Cuốn sách 'Tất tần tật về cà phê' của tác giả Joseph M. Walsh, do Light Books và NXB Phụ nữ Việt Nam ấn hành, mang đến cho độc giả một hành trình khám phá toàn diện về nguồn gốc, sự phát triển và ảnh hưởng của một trong ba thức uống phổ biến nhất thế giới. Tác phẩm không chỉ dừng lại ở lịch sử mà còn đi sâu vào những điều kiện tự nhiên và kỹ thuật canh tác để tạo nên những đồn điền cà phê chất lượng.
Khí hậu và thổ nhưỡng lý tưởng
Theo sách, khí hậu ấm áp của vùng nhiệt đới là yếu tố then chốt cho sự phát triển của cây cà phê. Những cây lớn, tán rộng trong rừng nguyên sinh có thể tạo bóng râm tự nhiên, giúp che chắn cho cây cà phê. Đất đai màu mỡ nhờ lớp thực vật phân hủy, sau khi đốt sẽ loại bỏ cỏ dại và côn trùng, là điều kiện lý tưởng. Tuy nhiên, những khu đất bỏ hoang trước đây cũng có thể được tận dụng, dù không phì nhiêu bằng và cần nhiều công sức dọn dẹp.
Sự kết hợp giữa độ ấm và độ ẩm
Tác giả nhấn mạnh rằng sự kết hợp hài hòa giữa độ ấm và độ ẩm là điều tối cần thiết. Môi trường tương tự nhà kính có hệ thống sưởi ở phương bắc có thể sản xuất ra mùa vụ cà phê ngon nhất, nhưng lại bất lợi cho người chủ đồn điền chưa thích nghi và tạo điều kiện cho cỏ dại phát triển. Sương giá, dù chỉ xuất hiện trong đêm ngắn, cũng gây hại nghiêm trọng. Việc ở gần nguồn nước, tốt nhất là dòng suối, rất cần thiết cho tưới tiêu và tách hạt.
Quy trình thiết lập đồn điền
Khi mở đồn điền, cần giữ lại một phần rừng để tạo bóng râm. Đầu tiên, mở một con đường rộng xuyên suốt khu rừng và các đường nhánh vuông góc để thuận tiện kiểm tra. Sau đó, mở một con đường rộng bao quanh khu đất, chừa vành đai rừng rộng 14-18 mét để che chắn. Lượng bóng râm được điều chỉnh theo hướng núi: sườn nam cần nhiều bóng, sườn bắc cần ít, sườn đông và tây cần vừa phải.
Sau khi phát quang, cây lớn khó di chuyển nên được chặt thành khúc nhỏ thay vì đốt, hoàn thành trước tháng 12. Khu đất sạch sẽ, tiến hành tạo luống, đào lỗ và trồng cây ngay.
Tránh vùng đất bằng và sườn dốc
Đất bằng phẳng dễ bị ẩm ướt, gây hại cho cà phê thương mại và tốn kém chi phí thoát nước. Sườn dốc dễ bị xói mòn do mưa lớn, cuốn trôi đất và phân bón, làm lộ rễ. Tầng đất mặt phải có chất lượng tốt, tầng dưới không được là đất sét cứng vì cây lấy dưỡng chất từ rễ nhánh.
Cuốn sách cũng đề cập đến những thách thức khác như cỏ dại và sương giá, đồng thời nhấn mạnh rằng việc chăm sóc cây cà phê đòi hỏi nhiều công sức và tiền bạc. Đây là tài liệu hữu ích cho những ai muốn tìm hiểu sâu về ngành cà phê, từ khâu chọn đất đến thu hoạch.
