Chênh lệch lớn tỷ lệ trẻ mầm non đến trường tại TP.HCM sau sáp nhập
Sở Giáo dục và Đào tạo Thành phố Hồ Chí Minh vừa công bố báo cáo chi tiết về tình hình huy động trẻ em từ 3 đến 4 tuổi đến trường năm 2025. Số liệu được thống kê tại 168 phường, xã và đặc khu trong thành phố, sau quá trình sáp nhập với các tỉnh Bình Dương và Bà Rịa-Vũng Tàu cũ, cho thấy sự chênh lệch đáng kể giữa các khu vực.
Tỷ lệ trung bình và những con số nổi bật
Theo báo cáo, tỷ lệ trung bình huy động trẻ 3 tuổi đến trường đạt 81,43%, tương đương 66.932 trên tổng số 82.198 trẻ. Đối với trẻ 4 tuổi, tỷ lệ này cao hơn, đạt 91%, tương ứng 106.453 trên 116.986 trẻ. Nhiều địa phương ghi nhận tỷ lệ huy động trẻ 3-4 tuổi đến trường đạt mức tuyệt đối 100%, bao gồm các phường như Xuân Hòa, Bàn Cờ, Lái Thiêu, Bình Hòa, Thuận An, Phú Mỹ và Tân Phước.
Về trẻ 4 tuổi, một số khu vực có tỷ lệ đến trường từ trên 95% đến hơn 99%, chẳng hạn như Phường Tân Thới Hiệp (97,2%), Phường Tân Sơn Nhất (95,54%), Phường An Nhơn (96,09%), Phường An Hội Đông (95,74%), Phường Đức Nhuận (98,66%), Phường Bến Thành (97,56%), Phường Khánh Hội (99,85%), Phường Bình Tân (98,16%), Phường Bình Dương (99,91%), Phường Trừ Văn Thố (96,95%), Phường Thới Hòa (99,76%) và Phường Hòa Lợi (99,6%).
Những khu vực có tỷ lệ thấp đáng quan tâm
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả tích cực, vẫn còn nhiều xã, phường có tỷ lệ huy động trẻ ở mức thấp, chỉ hơn 53% hoặc hơn 60%. Cụ thể, xã Long Hòa đạt 63,43%, xã Thường Tân 62,59%, Phường Tân Uyên 67,33%, Phường Chánh Hiệp 69,74%, Phường Bình Thới 63,91%, Phường Phú Thọ 69,29%, Phường Tân Phú 66,02% và xã An Nhơn Tây 58,66%. Đáng chú ý, xã Hóc Môn ghi nhận tỷ lệ thấp nhất, chỉ đạt 53,36%.
Tỷ lệ trẻ 3 tuổi được huy động đến trường còn thấp hơn ở nhiều địa phương. Xã An Nhơn Tây huy động được 41,87% trẻ, trong khi tỷ lệ này ở xã Thái Mỹ là 57,7%, xã Phú Hòa Đông 59,66%, xã Bình Mỹ 46,5%, xã Hóc Môn 44,46%, xã Bà Điểm 54,9%, Phường Tây Thạnh 49,89% và Phường Vườn Lài 46,48%. Thậm chí, tại Phường Phú Thọ, tỷ lệ trẻ 3 tuổi đến trường chỉ đạt 38,96%.
Mục tiêu phổ cập giáo dục mầm non
Theo lãnh đạo Sở GD-ĐT TP.HCM, căn cứ vào quy định của Nghị định số 277/2025/NĐ-CP, thành phố cần đạt ít nhất 90% trẻ từ 3 đến 4 tuổi đến trường để đảm bảo lộ trình thực hiện phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ em từ 3 đến 5 tuổi trong thời gian tới. Con số này cho thấy vẫn còn khoảng cách đáng kể so với mục tiêu đề ra, đặc biệt ở các khu vực có tỷ lệ thấp.
Lợi ích của việc cho trẻ đến trường sớm
Hiệu trưởng một trường mầm non công lập tại khu vực 1 TP.HCM chia sẻ, qua quan sát, tại nhiều phường, xã ở địa bàn trung tâm, nơi có nhiều lao động và khu công nghiệp, tỷ lệ trẻ ra lớp rất đông ngay từ khi trẻ 25-36 tháng. Ngược lại, những nơi khác, tỷ lệ trẻ 3-4 tuổi ra lớp chưa cao do phụ huynh có tâm lý chờ con "cứng cáp hơn" mới cho đi học. Các lý do phổ biến bao gồm nhà có ông bà chăm sóc, có người giúp việc, lo ngại con đi học sớm sẽ bệnh vặt, hoặc e ngại về cơ sở vật chất và chất lượng chăm sóc tại trường.
Tuy nhiên, các chuyên gia giáo dục nhấn mạnh rằng trẻ đến trường sớm mang lại nhiều lợi ích. Cô Trần Thị Hường, giáo viên lớp trẻ 25-36 tháng tại Trường mầm non 6 (Phường Xuân Hòa, TP.HCM), cho biết trẻ không chỉ được chăm sóc, nuôi dưỡng mà còn được học thông qua chơi và tham gia các hoạt động giáo dục có chủ đích. Điều này giúp trẻ phát triển toàn diện các lĩnh vực thể chất, nhận thức, ngôn ngữ, tình cảm và thẩm mỹ, đặc biệt trong giai đoạn vàng để phát triển ngôn ngữ và nhận thức.
