Ban Bí thư định hướng xuất bản trở thành ngành kinh tế số vào năm 2045
Ban Bí thư vừa ban hành Chỉ thị số 04-CT/TW về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với hoạt động xuất bản trong tình hình mới, khẳng định vai trò trụ cột tư tưởng, văn hóa của lĩnh vực này. Chỉ thị đặt mục tiêu đến năm 2045, Việt Nam có hệ thống xuất bản, truyền thông phát triển mạnh, đa dạng, hiện đại, đáp ứng tốt nhu cầu đọc, học, giải trí và hưởng thụ văn hóa tinh thần của Nhân dân, đồng thời trở thành ngành kinh tế số.
Xuất bản là lĩnh vực tư tưởng sắc bén và bộ phận quan trọng của văn hóa
Theo Chỉ thị 04-CT/TW, xuất bản được xác định là một lĩnh vực hoạt động tư tưởng sắc bén của Đảng, Nhà nước và Nhân dân, có nhiệm vụ tuyên truyền, phổ biến, xây dựng và bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước. Đồng thời, xuất bản còn là một bộ phận quan trọng của nền văn hóa Việt Nam, góp phần xây dựng và bồi đắp nền tảng tri thức quốc gia, tạo lập giá trị xã hội, dẫn dắt, định hướng thẩm mỹ, nâng cao dân trí và phát triển văn hóa.
Ban Bí thư chỉ đạo cần phát triển văn hóa đọc, lấy người đọc là trung tâm, là mục tiêu của hoạt động xuất bản; xây dựng và hình thành thói quen đọc sách trong cộng đồng, hình thành văn hóa đọc. Xuất bản cũng cần đóng vai trò là công cụ chủ đạo trong giáo dục, đào tạo và là một bộ phận quan trọng của ngành công nghiệp văn hóa, góp phần lan tỏa văn hóa, hình thành chuỗi giá trị nội dung số, tài sản số, gia tăng hiệu quả kinh tế.
Mục tiêu chuyển đổi số và phát triển xuất bản điện tử
Chỉ thị 04-CT/TW xác định mục tiêu cho xuất bản đến năm 2030 đạt chuyển đổi số sâu rộng, đầu tư phát triển hạ tầng, nền tảng công nghệ, nội dung số; ưu tiên xuất bản các ấn phẩm số, số hóa theo hướng đa dạng, sáng tạo, hội nhập trong nước và quốc tế. Ứng dụng trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn vào các khâu, các lĩnh vực của hoạt động xuất bản; phát triển hệ thống xuất bản đa phương tiện.
Song hành với chuyển đổi số là phát triển xuất bản điện tử, với mục tiêu 100% nhà xuất bản tham gia xuất bản điện tử và ứng dụng chuyển đổi số trong quy trình xuất bản; 80% cơ sở in có công nghệ hiện đại, quy mô và là ngành công nghiệp phụ trợ quan trọng tới năm 2030.
Đẩy mạnh hợp tác quốc tế và bảo vệ bản quyền
Chỉ thị nêu cao mục tiêu thúc đẩy mạnh mẽ văn hóa đọc, hình thành các thiết chế văn hóa tạo không gian văn hóa đọc, học tập, sáng tạo trong cộng đồng hướng đến xây dựng phong trào toàn dân đọc sách. Đồng thời, đẩy mạnh giao lưu, hợp tác quốc tế về xuất bản cần được chú trọng.
Để thực hiện hóa các mục tiêu này, Chỉ thị đã đề ra 9 nhiệm vụ và các giải pháp. Trong đó có nhiệm vụ hoàn thiện hệ thống pháp luật về bảo vệ bản quyền, tăng cường bảo vệ quyền tác giả, nhất là bảo vệ bản quyền trong môi trường số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo; tăng cường công tác tuyên truyền, giáo dục, nâng cao nhận thức cộng đồng về tôn trọng quyền tác giả.
Nhằm phát triển xuất bản số, Chỉ thị 04-CT/TW nhấn mạnh cần xây dựng hạ tầng kỹ thuật số, nền tảng dữ liệu xuất bản số dùng chung toàn ngành. Ứng dụng trí tuệ nhân tạo, đa dạng hóa sản phẩm của xuất bản theo hướng số hóa. Khuyến khích doanh nghiệp công nghệ trong nước tham gia phát triển hệ sinh thái xuất bản số.
Một nhiệm vụ quan trọng khác được Chỉ thị nêu ra là xây dựng chiến lược phát triển xuất bản, định vị sản phẩm của xuất bản gắn với công nghiệp văn hóa, phát triển ngành xuất bản chuyên nghiệp, nhân văn, hiện đại. Song song đó, Chỉ thị cũng nêu các nhiệm vụ và giải pháp liên quan tới mở rộng hợp tác quốc tế trong tất cả lĩnh vực của xuất bản; nuôi dưỡng và phát triển văn hóa đọc trong các tầng lớp nhân dân; thực hiện mô hình hợp tác công tư để lan tỏa giá trị văn hóa quốc gia; phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao phục vụ yêu cầu phát triển giai đoạn mới.
