Van Gogh cắt tai và bức chân dung tự họa bất hủ
Ngày 23 tháng 12 năm 1888 là một ngày thảm họa trong cuộc đời Vincent van Gogh. Trong cơn thịnh nộ mất kiểm soát, ông đe dọa Gauguin trước khi tự cắt tai mình bằng dao cạo. Sau khi bình phục, Van Gogh nhanh chóng tìm lại nỗi cô đơn trong xưởng vẽ tại 'ngôi nhà màu vàng' – nơi từng chứa đựng những giấc mơ nay đã tan vỡ. Gauguin đã rời đi và hai người không bao giờ gặp lại nhau. Vincent chỉ còn cách vẽ lại diện mạo của nỗi bất hạnh qua chính khuôn mặt mình.
Hai bức chân dung tự họa với tai băng bó
Có hai bức chân dung tự họa với cái tai băng bó. Một bức cho thấy họa sĩ ngậm tẩu với vẻ u sầu, bức còn lại là tác phẩm được nhắc đến. Trong cả hai, gương mặt tương đối thanh thản, cho thấy hội họa phần nào làm dịu lòng ông. Dù tuyệt vọng, Vincent không từ chối tìm lại sự thăng bằng tinh thần và tìm kiếm sự trợ giúp từ nghệ thuật. Ông sử dụng góc ba phần tư, khoác áo vét xanh dày, đội mũ bonnet để che băng quấn đầu. Già trước tuổi, râu ria nham nhở, các nét mệt nhọc, ánh mắt cam chịu, đôi vai rũ xuống – nghệ sĩ lạc vào trầm tư về một ảo tưởng xa vời. Phía sau, một bức tranh phác thảo trên giá, đường viền kéo dài từ đuôi mắt Vincent dẫn tới sự sinh động của bức tranh khắc Nhật Bản trên tường.
Ý chí chống lại nỗi đau qua bố cục và màu sắc
Khác với bức chân dung tự họa với tẩu, nền bức tranh này nổi bật bởi sự sinh động: bên trái là giá vẽ dựa góc tường, bên phải là tranh khắc Nhật Bản cạnh ô cửa sổ đóng. Màu xanh lá trội hơn tất cả, chỉ bị thách thức bởi những vết đỏ chót trên tranh khắc. Bất chấp nỗi buồn trên nét mặt, sự rắn rỏi của bố cục vẫn nguyên vẹn. Van Gogh vẫn là họa sĩ trong những thử thách tồi tệ nhất, và bằng sự làm chủ hội họa, ông chứng tỏ ý chí nghệ sĩ mạnh hơn nỗi đau con người.
Chi tiết đáng chú ý: Bức tranh khắc Nhật Bản
Bị che một phần bởi gương mặt nghệ sĩ, bức tranh khắc Nhật Bản là điểm nhấn vui tươi duy nhất. Nó khuyến khích ông, như người bạn Gauguin, theo đuổi cách điệu hóa thuần khiết. Trong hoàn cảnh này, ông đặt bức tranh bên cạnh nhưng không nhìn nó. Nếu giấc mơ chưa mất hết màu sắc, họa sĩ nhận thức rằng con đường đến giấc mơ từ nay quá dài.
