Tôi rất thích ăn hoa thiên lý. Xin bác sĩ cho biết loại hoa này có thực sự cải thiện tình trạng mất ngủ hay không? Những trường hợp nào nên hạn chế hoặc kiêng ăn để tránh ảnh hưởng sức khỏe? (Nguyễn Thị Châu Thanh - Hà Nội). Bác sĩ Hoàng Sầm - Viện Y học Bản địa Việt Nam tư vấn:
Hoa thiên lý từ lâu không chỉ xuất hiện trong những bữa cơm mùa hè mà còn được xem là vị thuốc quen thuộc trong Đông y. Cây có tên khoa học Telosma cordata, thuộc dạng dây leo thân thảo, hoa màu vàng xanh, mùi thơm dịu và thường nở rộ vào mùa nóng. Theo y học cổ truyền, hoa thiên lý có vị ngọt, tính bình, giúp thanh nhiệt, giải độc, an thần, giảm đau nhức và hỗ trợ giấc ngủ. Trong khi đó, y học hiện đại ghi nhận loại hoa này chứa nhiều chất xơ, vitamin C, vitamin A cùng các chất chống oxy hóa có lợi cho sức khỏe.
4 công dụng nổi bật của hoa thiên lý
Hỗ trợ ngủ ngon, giảm căng thẳng
Hoa thiên lý có tác dụng an thần nhẹ, giúp thư giãn thần kinh và cải thiện chất lượng giấc ngủ.
Thanh nhiệt, giải độc cơ thể
Các món canh từ hoa thiên lý giúp làm mát cơ thể, giảm nóng trong, rôm sảy trong ngày hè. Nhờ giàu vitamin và chất chống oxy hóa, món ăn từ hoa này tăng cường miễn dịch, hỗ trợ cơ thể chống lại tác nhân gây bệnh.
Tốt cho tiêu hóa
Hàm lượng chất xơ cao hỗ trợ nhu động ruột, giảm táo bón và cải thiện tiêu hóa.
Giảm đau nhức xương khớp
Theo Đông y, hoa thiên lý có tác dụng hỗ trợ giảm đau nhức, chống viêm nhẹ, phù hợp với người lớn tuổi.
Bạn có thể dùng hoa này nấu canh với thịt băm hoặc tôm, dùng vào bữa tối giúp thư giãn, dễ ngủ hơn. Người bị đau xương khớp dùng hoa thiên lý xào với thịt bò hoặc dùng nấu canh bồi bổ cơ thể. Ngoài xào, nấu canh thì loại hoa trên có thể luộc 1-2 lần/tuần giúp cải thiện tiêu hóa.
Lưu ý, dù hoa thiên lý tốt cho sức khỏe, không phải ai cũng phù hợp. Dưới đây là 5 nhóm người nên tránh ăn món này:
- Trẻ dưới 2 tuổi nên hạn chế vì hệ tiêu hóa còn non yếu.
- Người có cơ địa dị ứng thực phẩm cần thận trọng khi dùng lần đầu.
- Người bị bệnh tiêu hóa như viêm dạ dày, hội chứng ruột kích thích không nên ăn quá nhiều vì dễ gây đầy bụng.
- Phụ nữ mang thai và cho con bú nên dùng lượng vừa phải.
- Người đang dùng thuốc huyết áp hoặc thuốc chống đông máu nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi sử dụng thường xuyên.
Khi chọn hoa, bạn nên ăn loại còn tươi, màu vàng xanh tự nhiên, không dập nát. Trước khi chế biến hoa có thể ngâm nước muối loãng để loại bỏ bụi bẩn và hóa chất. Bạn không nấu quá lâu vì dễ làm mất vitamin và dưỡng chất. Dù hoa tốt, mọi người chỉ ăn 1-2 lần mỗi tuần, tránh lạm dụng.
Loại rau nhiều người chê vì nhớt nhưng chứa nhiều sắt hơn thịt bò. Dù không được lòng tất cả mọi người vì độ nhớt, rau đay là 'kho báu' dinh dưỡng trong bữa ăn mùa hè. 4 nhóm người được lợi khi thường xuyên ăn rau kinh giới. Kinh giới không chỉ là rau gia vị quen thuộc mà còn là vị thuốc được sử dụng nhiều trong Đông y nhờ đặc tính vị cay, tính ấm, giúp giải cảm, giảm ngứa, hỗ trợ kháng viêm và cầm máu. 5 loại rau quả gia vị giúp cơ thể dễ chịu hơn trong mùa hè. Một số loại rau gia vị quen thuộc như rau má, diếp cá, sả hay gừng không chỉ giúp món ăn thơm ngon mà còn hỗ trợ cơ thể thích nghi tốt hơn trong mùa hè nếu sử dụng đúng cách.
