Bà Nguyễn Thị Lệ (80 tuổi) đã dành gần 60 năm chờ đợi liệt sĩ Huỳnh Văn Quên dù chưa từng có đám cưới. Bà sống trọn bổn phận con dâu trong gia đình ông, chăm sóc cha mẹ chồng và lo việc giỗ chạp.
Lời hẹn dưới bóng dừa
Giữa thập niên 1960, bà Lệ gặp ông Quên khi làm giao liên tại vùng Tân Phước Tây (Long An cũ, nay là Tây Ninh). Ông là Tiểu đội phó Tiểu đoàn 1 Long An. Cuối năm 1967, trước ngày hành quân vào Sài Gòn cho chiến dịch Mậu Thân, ông hẹn: “Đánh xong trận này, tui về ra mắt ba má rồi cưới em”. Bà Lệ gật đầu. Những lá thư sau đó là sợi dây nối giữa hai người. Bà không biết chữ, phải nhờ người đọc, rồi tập viết tên ông: “Quên”.
Nỗi đau sau chiến tranh
Sau Mậu Thân 1968, thư từ dứt. Năm 1977, gia đình nhận giấy báo tử ghi tên Huỳnh Văn Quyên, khác chữ “y” so với tên thật. Bà Lệ không tin, vẫn hy vọng tìm được ông. Bà đến nhà mẹ ông, bà Lê Thị Điệu, kể về lời hứa và quyết định không lấy chồng. Mẹ ông trao cho bà một đôi bông tai và chiếc nhẫn vàng – dù không phải lễ cưới, nhưng từ đó bà được coi là con dâu.
Gần 60 năm chờ đợi
Bà Lệ sống lặng lẽ, làm lụng, chăm con nuôi, và luôn có mặt trong gia đình họ Huỳnh mỗi dịp giỗ Tết. Ông Huỳnh Văn Nhỏ, em trai liệt sĩ, cho biết: “Chỉ khác cái là chưa có cái đám cưới thôi, chứ chị Hai Lệ là chị Hai của tụi tui”. Bà chưa từng nghĩ mình chờ đám cưới, chỉ giữ bổn phận đã chọn.
Phát hiện hài cốt
Ngày 6/7, lực lượng làm nhiệm vụ tại Công viên Lê Thị Riêng (TP.HCM) tìm thấy mẩu giấy ghi tên Huỳnh Văn Quên, trùng khớp thông tin. Ông Nhỏ gọi bà Lệ: “Tìm được anh rồi chị Hai”. Chiều cùng ngày, Thiếu tướng Nguyễn Thành Trung dẫn đầu đoàn công tác đến Tây Ninh xác minh. Đến 16h ngày 7/7, đã cất bốc 11 hài cốt liệt sĩ tại khu vực này.
Niềm hy vọng cuối
Bà Lệ ngồi lặng nhìn Bằng “Tổ Quốc ghi công”, không tham gia thủ tục. Chiếc nhẫn mẹ ông trao vẫn trên ngón tay bà, dù chưa từng đeo trong lễ cưới. Gia đình chờ kết quả ADN. Nếu trùng khớp, người lính sẽ trở về sau gần 60 năm.
