Các nhà sản xuất ô tô Đức đang tiến hành tái cơ cấu quy mô lớn trước sự đổ bộ ồ ạt của các đối thủ Trung Quốc. Giới phân tích cảnh báo làn sóng này có thể làm suy giảm vĩnh viễn vị thế của ngành công nghiệp vốn được coi là xương sống của nền kinh tế lớn nhất châu Âu.
Volkswagen: Kế hoạch cắt giảm 100.000 việc làm
Volkswagen hiện đang chuẩn bị mở rộng các biện pháp thắt lưng buộc bụng bằng cách khai tử tới 100.000 việc làm trong những năm tới và đóng cửa 4 nhà máy tại Đức. Trước đó, hãng đã vạch ra lộ trình cắt giảm 50.000 nhân sự tại Đức từ nay đến cuối năm 2030. Tuy nhiên, một nguồn tin am hiểu vấn đề tiết lộ kế hoạch mới nhất có thể khiến lực lượng lao động của hãng bị thanh lọc thêm 50.000 người nữa. Việc xóa bỏ 100.000 vị trí trong tổng số khoảng 625.000 nhân sự sẽ biến đây trở thành một trong những đợt sa thải lớn nhất trong lịch sử ngành công nghiệp.
BMW: Cảnh báo lợi nhuận và cắt giảm nhân sự
BMW gần đây cũng đưa ra lời cảnh báo tới các nhà đầu tư về kế hoạch chi tới 1 tỷ Euro cho chi phí tái cơ cấu. Theo các chuyên gia phân tích, bước đi này có thể dẫn đến việc cắt giảm tới 10.000 nhân sự và thu hẹp 15% sản lượng ô tô tại thị trường châu Âu. BMW là nhà sản xuất ô tô châu Âu duy nhất ghi nhận doanh số tăng trưởng tại lục địa già trong tháng 5. Thế nhưng, tập đoàn này vừa khiến các nhà đầu tư sững sờ khi mạnh tay hạ dự báo lợi nhuận, với lý do thị trường Trung Quốc suy thoái và những tác động tiêu cực từ cuộc chiến Iran. Kể từ lời cảnh báo đưa ra vào giữa tháng 6, cổ phiếu của BMW bốc hơi 13% khi các nhà đầu tư chuẩn bị tâm lý đón nhận thêm các đợt hạ dự báo từ các hãng xe châu Âu khác.
Mercedes-Benz: Hủy thưởng và cảnh báo nguy kịch
Mercedes-Benz thông báo tới toàn thể nhân viên tại Đức về việc hủy bỏ các khoản tiền thưởng mùa hè. Khoảng 5.500 nhân sự đã chấp nhận thôi việc tự nguyện theo chương trình cải tổ hiện tại. Công ty ước tính hiệu suất đầu ra sẽ lập tức cải thiện 15% nếu người lao động quay trở lại khung thời gian làm việc 40 giờ/tuần, thay vì mức 35 giờ vốn đã được áp dụng rộng rãi từ năm 1995 đến nay. “Chúng ta phải tiếp tục thắt lưng buộc bụng cao độ để có thể duy trì lợi thế cạnh tranh về giá”, ban lãnh đạo Mercedes-Benz nhấn mạnh. “Bất chấp mọi nỗ lực, cục diện tại Đức ngày hôm nay đã chạm ngưỡng nguy kịch”.
Nguy cơ mất vị thế công xưởng đắt đỏ
Dù tất cả các nhà sản xuất ô tô châu Âu, từ Stellantis, Renault cho đến Ford, đều đã tiến hành tinh gọn bộ máy vận hành trong những năm gần đây, nhưng tốc độ thâm nhập của BYD và các thương hiệu Trung Quốc khác vẫn ép các hãng xe Đức vào thế phải co cụm phòng thủ, bất chấp sự kháng cự quyết liệt từ các công đoàn đầy quyền lực. “Điều duy nhất bạn có thể làm lúc này là cắt giảm chi phí, và cách duy nhất để giảm chi phí một cách đáng kể là giải quyết tình trạng dư thừa năng suất. Trong khi đó, nơi có chi phí sản xuất đắt đỏ nhất trên thế giới hiện nay, bỏ xa các khu vực khác, chính là Đức”, Harald Hendrikse, nhà phân tích tại Citi, nhận định.
Trong tháng 5, cả Volkswagen, Mercedes-Benz, Stellantis và Renault đều bị mất thị phần bất chấp doanh số bán xe mới tại châu Âu tăng 4% so với cùng kỳ năm ngoái. Ở chiều ngược lại, tổng thị phần của BYD, Chery và các hãng xe Trung Quốc khác lần đầu tiên trong lịch sử vượt mốc 10%, theo số liệu từ Hiệp hội các nhà sản xuất ô tô châu Âu (ACEA). “Mọi tên tuổi của châu Âu hiện đều đang nếm trái đắng”, Thomas Besson, trưởng bộ phận nghiên cứu ngành ô tô tại Kepler Cheuvreux, cho biết. “Đây là một cục diện vô cùng thách thức đối với các nhà sản xuất ô tô châu Âu, bởi các hãng xe Trung Quốc đang tiến quân với tốc độ nhanh hơn nhiều so với dự kiến”.
Hoài nghi về khả năng phục hồi
“Tôi nghĩ ngay cả với biện pháp đó, vẫn là một dấu hỏi lớn liệu họ có thể vượt lên trước Trung Quốc để khôi phục lại biên lợi nhuận hay không, hay suy cho cùng cũng chỉ là để làm chậm lại quá trình mất máu”, Patrick Hummel, nhà phân tích tại UBS, bày tỏ sự hoài nghi. Bà Helena Wisbert, giáo sư kinh tế ô tô tại Đại học Khoa học Ứng dụng Ostfalia (Wolfsburg), bổ sung rằng quy mô của các đợt cắt giảm mới đang đẩy cuộc khủng hoảng của Volkswagen và các đối thủ lên một tầm kích mới. “Ngành công nghiệp ô tô tại Đức đang co hẹp lại, và xu hướng này mang tính lâu dài, vĩnh viễn”, bà nói.