Cô Nguyễn Huỳnh Lâm Thư, Giám đốc trải nghiệm học tập tại hệ thống Trường mầm non Wisdomland, chia sẻ: "Gia đình luôn là nền tảng quan trọng nhất trong những năm đầu đời. Song song đó, môi trường mầm non phù hợp sẽ mang đến cho trẻ những trải nghiệm bổ sung, giúp con phát triển toàn diện hơn về thói quen, cảm xúc và tư duy." Khi đến trường, trẻ dần làm quen với nhịp sinh hoạt ổn định và bắt đầu xây dựng những mối quan hệ đầu đời với cô giáo và bạn bè.
Bác sĩ Trí Đoàn, Trưởng khoa Nhi tại Hệ thống phòng khám quốc tế Victoria Healthcare, cũng khẳng định: "Những năm tháng đầu đời là khoảng thời gian lý tưởng để trẻ được học nhiều điều hay, được tạo dựng nền tảng miễn dịch tốt. Nền tảng sức khỏe tốt không phải tự nhiên mà có, nó là một quá trình cần được huấn luyện và tiếp xúc với môi trường bên ngoài."
Giải pháp tăng tỷ lệ trẻ đến trường
Lãnh đạo Sở GD-ĐT TP.HCM đã đề nghị các phường, xã, đặc khu tiếp tục quan tâm đến các điều kiện thực hiện phổ cập giáo dục mầm non, tăng cường giải pháp nhằm nâng cao chất lượng công tác phổ cập và tăng tỷ lệ huy động trẻ 3-4 tuổi đến trường. Nếu gặp khó khăn, các địa phương cần kịp thời báo cáo về Sở GD-ĐT thông qua Phòng Giáo dục mầm non để báo cáo lên Ủy ban nhân dân thành phố.
Cô Vũ Đỗ Thúy Hiền, Hiệu trưởng Trường mầm non Tuổi Thơ 7 và Cụm trưởng Cụm chuyên môn 5 thuộc Sở GD-ĐT TP.HCM, cho rằng việc truyền thông qua các kênh fanpage chính thức và cổng thông tin điện tử của trường về hoạt động của trẻ và giáo viên có tác động tích cực đến phụ huynh. Điều này giúp gia đình hiểu và tin tưởng hơn khi thấy con em mình đến trường không chỉ để ăn, ngủ mà còn được học tập kỹ năng sống và kiến thức bổ ích.
Cô Hiền đề xuất: "Việc tổ chức chuyên đề, hội thảo để các đơn vị chia sẻ cách làm hay, phương thức hiệu quả trong việc vận động, thu hút trẻ 3-4 tuổi ra lớp cũng là giải pháp quan trọng. Đặc biệt, mô hình lớp học mở, trường học mở, công khai thông tin hoạt động trường lớp trên các kênh chính thức và truyền thông sẽ giúp phụ huynh tận mắt thấy lợi ích và sự phát triển của trẻ."
Tỷ lệ trẻ 5 tuổi đến trường vượt chuẩn
Bên cạnh đó, Sở GD-ĐT TP.HCM cũng công bố số liệu khả quan về tỷ lệ trẻ 5 tuổi đến trường. Trẻ 5 tuổi hoàn thành chương trình Giáo dục mầm non (sinh năm 2019) tại TP.HCM năm 2025 đạt 99,91%, vượt 14,91% so với chuẩn yêu cầu ít nhất 85%. Số trẻ 5 tuổi đến trường (sinh năm 2020) đạt 99,16%, vượt 4,16% so với chuẩn yêu cầu ít nhất 95%.
Lời khuyên cho phụ huynh
Để hành trình đến trường của trẻ nhẹ nhàng và vui vẻ, cô Nguyễn Huỳnh Lâm Thư khuyên phụ huynh nên:
- Kể chuyện, đọc sách về trường học, cô giáo và bạn bè để trẻ hình dung và cảm thấy quen thuộc.
- Đưa trẻ tham quan trường, làm quen với lớp học và tham gia các hoạt động ngắn cùng con.
- Trong những ngày đầu, trò chuyện với con về một ngày đi học vui vẻ và luôn giữ lời hứa đón con.
- Cho trẻ mang theo một món đồ quen thuộc như gấu bông hoặc khăn nhỏ.
- Bắt đầu với thời gian làm quen ngắn và tăng dần, đồng thời duy trì kết nối tích cực giữa gia đình và nhà trường.
Cô Thư nhấn mạnh: "Cha mẹ cần hiểu và chấp nhận những phản ứng bình thường của trẻ trong giai đoạn đầu, như ngủ sớm hơn, thức giấc ban đêm, hoặc dễ ốm hơn do thay đổi môi trường. Đây không phải là dấu hiệu trẻ không thích nghi được, mà là quá trình não bộ và cảm xúc của trẻ đang điều chỉnh trước một thay đổi lớn."
