Bộ Y tế phát động Tháng hành động vì an toàn thực phẩm 2026 tại TP.HCM
Ngày 16 tháng 4 năm 2026, tại Thành phố Hồ Chí Minh, Bộ Y tế đã phối hợp với các bộ, ngành liên quan và Ủy ban Nhân dân TP.HCM tổ chức lễ phát động "Tháng hành động vì an toàn thực phẩm năm 2026" với chủ đề "Bảo đảm an toàn thực phẩm, phòng ngừa ngộ độc thực phẩm". Sự kiện này nhằm nâng cao nhận thức và thúc đẩy các biện pháp bảo vệ sức khỏe cộng đồng trước những nguy cơ từ thực phẩm không an toàn.
An toàn thực phẩm là vấn đề cấp bách
Tại buổi lễ, Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan đã nhấn mạnh rằng an toàn thực phẩm là một vấn đề đặc biệt cấp bách, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe và thể trạng của người dân. Bà dẫn lời chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, nêu rõ: "Nếu không kiểm soát tốt an toàn thực phẩm, dù có xây thêm bệnh viện hay đào tạo thêm bác sĩ cũng không thể đáp ứng đủ nhu cầu chăm sóc sức khỏe nhân dân." Bộ trưởng khẳng định, việc được tiếp cận với thực phẩm an toàn là quyền cơ bản của mỗi người, và công tác này đòi hỏi sự vào cuộc đồng bộ từ cơ quan quản lý, chính quyền địa phương, doanh nghiệp cho đến toàn xã hội.
Tình hình ngộ độc thực phẩm và giải pháp mới
Theo báo cáo, trong quý I năm 2026, cả nước đã ghi nhận 30 vụ ngộ độc thực phẩm, tăng 20 vụ so với cùng kỳ năm trước, trong đó có 9 vụ với quy mô trên 30 người mắc. Bộ trưởng Đào Hồng Lan nhận định: "Thực tế cho thấy đây vẫn là vấn đề rất nóng, cần có những giải pháp mạnh mẽ hơn nữa." Do đó, Bộ Y tế đã chọn chủ đề cho năm 2026 là "Bảo đảm an toàn thực phẩm, phòng ngừa ngộ độc thực phẩm trong dịch vụ ăn uống và thức ăn đường phố", tập trung vào các nhóm nguy cơ cao đang nổi lên.
Bộ trưởng cũng tiết lộ, dự kiến vào kỳ họp Quốc hội tháng 10 tới, Bộ Y tế sẽ trình dự thảo Luật An toàn thực phẩm sửa đổi. Đặc biệt, các vấn đề liên quan đến thức ăn đường phố, bếp ăn tập thể và bếp ăn trường học sẽ được đưa thành một chương riêng biệt để quản lý hiệu quả hơn. Ngành y tế sẽ chuyển từ quản lý nhỏ lẻ sang quản lý theo chuỗi giá trị, kiểm soát từ khâu sản xuất, chế biến, vận chuyển đến bàn ăn. Đồng thời, bộ sẽ đẩy mạnh chuyển đổi số, xây dựng hệ thống thông tin liên thông và truy xuất nguồn gốc hàng hóa, kết nối dữ liệu với Bộ Công an để phát hiện và xử lý kịp thời các vi phạm.
Đề xuất nhiệm vụ trọng tâm cho địa phương
Bộ trưởng Đào Hồng Lan đã đề nghị Ủy ban Nhân dân các cấp tập trung vào 5 nhiệm vụ trọng tâm:
- Triển khai nghiêm túc các chỉ đạo liên quan đến an toàn thực phẩm.
- Đẩy mạnh tuyên truyền để doanh nghiệp nhận thức rằng an toàn thực phẩm là đạo đức kinh doanh và uy tín thương hiệu.
- Tăng cường thanh tra, hậu kiểm, xử lý nghiêm các vi phạm và chuyển cơ quan điều tra nếu có dấu hiệu hình sự.
- Ứng dụng công nghệ trong truy xuất nguồn gốc thực phẩm.
- Chủ động chuẩn bị nguồn lực và phương án ứng phó với các vụ ngộ độc thực phẩm.
