Định hướng lớn trong công tác lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI
Một trong những định hướng trọng tâm trong công tác lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khoá XVI được Bộ Chính trị nêu rõ là nghiên cứu tổng kết, sửa đổi tổng thể Hiến pháp năm 2013. Mục tiêu nhằm đảm bảo văn bản pháp lý tối cao này phù hợp với thực tiễn và yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới.
Kết luận số 17-KL/TW và những nội dung cơ bản
Ngày 2/4/2026, thay mặt Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú đã ký ban hành Kết luận số 17-KL/TW về định hướng lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI. Theo đó, Bộ Chính trị thống nhất chủ trương thông qua những nội dung cơ bản của đề án do Đảng ủy Quốc hội trình.
Bộ Chính trị nhấn mạnh mục tiêu của công tác lập pháp là tạo lập khung khổ pháp lý để thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2026-2031. Đến năm 2030, Việt Nam hướng tới hệ thống pháp luật dân chủ, công bằng, đồng bộ, thống nhất, công khai, minh bạch, khả thi, mở đường cho kiến tạo phát triển.
Các định hướng lớn trong lập pháp
Công tác lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI tập trung vào các định hướng then chốt, bao gồm:
- Nghiên cứu tổng kết, sửa đổi tổng thể Hiến pháp năm 2013.
- Xây dựng và hoàn thiện đồng bộ thể chế, pháp luật phát triển nhanh, bền vững.
- Đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.
- Xác lập mô hình tăng trưởng mới, cơ cấu lại nền kinh tế.
- Phát triển văn hoá và con người Việt Nam; xây dựng nền giáo dục hiện đại.
- Quản lý phát triển xã hội bền vững; bảo vệ môi trường, thích ứng với biến đổi khí hậu.
Bên cạnh đó, Bộ Chính trị lưu ý tập trung vào tăng cường quốc phòng, an ninh; đẩy mạnh hoạt động đối ngoại và hội nhập quốc tế; phát huy vai trò chủ thể của nhân dân và khối đại đoàn kết toàn dân tộc.
Chuyển đổi tư duy trong xây dựng pháp luật
Bộ Chính trị yêu cầu các cơ quan, đơn vị kịp thời thể chế hóa đầy đủ, đúng đắn chủ trương, đường lối của Đảng. Trọng tâm là hoàn thành việc thể chế hóa ngay trong năm 2026 những nội dung cốt lõi của Nghị quyết Đại hội XIV và các nghị quyết chiến lược.
Kết luận cũng nêu rõ việc dứt khoát từ bỏ tư duy "không quản được thì cấm". Cần xóa bỏ cơ chế xin - cho, triệt để cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh. Công tác quản lý nhà nước cần chuyển từ tư duy tiền kiểm, yêu cầu an toàn tuyệt đối sang chủ động chấp nhận rủi ro có kiểm soát.
Chính sách, pháp luật phải gắn với kiểm soát chặt chẽ quyền lực, nâng cao trách nhiệm giải trình, bảo đảm công bằng, minh bạch, kiên quyết phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.
Trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức
Bộ Chính trị yêu cầu tăng cường kỷ luật, kỷ cương, bảo đảm an ninh chính trị; đề cao vai trò, trách nhiệm của các chủ thể tham gia quy trình xây dựng pháp luật, nhất là của người đứng đầu.
Hoạt động của Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Hội đồng Dân tộc, các Ủy ban của Quốc hội trong công tác lập pháp cần tiếp tục đổi mới phương thức. Cơ quan, tổ chức được giao chủ trì soạn thảo phải tập trung làm tốt công tác tổng kết thực tiễn, xây dựng chính sách, tham vấn, đánh giá tác động chính sách.
Người đứng đầu chịu trách nhiệm toàn diện, trực tiếp chỉ đạo công tác xây dựng pháp luật. Chính phủ quyết liệt chỉ đạo, đôn đốc, kiểm tra công tác xây dựng pháp luật của các bộ, ngành để bảo đảm chất lượng, tiến độ chuẩn bị dự án.
