,2%, và 100% các "chợ cóc", điểm kinh doanh tự phát sẽ được giải tỏa.
Thúc đẩy chuyển đổi số và thanh toán hiện đại
Kế hoạch cũng đặt ra các mục tiêu số hóa mạnh mẽ. 100% hộ kinh doanh, bao gồm cả hộ cố định, thường xuyên, không thường xuyên và vãng lai, phải có mã QR thanh toán. Ngoài ra, 50% hộ kinh doanh cố định sẽ có gian hàng trực tuyến trên sàn thương mại điện tử, mạng xã hội hoặc nền tảng số bán hàng, nhằm mở rộng thị trường và tăng cường khả năng cạnh tranh.
Các biện pháp triển khai và phân công trách nhiệm
Để thực hiện hiệu quả các mục tiêu trên, Thành phố yêu cầu các sở, ban, ngành và Ủy ban Nhân dân các xã, phường tăng cường và nâng cao hiệu quả công tác quản lý nhà nước về chợ. Công tác tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật, và công khai thông tin cho nhân dân được chú trọng ngay trước, trong và sau khi triển khai các chủ trương, chính sách.
Các xã, phường có nhiệm vụ rà soát lại quỹ đất để bố trí địa điểm xây dựng chợ theo quy hoạch đã được phê duyệt, đồng thời giải tỏa các "chợ cóc" và tụ điểm kinh doanh trái phép. Họ cũng phải đề xuất báo cáo Ủy ban Nhân dân Thành phố về chính sách ưu tiên cho doanh nghiệp tham gia quản lý, kinh doanh, khai thác chợ, như tiền thuê đất, tiền sử dụng đất, thuế, phí.
Hàng năm, Ủy ban Nhân dân Thành phố và các xã, phường sẽ bố trí ngân sách để đầu tư xây mới, nâng cấp, cải tạo, mở rộng chợ tại địa phương, với trọng tâm là những chợ đã xuống cấp, không đáp ứng quy định về phòng cháy chữa cháy, an toàn thực phẩm, và vệ sinh môi trường.
Xây dựng mô hình "chợ số" và hỗ trợ tiểu thương
Đối với việc xây dựng mô hình "chợ số", mỗi phường sẽ có ít nhất 2 chợ và mỗi xã có ít nhất 1 chợ áp dụng mô hình này. Thành phố sẽ hỗ trợ các hộ kinh doanh xây dựng gian hàng trực tuyến, đăng tải thông tin sản phẩm, giá bán, nguồn gốc xuất xứ, tổ chức đào tạo kỹ năng kinh doanh số, và triển khai thanh toán không dùng tiền mặt.
Phân công trách nhiệm và cơ chế tài chính
Thành phố giao việc đầu tư, cải tạo và phát triển hệ thống chợ giai đoạn 2026–2030 cho Sở Công Thương chủ trì, phối hợp với các Sở, ngành liên quan và Ủy ban Nhân dân các xã, phường. Các dự án xây dựng lại chợ và mở rộng quy mô sẽ được đưa vào kế hoạch đầu tư công giai đoạn này.
Đối với dự án cải tạo, sửa chữa chợ thuộc đối tượng quy định tại Nghị quyết số 115/2020/QH14 của Quốc hội, sẽ sử dụng vốn sự nghiệp trong chi thường xuyên theo phân cấp để thực hiện. Các chợ đã chuyển đổi do doanh nghiệp, hợp tác xã quản lý nếu xuống cấp, thì đơn vị quản lý chịu trách nhiệm cải tạo, nâng cấp. Riêng với chợ đầu mối, nếu khả năng vốn đầu tư không bảo đảm, có thể được xem xét vay vốn từ Quỹ đầu tư phát triển Thành phố Hà Nội.
Ý nghĩa và tầm nhìn cho tương lai
Kế hoạch phát triển và quản lý chợ giai đoạn 2026–2030 thể hiện quyết tâm mạnh mẽ của Hà Nội trong việc tái định hình vai trò của chợ truyền thống trong đời sống đô thị. Không chỉ là nơi mua bán hàng hóa đơn thuần, chợ được định hướng trở thành không gian thương mại văn minh, hiện đại, an toàn và có khả năng thích ứng với xu hướng tiêu dùng mới.
Nếu được triển khai hiệu quả, đây sẽ là bước chuyển quan trọng, giúp hệ thống chợ của Thủ đô thoát khỏi tình trạng lạc hậu, manh mún, từng bước trở thành một cấu phần năng động trong bức tranh kinh tế đô thị hiện đại, góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân và thúc đẩy phát triển bền vững.
