Hơn 10.000 cơ sở nhà đất đối dự cần cơ chế xử lý đặc thù
Trong bối cảnh cả nước đang tập trung nguồn lực cho phát triển, việc tồn tại hơn 10.000 cơ sở nhà đất đối dự (nhà đất thuộc sở hữu nhà nước nhưng không được sử dụng hoặc sử dụng kém hiệu quả) đang trở thành một vấn đề nhức nhối. Các chuyên gia cho rằng cần có cơ chế đặc thù để xử lý số tài sản này, tránh lãng phí nguồn lực công và tạo động lực cho phát triển kinh tế - xã hội.
Thực trạng nhà đất đối dự
Theo báo cáo của Bộ Tài chính, tính đến cuối năm 2024, cả nước có hơn 10.000 cơ sở nhà đất đối dự, tập trung chủ yếu ở các thành phố lớn như Hà Nội, TP.HCM và các tỉnh đồng bằng sông Cửu Long. Những cơ sở này chủ yếu là trụ sở cơ quan nhà nước cũ, nhà máy, xí nghiệp đã ngừng hoạt động nhưng chưa được xử lý kịp thời. Nhiều cơ sở trong số đó đã xuống cấp, gây mất mỹ quan đô thị và tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn.
Việc xử lý nhà đất đối dự hiện gặp nhiều vướng mắc do quy định pháp luật chưa đồng bộ, thủ tục hành chính phức tạp và thiếu cơ chế đặc thù. Điều này dẫn đến tình trạng kéo dài nhiều năm, gây lãng phí lớn về tài sản công.
Cần cơ chế đặc thù
Nhiều ý kiến cho rằng, để xử lý dứt điểm tình trạng này, cần có một cơ chế đặc thù, cho phép các địa phương chủ động hơn trong việc xác định giá trị, phương thức xử lý (bán, cho thuê, chuyển đổi mục đích sử dụng) đối với các cơ sở nhà đất đối dự. Cơ chế này cần bao gồm các quy định về thẩm quyền quyết định, quy trình thực hiện và giám sát, đảm bảo tính minh bạch và hiệu quả.
Đặc biệt, đối với các cơ sở nhà đất có giá trị lớn hoặc liên quan đến an ninh quốc phòng, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các bộ, ngành và địa phương. Việc xử lý thành công số tài sản này không chỉ giúp thu hồi vốn cho ngân sách nhà nước mà còn tạo quỹ đất sạch cho các dự án phát triển kinh tế - xã hội, góp phần thúc đẩy tăng trưởng.
Kiến nghị giải pháp
- Hoàn thiện khung pháp lý: Sửa đổi, bổ sung các quy định về quản lý, sử dụng tài sản công, trong đó có nhà đất đối dự, theo hướng phân cấp mạnh mẽ cho địa phương.
- Đơn giản hóa thủ tục: Rút ngắn thời gian xử lý thông qua việc áp dụng cơ chế một cửa, liên thông giữa các cơ quan.
- Đa dạng hóa phương thức xử lý: Cho phép bán đấu giá, cho thuê dài hạn, chuyển đổi mục đích sử dụng hoặc góp vốn liên doanh, liên kết để khai thác quỹ đất.
- Tăng cường giám sát: Thành lập các tổ công tác liên ngành để kiểm tra, đôn đốc việc thực hiện, đảm bảo xử lý đúng quy định, chống thất thoát tài sản.
Việc xử lý hơn 10.000 cơ sở nhà đất đối dự là một nhiệm vụ khó khăn, nhưng nếu có cơ chế đặc thù và quyết tâm cao, chắc chắn sẽ mang lại hiệu quả tích cực, góp phần phát triển kinh tế - xã hội bền vững.
