Mâm Ngũ Quả Giản Dị Của Mẹ: Ký Ức Tết Nghẹn Ngào Về Quê Nghệ
Trong cuốn sách mới gom nhặt những ký ức trong trẻo về quê nhà xứ Nghệ, nhà văn Võ Thu Hương đã khắc họa sinh động hình ảnh mâm ngũ quả đơn sơ của mẹ – một biểu tượng đầy xúc động của những cái Tết nghèo mà ấm áp thuở ấu thơ.
Những Năm Tháng Khó Khăn Và Mâm Ngũ Quả Đặc Biệt
Mâm ngũ quả của mẹ thật giản dị, thậm chí có những năm nhà còn khó khăn, mẹ phải bày cả những thứ quả chẳng ai thường trưng trên bàn thờ như cà chua. Hình ảnh đó đã in sâu vào tâm trí đứa con xa nhà, trở thành một phần không thể quên của ký ức Tết.
Màu Tết trong ký ức là màu của những mâm ngũ quả được sắm vội vàng vào chiều ba mươi, khi hai mẹ con hối hả ra chợ Vinh. Lúc này, cổng chợ đã đóng, những người bán hàng tràn ra phía trước, cố gắng họp chợ thêm chút nữa để kiếm chút tiền về quê đón Tết. Đó chính là thời điểm “vàng” cho những gia đình nghèo khó, bởi người bán thường bán rẻ để mau chóng trở về sum họp.
Tình Người Ấm Áp Giữa Chợ Chiều Cuối Năm
Cảnh chợ hanh hao với chỉ còn mươi người, họ buôn bán thật thà đến mức thương cảm, và người mua cũng chẳng nỡ trả giá. Mẹ chỉ mua ba loại quả thông thường, trong đó cam và chuối là hai thứ không thể thiếu, vì mẹ tin rằng chúng sẽ mang lại một năm mới ngọt ngào. Thêm một thứ quả quen thuộc nữa là đủ.
Để cho đủ “ngũ quả”, mẹ thường thêm những quả có sẵn trong nhà như ớt và cà chua, vừa có thứ để trưng bày lại không tốn tiền mua. Màu đỏ thắm của ớt và cà chua khiến mâm ngũ quả bỗng trở nên lung linh, tươi tắn hẳn lên.
Ký Ức Ngọt Ngào Và Cay Đắng Khó Quên
Mẹ bày mâm ngũ quả rất đẹp dù chỉ với dăm loại quả ấy. Ban đầu, tôi thấy chúng kỳ lạ, cứ thắc mắc vì sao nhà người khác không ai trưng ớt và cà chua. Mẹ nghe vậy chỉ nói bâng quơ: “Năm sau có điều kiện hơn, mâm ngũ quả nhà mình sẽ khác.”
Giờ đây, khi mọi thứ đã đủ đầy, người ta có thể bỏ ra hàng triệu đồng để bày biện một mâm ngũ quả cầu kỳ với trái cây ngoại nhập, xếp hình long phượng và trang trí hoa tươi. Thế nhưng, chẳng hiểu sao mâm ngũ quả giản dị của mẹ vẫn chiếm một vị trí đặc biệt trong ký ức. Bởi nó gắn liền với những năm tháng ấu thơ chẳng thể nào quên, những cái Tết đã trôi vào xa xăm.
Đi Tìm Màu Tết Trong Ký Ức
Tôi thấy mình lạc giữa mảnh đất phồn hoa bao nhiêu năm, lang thang đi tìm màu của Tết. Bao nhiêu năm ra phố ông đồ vẫn không thể tìm được những sắc màu thật đẹp, thật nên thơ như trong thơ Vũ Đình Liên. Tôi vẫn muốn đi chợ Tết vào cuối ngày ba mươi, như muốn tìm lại cảm giác vội vã, hanh hao xen lẫn ấm áp khi đi bên mẹ, dù những thứ cần sắm sửa cho ngày Tết đã đủ đầy.
Cái vội của buổi chợ cuối cùng vẫn còn đó, người bán thật thà đến mức thương cảm, còn người mua muốn sẻ chia chút tấm lòng cũng thật đáng trân quý. Mẹ không còn nữa, và không khí của buổi chợ ấy chỉ còn là dư âm. Tết này, lại có người nhớ về màu của Tết, màu của yêu thương…
Ngày Tết luôn rực rỡ sắc màu. Khi ra chợ Tết, người ta muốn hoa cả mắt vì bao nhiêu sắc đỏ, sắc xanh ở khắp nơi. Những sắc màu ấy làm nên phong vị Tết trong thương nhớ, nhưng có lẽ, không gì bằng màu của ký ức – nơi mâm ngũ quả giản dị của mẹ mãi tỏa sáng.
