Quy chế tuyển sinh đại học 2026: 6 thay đổi quan trọng từ Bộ Giáo dục và Đào tạo
Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa chính thức ban hành quy chế tuyển sinh đại học cho năm 2026, với 6 điểm điều chỉnh đáng chú ý so với năm 2025. Những thay đổi này tập trung vào việc thu hẹp cánh cửa xét tuyển học bạ, giới hạn số nguyện vọng và phương thức xét tuyển, đồng thời loại bỏ lợi thế "cộng chồng" từ chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế như IELTS. Quy chế mới được công bố giữa tháng 2, nhằm hướng tới mục tiêu bảo đảm công bằng, khách quan trong tuyển sinh, nâng cao chất lượng đầu vào và giảm bớt chi phí, áp lực xã hội cho thí sinh.
Chi tiết các thay đổi trong quy chế tuyển sinh 2026
So với năm 2025, quy chế tuyển sinh đại học 2026 có những điều chỉnh cụ thể như sau:
- Số lượng nguyện vọng: Từ không giới hạn chuyển thành tối đa 15 nguyện vọng.
- Thứ tự nguyện vọng ngành Sư phạm: Từ không quy định sang quy định từ 1 đến 5.
- Số lượng phương thức xét tuyển: Từ không giới hạn sang tối đa 5 phương thức (không tính xét tuyển thẳng).
- Xét tuyển học bạ: Thay đổi từ yêu cầu sử dụng học bạ cả năm lớp 12 với trọng số tối thiểu 25% sang xét điểm trung bình chung học bạ 6 kỳ (lớp 10, 11 và 12) của tối thiểu ba môn, trong đó bắt buộc có Toán hoặc Văn với trọng số tính điểm xét không thấp hơn 10/30 điểm. Thí sinh phải có tổng điểm ba môn thi tốt nghiệp (theo tổ hợp hoặc Toán, Văn và một môn khác) tối thiểu là 15/30.
- Điểm cộng: Vẫn giữ tổng tối đa 3/30, nhưng được chia thành ba loại: điểm thưởng với thí sinh được tuyển thẳng nhưng không dùng (0-3), điểm xét thưởng với thành tích, năng khiếu đặc biệt (0-1,5), và điểm khuyến khích với chứng chỉ ngoại ngữ và chứng chỉ quốc tế (0-1,5).
- Quy đổi điểm chứng chỉ ngoại ngữ: Từ không quy định mức quy đổi, chỉ yêu cầu trọng số điểm xét không vượt 50% sang yêu cầu bảng quy đổi phải có tối thiểu 5 mức điểm chênh lệch ứng với thang điểm của chứng chỉ. Các trường đã quy đổi điểm chứng chỉ thì không cộng điểm khuyến khích.
Ý nghĩa và tác động của các thay đổi
Trong số 6 thay đổi, những điều chỉnh về xét tuyển học bạ và điểm cộng khuyến khích được đánh giá là đáng chú ý nhất. Xét học bạ là một trong hai phương thức chủ đạo trong tuyển sinh đại học, với số thí sinh trúng tuyển nhập học chiếm khoảng 40% mỗi năm. Tuy nhiên, phương thức này từng gây tranh cãi do thiếu tính chuẩn chung giữa các địa phương, thậm chí giữa các trường trong cùng một tỉnh, thành. Các trường thường xét riêng điểm từ 3-5 kỳ từ lớp 10 đến 12, có nơi chỉ xét điểm lớp 12, dẫn đến sự không đồng đều.
Về điểm cộng, nếu trước đây Bộ không quy định cụ thể, thì nay được phân loại rõ ràng thành ba nhóm, dù tổng điểm vẫn giữ ở mức 3/30. Điều này đồng nghĩa với việc thí sinh có chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế sẽ không còn hưởng lợi thế kép như năm ngoái, khi vừa được quy đổi điểm, vừa được cộng điểm ưu tiên. Theo ông Nguyễn Tiến Thảo, Vụ trưởng Vụ Giáo dục đại học, các điều chỉnh này nhằm bảo đảm công bằng, khách quan trong tuyển sinh, đồng thời nâng cao chất lượng đầu vào và giảm chi phí, áp lực xã hội cho thí sinh và gia đình.
Lịch trình tuyển sinh và tình hình hiện tại
Các quy định khác về quy đổi điểm, xác định độ lệch điểm giữa các phương thức, tổ hợp, cũng như cách tính điểm ưu tiên đối tượng, khu vực, vẫn được giữ nguyên. Năm nay, lịch tuyển sinh đại học dự kiến được đẩy lên sớm nửa tháng, do lịch thi tốt nghiệp THPT dự kiến diễn ra vào ngày 11-12/6, sớm hơn so với mọi năm. Thí sinh sẽ đăng ký và điều chỉnh nguyện vọng từ ngày 2/7 đến 17h ngày 14/7. Kết quả đỗ hay trượt sẽ được công bố từ 17h ngày 10/8 - thời điểm kết thúc lọc ảo, đến 17h ngày 13/8.
Đến thời điểm hiện tại, phần lớn các trường đại học đã công bố các điểm chính về tuyển sinh, bao gồm phương thức, chỉ tiêu và công thức xét tuyển. Điều này giúp thí sinh có sự chuẩn bị kỹ lưỡng hơn cho kỳ tuyển sinh sắp tới, trong bối cảnh những thay đổi mới từ quy chế 2026 sẽ tác động trực tiếp đến chiến lược đăng ký nguyện vọng.
