Việt Nam Lần Đầu Tham Gia APAIE 2026 Với Tư Cách Quốc Gia, Đánh Dấu Cột Mốc Xuất Khẩu Giáo Dục
Lĩnh vực giáo dục quốc tế của Việt Nam vừa ghi nhận một cột mốc đáng chú ý khi từ ngày 23 đến 27 tháng 2, nước ta chính thức tham gia Hội nghị và triển lãm giáo dục quốc tế khu vực châu Á - Thái Bình Dương (APAIE) 2026 tại Hồng Kông. Đây là lần đầu tiên Việt Nam tham dự với tư cách một quốc gia, thay vì chỉ có các trường đại học tham gia riêng lẻ như trước đây.
Triển Lãm Giáo Dục Việt Nam: Khẳng Định Vị Thế Trên Bản Đồ Khu Vực
Tại sự kiện, dưới sự chủ trì của Bộ Giáo dục và Đào tạo, đoàn đại biểu Việt Nam với sự tham gia của 17 cơ sở giáo dục đại học và tổ chức giáo dục đã lần đầu tiên tổ chức Triển lãm giáo dục Việt Nam (Vietnam Pavilion). Phó Giáo sư Nguyễn Thu Thủy, Cục trưởng Cục Hợp tác quốc tế (Bộ GD-ĐT), nhấn mạnh rằng việc này "khẳng định sự hiện diện chính thức và bài bản trên bản đồ giáo dục khu vực, góp phần khẳng định vai trò của giáo dục đại học Việt Nam nói riêng, giáo dục Việt Nam nói chung".
APAIE là một trong bốn sự kiện lớn nhất thế giới về giáo dục quốc tế toàn cầu, bên cạnh NAFSA (Mỹ), EAIE (châu Âu) và AIEC (Úc). Năm 2026, sự kiện kỷ niệm 30 năm thành lập, thu hút khoảng 2.500 đại biểu từ hơn 65 quốc gia và vùng lãnh thổ.
Mục Tiêu Tham Dự: Nâng Cao Vị Thế Và Thu Hút Đầu Tư
Bà Nguyễn Thu Thủy cho biết việc tham dự APAIE nhằm nâng cao vị thế của giáo dục Việt Nam, thu hút nguồn lực và đầu tư, đẩy mạnh tuyển sinh quốc tế, đồng thời tăng cường thu hút các chuyên gia, giảng viên, nhà quản lý và nhà khoa học xuất sắc trên thế giới đến Việt Nam làm việc. "Thông qua sự kiện này, chúng tôi muốn gửi đi thông điệp: giáo dục đại học Việt Nam là một hệ sinh thái năng động, chú trọng chất lượng và sẵn sàng đồng hành cùng các đối tác toàn cầu", bà Thủy nhấn mạnh.
Cơ Hội Xuất Khẩu Giáo Dục: Ba Nhóm Thuận Lợi Chính
Tiến sĩ Phạm Hiệp, Viện trưởng Viện Nghiên cứu giáo dục và chuyển giao tri thức (REK) tại Trường Đại học Thành Đô (Hà Nội), nhận định Việt Nam đang có nhiều cơ hội hơn trước để xuất khẩu giáo dục, xuất phát từ ba nhóm thuận lợi chính:
- Vị trí địa lý chiến lược: Việt Nam nằm ở trung tâm khu vực có quá trình quốc tế hóa giáo dục đại học mạnh mẽ nhất châu Á, với các nước láng giềng như Trung Quốc, Hàn Quốc, Singapore, Malaysia và Thái Lan thu hút đông đảo sinh viên quốc tế.
- Nội lực giáo dục tăng trưởng: Chất lượng và quốc tế hóa trong giáo dục đại học ngày càng được cải thiện, với nhiều cơ sở được kiểm định quốc tế và xuất hiện trên các bảng xếp hạng toàn cầu.
- Quyết tâm chính sách: Các nghị quyết của Đảng và Nhà nước, như Nghị quyết 71 và 57, đặt mục tiêu thu hút sinh viên và học giả quốc tế, thúc đẩy quốc tế hóa giáo dục.
Điều Kiện Để Tăng Khả Năng Xuất Khẩu Giáo Dục
Các chuyên gia đồng tình rằng để tăng khả năng xuất khẩu giáo dục, Việt Nam cần tham gia vào quá trình đảm bảo chất lượng theo tiêu chuẩn toàn cầu thông qua kiểm định quốc tế và tăng sự hiện diện trên các bảng xếp hạng đại học toàn cầu. Bà Eve Alcock, Giám đốc quan hệ đối ngoại Cơ quan Đảm bảo chất lượng giáo dục Đại học Anh (QAA), cho biết bà rất ấn tượng với cam kết chất lượng của các trường đại học Việt Nam, như Đại học Bách khoa Hà Nội và Trường Đại học Công nghiệp TP.HCM tham gia kiểm định chuẩn QAA.
Hướng Tới Thành Lập Trường Đại Học Việt Nam Tại Lào
Một bước tiến quan trọng là kế hoạch thành lập Trường Đại học Việt Nam tại Lào, được đề cập trong bản ghi nhớ giữa Bộ Giáo dục và Thể thao Lào và Bộ GD-ĐT. Trường này sẽ ưu tiên đào tạo các lĩnh vực như khoa học tự nhiên, công nghệ thông tin và sư phạm, nhằm hỗ trợ phát triển kinh tế - xã hội và hội nhập quốc tế của Lào. Đây dự kiến sẽ là đại học đầu tiên của Việt Nam ở nước ngoài, mở ra cơ hội mới cho xuất khẩu giáo dục.
Khái Niệm Xuất Khẩu Giáo Dục: Từ Lợi Ích Kinh Tế Đến Quyền Lực Mềm
Theo Tiến sĩ Phạm Hiệp, "xuất khẩu giáo dục" theo định nghĩa truyền thống là việc thu lợi ích kinh tế thông qua hoạt động giáo dục, như thu học phí sinh viên quốc tế hoặc bán dịch vụ đào tạo. Tuy nhiên, trong bối cảnh rộng hơn, nó còn mang lại lợi ích dài hạn như thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao, mở rộng quyền lực mềm và tạo dựng dòng dịch chuyển người học giữa Việt Nam và các nước.
