Thầy giáo Võ Trường Toản 2025: 18 năm truyền lửa tiếng Pháp bằng công nghệ AI
Thầy Nguyễn Xuân Hoàng Minh Hiếu, công tác tại Trường THCS Ngô Sĩ Liên (phường Tân Sơn Hòa, TP.HCM), vừa nhận giải thưởng Võ Trường Toản năm 2025. Sau 18 năm theo đuổi sứ mệnh "truyền lửa" học tiếng Pháp cho học sinh, thầy đã chia sẻ những câu chuyện đầy cảm hứng và thành tựu đáng tự hào.
Sự sắp đặt của định mệnh và tình yêu ngôn ngữ
Thầy Minh Hiếu cho rằng việc dạy tiếng Pháp như một sự sắp đặt của định mệnh. Năm học 1991 - 1992, khi còn là học sinh cấp 2 tại Trường THCS Thực nghiệm sư phạm (nay là Trường trung học Thực hành Sài Gòn), thầy ban đầu theo học hệ tiếng Nga và tiếng Anh. Tuy nhiên, sau học kỳ 1, những thay đổi bất ngờ đã đưa thầy sang học hệ Pháp - Anh.
"Lúc ấy, tiếng Pháp đến với tôi như một thanh âm lạ lẫm, có chút khó gần. Nhưng rồi, sự lãng mạn trong ngữ điệu, sự tinh tế trong câu từ và bề dày văn hóa Pháp hào hoa đã dần chinh phục trái tim tôi. Từ sự tình cờ, nó chuyển hóa thành tình yêu trọn vẹn, thôi thúc tôi trở thành người 'truyền lửa' ngôn ngữ này cho thế hệ sau", thầy Hiếu chia sẻ.
Đổi mới giảng dạy và thành tích ấn tượng
Trong 5 năm qua, thầy Minh Hiếu không chỉ đứng sau thành quả của gần 70 học sinh giỏi tiếng Pháp các cấp mà còn là tác giả của website học tiếng Pháp với slogan "Học vui, học hay, học mỗi ngày!". Thầy luôn giữ "lửa" đam mê và đổi mới trong từng trang giáo án.
"Với giáo viên, ngoài kiến thức uyên thâm, điều quan trọng nhất là phải có 'lửa'. Tôi luôn tự nhủ: 'Muốn trò giỏi, thầy phải không ngừng học'. Tôi cố gắng biến những giờ ngữ pháp khô khan thành những buổi khám phá văn hóa thú vị, nơi các em không chỉ học từ vựng mà còn học cách yêu đất nước và con người Pháp. Khi mình dạy bằng cả trái tim, học sinh sẽ đón nhận bằng cả tấm lòng", thầy Hiếu nhấn mạnh.
Ứng dụng công nghệ và AI trong giảng dạy
Bước vào kỷ nguyên số, thầy Hiếu hiểu rằng không thể đứng yên. Thầy bắt đầu ứng dụng tối đa công nghệ thông tin vào giảng dạy, từ các phần mềm tương tác đến việc kết nối học sinh với nguồn tài nguyên nghe nhìn thực tế.
Đặc biệt, từ năm học 2025 - 2026, thầy đã tìm tòi, học hỏi ứng dụng công nghệ và trí tuệ nhân tạo (AI) để xây dựng trang web www.tiengphapdedang.com. Đây là nơi học sinh có thể tự rèn luyện, tìm kiếm bài học phù hợp với trình độ của mình.
"Nhờ những khóa học về AI trên các diễn đàn, tôi mới có thể hiện thực hóa những ý tưởng thành sản phẩm giáo dục cụ thể, giúp bài giảng sinh động hơn và để học sinh được 'sống' cùng ngôn ngữ chứ không chỉ học qua sách vở", thầy Hiếu cho biết.
