Dự án Khu đô thị mới Bình Quới - Thanh Đa: Bài toán giải phóng mặt bằng còn nhiều thách thức
UBND Thành phố Hồ Chí Minh vừa chính thức phê duyệt chủ trương đầu tư cho dự án Khu đô thị mới Bình Quới - Thanh Đa, với tổng mức vốn đầu tư lên đến khoảng 98.710 tỉ đồng. Dự án này hứa hẹn mang lại diện mạo mới cho khu vực, nhưng vấn đề giải phóng mặt bằng vẫn đang là một thách thức lớn khi nhiều hộ dân tại cư xá Thanh Đa (phường Bình Quới, quận Bình Thạnh cũ) chưa thống nhất việc di dời.
Tình hình di dời: Một bộ phận đồng ý, nhiều hộ vẫn bám trụ
Đầu tháng 3 năm 2026, Công ty cổ phần phát triển nhà Thanh Đa – đơn vị chủ đầu tư dự án xây dựng cụm 8 chung cư cư xá Thanh Đa, thông báo đã có 165 hộ dân đồng ý di dời sau nhiều năm chờ đợi. Trong số này, 81 hộ lựa chọn phương án tái định cư tại chỗ, còn 84 hộ quyết định nhận tiền bồi thường. Tuy nhiên, con số này chỉ là một phần nhỏ so với tổng số hộ dân cần di dời, khi nhiều hộ khác vẫn kiên quyết bám trụ lại tại các dãy chung cư đã hơn 50 năm tuổi.
Nguyên nhân chính khiến nhiều hộ dân chưa chấp thuận di dời xuất phát từ những băn khoăn về mức bồi thường và tính pháp lý trong việc tái định cư. Các khu chung cư tại cư xá Thanh Đa đã xuống cấp nghiêm trọng sau hàng chục năm sử dụng, với hành lang chật hẹp và hệ thống hạ tầng lão hóa, nhưng điều này vẫn chưa đủ để thuyết phục tất cả cư dân rời đi.
Phương án bồi thường và những tranh cãi
Theo phương án bồi thường do chủ đầu tư đưa ra, mức giá áp dụng là 52 triệu đồng/m², chưa tính đến hệ số K theo tầng. Cụ thể, hệ số K đối với tầng trệt là 1,29 lần, trong khi các tầng trên được tính với hệ số 1,17 lần. Ngoài ra, chủ đầu tư còn hỗ trợ thêm cho người dân 300 triệu đồng/hộ đối với tầng trệt và 200 triệu đồng/hộ với các tầng trên.
Tuy nhiên, nhiều ý kiến phản ánh rằng đơn giá 52 triệu đồng/m², dù đã tính hệ số K, vẫn được đánh giá là quá thấp. Với mức giá này, người dân khó có thể mua được một căn nhà khác trong cùng khu vực, đồng thời kéo theo hàng loạt lo ngại về chỗ ở mới và cuộc sống sau khi di dời. Bà Nguyễn Thị Xuân (63 tuổi), một cư dân gắn bó hàng chục năm với cư xá Thanh Đa, chia sẻ: "Chúng tôi sẵn sàng chấp hành chủ trương để chỉnh trang đô thị, nhưng vẫn mong có chính sách bồi thường, hỗ trợ và tái định cư hợp lý, minh bạch để đảm bảo cuộc sống sau này."
Phương án tái định cư và nỗi lo pháp lý
Đối với phương án thứ hai, dành cho người dân nhận nhà tái định cư tại chỗ, chủ đầu tư cam kết hỗ trợ mỗi hộ 12 triệu đồng/tháng tiền thuê nhà trong thời gian chờ dự án tái định cư hoàn thành. Phần lớn cư dân nghiêng về phương án này, nhưng họ lại tỏ ra lo ngại khi phải bàn giao sổ hồng mà chỉ nhận được sự cam kết hỗ trợ tiền thuê nhà hoặc lời hứa bàn giao căn hộ trong khoảng 12 tháng. Sự thiếu minh bạch trong các cam kết pháp lý sau tái định cư đang là rào cản lớn khiến nhiều hộ dân do dự.
Trong khi đó, một số hộ dân đã chấp thuận di dời, bắt đầu thu dọn và chuyển đồ đạc ra ngoài để bàn giao mặt bằng cho chủ đầu tư. Gia đình chị Nguyễn Thị Thanh Nguyệt (51 tuổi, lô 10 cư xá Thanh Đa) là một ví dụ, họ đã khiêng thùng đồ để về quê, rời khỏi chung cư cũ sau nhiều năm sinh sống tại đây. Tuy nhiên, vẫn còn những hộ như bà Huỳnh Thị Nhị (79 tuổi, lô 9) kiên quyết bám trụ, phản ánh sự chia rẽ trong cộng đồng cư dân.
Triển vọng và thách thức phía trước
Dự án Khu đô thị mới Bình Quới - Thanh Đa được kỳ vọng sẽ góp phần chỉnh trang đô thị, nâng cao chất lượng sống cho người dân Thành phố Hồ Chí Minh. Tuy nhiên, trước khi triển khai, thách thức lớn nhất vẫn là hoàn tất việc giải phóng mặt bằng tại 8 cụm chung cư còn lại trong khu cư xá Thanh Đa. Việc này đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa chính quyền, chủ đầu tư và người dân, cùng những chính sách bồi thường, hỗ trợ công bằng và minh bạch hơn.
Nhìn chung, dù đã có chủ trương đầu tư từ UBND TP.HCM, hành trình thực hiện dự án vẫn còn nhiều chông gai. Sự đồng thuận của người dân sẽ là yếu tố then chốt để biến kế hoạch cải tạo đô thị này thành hiện thực, đem lại lợi ích lâu dài cho cả cộng đồng và sự phát triển chung của thành phố.