Bộ trưởng cũng yêu cầu các doanh nghiệp và cơ sở sản xuất, kinh doanh tuân thủ nghiêm ngặt pháp luật, kinh doanh chân chính và không coi nhẹ sức khỏe người tiêu dùng. Người tiêu dùng cần nâng cao kiến thức, thận trọng khi lựa chọn thực phẩm, ưu tiên các sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng và đảm bảo vệ sinh.
TP.HCM tập trung vào nhóm nguy cơ cao
Phát biểu tại lễ phát động, bà Phạm Khánh Phong Lan, Giám đốc Sở An toàn thực phẩm TP.HCM, cho biết mặc dù đã đạt được nhiều kết quả, nhưng từ đầu năm đến nay, thành phố vẫn ghi nhận một số vụ nghi ngờ ngộ độc thực phẩm tại trường học và liên quan đến thức ăn đường phố. Bà giải thích: "Đây là lý do dịch vụ ăn uống và thức ăn đường phố được chọn là trọng tâm của Tháng hành động năm nay, bởi đây là nhóm có nhiều yếu tố nguy cơ, khó kiểm soát từ nguồn nguyên liệu, xuất xứ thực phẩm đến điều kiện chế biến, bảo quản và thực hành của người kinh doanh."
Sở An toàn thực phẩm TP.HCM sẽ tập trung vào 3 nhóm nhiệm vụ chính:
- Tăng cường tuyên truyền, nâng cao nhận thức và ý thức chấp hành quy định của người dân và cơ sở sản xuất, kinh doanh.
- Đẩy mạnh kiểm tra, giám sát, xử lý nghiêm và công khai các vi phạm.
- Chủ động phòng ngừa nguy cơ ngộ độc thực phẩm, tăng cường rà soát, tập huấn và kiểm tra tại trường học và các cơ sở cung cấp suất ăn sẵn.
Không chỉ dừng lại ở tuyên truyền
Ông Nguyễn Mạnh Cường, Phó Chủ tịch UBND TP.HCM, nhấn mạnh rằng Tháng hành động không chỉ dừng lại ở công tác tuyên truyền mà phải chuyển hóa thành hành động cụ thể, gắn trách nhiệm với từng cấp, từng ngành và từng cá nhân. Ông cho biết, Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị về một số giải pháp đột phá tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân đã xác định: "Bảo đảm an toàn thực phẩm là một trong những giải pháp quan trọng, nền tảng với việc nâng cao thể trạng và sức khỏe." Đây là nhiệm vụ cấp bách và lâu dài trong chăm sóc sức khỏe toàn dân.
Với dân số hơn 14 triệu người và 168 xã, phường, đặc khu, công tác quản lý an toàn thực phẩm tại TP.HCM dù đã có nhiều nỗ lực nhưng vẫn tiềm ẩn không ít nguy cơ. Ông Cường đề nghị các sở, ngành và địa phương tiếp tục triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, bao gồm:
- Đẩy mạnh truyền thông để nâng cao nhận thức của cơ sở sản xuất, kinh doanh và người tiêu dùng.
- Công khai, minh bạch các trường hợp vi phạm để răn đe.
- Tăng cường thanh tra, giám sát và đề cao trách nhiệm của người đứng đầu.
- Phát triển chuỗi cung ứng thực phẩm an toàn và ứng dụng khoa học, công nghệ.
Kinh nghiệm từ cơ sở giáo dục
Bà Trương Thị Ái Thanh, Phó Hiệu trưởng Trường THCS Tân Đông Hiệp B, chia sẻ rằng trong bối cảnh công tác bảo đảm an toàn thực phẩm đang được đặc biệt chú trọng, nhà trường luôn tăng cường kiểm soát suất ăn bán trú. Trường tổ chức bếp ăn tập thể theo quy trình một chiều, lựa chọn đơn vị cung cấp thực phẩm có hồ sơ pháp lý đầy đủ và nguồn gốc rõ ràng, đồng thời thực hiện kiểm soát chặt chẽ từ khâu tiếp nhận nguyên liệu đến chế biến và chia suất ăn. Nhà trường cũng duy trì kiểm tra thường xuyên và phối hợp giám sát để kịp thời chấn chỉnh những khâu có nguy cơ phát sinh mất an toàn thực phẩm.
Tháng hành động vì an toàn thực phẩm năm 2026 hứa hẹn sẽ mang lại những thay đổi tích cực, góp phần bảo vệ sức khỏe cộng đồng và xây dựng một môi trường thực phẩm an toàn, bền vững cho người dân Việt Nam.