Mục tiêu đào tạo công dân toàn cầu
Thầy Minh Hiếu khẳng định mục tiêu chưa bao giờ dừng lại ở điểm số. "Tôi khao khát đào tạo ra những công dân toàn cầu. Với vai trò tổ trưởng chuyên môn, tôi đã cùng đồng nghiệp tổ chức nhiều sân chơi như thi hùng biện, thi viết chính tả, và duy trì câu lạc bộ tiếng Pháp sinh hoạt định kỳ 2 lần/tháng", thầy chia sẻ.
Giữa bối cảnh tiếng Hoa, tiếng Hàn, tiếng Nhật đang lên ngôi, việc duy trì và truyền lửa cho tiếng Pháp - một ngôn ngữ gắn bó sâu sắc với Việt Nam, là nhiệm vụ mà thầy luôn đau đáu. "Tôi muốn học trò của mình khi bước ra thế giới phải thật tự tin, dám thể hiện bản thân và dùng tiếng Pháp như một chìa khóa vạn năng để mở cửa tương lai", thầy Hiếu nói.
Câu chuyện cảm động về học trò nghèo vươn ra thế giới
Trong hành trình dài ấy, thầy Hiếu có những kỷ niệm không chỉ mang lại niềm vui mà còn lấy đi những giọt nước mắt hạnh phúc. Dấu ấn sâu đậm nhất là câu chuyện về cậu học trò Nguyễn Khánh Gia.
Thầy Hiếu nghẹn ngào kể: "Tôi nhớ như in năm học 2020 - 2021 và 2021 - 2022. Gia đình em Khánh Gia thuộc diện đặc biệt vất vả, mẹ đơn thân gồng gánh nuôi các con. Là giáo viên chủ nhiệm của Gia năm lớp 8, tôi nhìn thấy ở em tố chất thông minh, sáng dạ. Tôi không chỉ kèm cặp em từng bài giảng tiếng Pháp mà còn san sẻ những gánh nặng tài chính, động viên gia đình vượt qua giai đoạn ngặt nghèo nhất".
Cô học trò nhỏ đã không phụ lòng nhà giáo tận tâm. Năm học 2021 - 2022, Nguyễn Khánh Gia xuất sắc giành giải nhì học sinh giỏi cấp thành phố môn tiếng Pháp và đỗ vào trường THPT chuyên danh tiếng. Đầu năm học 2025 - 2026, mẹ của Khánh Gia báo tin: "Thầy ơi, Gia đã chính thức nhận được học bổng toàn phần vào Đại học Iowa (University of Iowa - Mỹ) rồi!".
"Đọc tin nhắn, sống mũi tôi cay cay. Nhìn lại hành trình từ một cô bé rụt rè, khó khăn ngày nào giờ đây đã vươn đôi cánh bay đến chân trời mới, tôi cảm thấy mọi sự hy sinh, kiên nhẫn và yêu thương mình trao đi đều xứng đáng vô cùng. Đó chính là phần thưởng quý giá nhất, là kỷ niệm khó quên nhất trong sự nghiệp trồng người của tôi", thầy Hiếu xúc động chia sẻ.
Mô hình chuyển đổi số toàn diện được đánh giá cao
Theo đánh giá của Sở GD-ĐT TP.HCM, website www.tiengphapdedang.com không chỉ là một công cụ học tập đơn thuần mà là một mô hình chuyển đổi số toàn diện, thành công cho việc dạy và học ngoại ngữ. Bằng cách tích hợp công nghệ AI một cách chiến lược và tập trung vào trải nghiệm người dùng, nền tảng đã tạo ra những giá trị vượt trội so với phương pháp truyền thống.
Với lộ trình phát triển rõ ràng, tập trung vào việc nâng cao chất lượng nội dung, công nghệ và tính cộng đồng, website không chỉ là một giải pháp công nghệ cho một môn học mà còn là một bản thiết kế có thể nhân rộng để giải quyết các đứt gãy mang tính hệ thống về giao tiếp và hiệu quả trong giáo dục ngôn ngữ. Dự án của thầy Hiếu đã tạo ra một hệ sinh thái học tập bền vững, minh chứng cho tiềm năng to lớn của chuyển đổi số trong việc định hình tương lai giáo dục số.
