Robot lễ tân đang "phủ sóng" tại nhiều điểm du lịch Hà Nội, từ bảo tàng đến khách sạn, mang đến trải nghiệm mới cho du khách. Tuy nhiên, theo các chuyên gia, du lịch thông minh mới chỉ dừng ở các ứng dụng cơ bản, cần những giải pháp "tầm cao" hơn như Trung tâm Dữ liệu và trợ lý AI đa ngôn ngữ.
Robot lễ tân và những bước tiến số hóa
Tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam (phố Nguyễn Thái Học, Ba Đình), từ giữa tháng 6, một lễ tân robot đón khách ở tầng 1. Robot này có thể trả lời mọi câu hỏi về tác phẩm, hiện vật và thiết kế tour tham quan tối ưu trong thời gian du khách dừng chân. Đây là một trong những ứng dụng chuyển đổi số nổi bật trong lĩnh vực du lịch.
Tiến sĩ Nguyễn Thành Huy, giảng viên Trường Đại học Kinh tế TP.HCM, nhấn mạnh: "Robot lễ tân giúp doanh nghiệp gỡ vướng mắc khi gặp khách sử dụng ngôn ngữ hiếm, vì robot có thể được thiết kế để sử dụng hàng chục ngôn ngữ khác nhau." Ông cho rằng robot không thể thay thế hoàn toàn con người trong "hành trình cảm xúc" của du lịch, nhưng có thế mạnh về sự chăm chỉ, nhiệt tình và không đi muộn.
Hà Nội tiên phong du lịch thông minh
Chuyển đổi số trong du lịch đã phát triển mạnh ở Việt Nam những năm gần đây, với Hà Nội là địa phương tiên phong. Các ứng dụng ban đầu như thuyết minh tự động, bán vé điện tử tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám, di tích Nhà tù Hỏa Lò, hay quảng bá trên Facebook, YouTube. Sau đó, công nghệ thực tế ảo, bản đồ du lịch số được triển khai tại Phố cổ Hà Nội, Làng cổ Bát Tràng, Di tích quốc gia đền Phù Đổng. Các sản phẩm du lịch đêm như tour "Giải mã Hoàng thành Thăng Long" hay "Tinh hoa đạo học" ứng dụng trình chiếu ánh sáng 3D Mapping, tạo sức hút mới.
Phó Giám đốc Trung tâm Thông tin và Xúc tiến du lịch (Sở Du lịch Hà Nội) Nguyễn Hữu Việt cho biết: "Hà Nội xác định đến năm 2030, hoàn thiện nền tảng số, đưa du lịch Thủ đô trở thành một trong những trụ cột quan trọng của kinh tế sáng tạo."
Những "điểm nghẽn" cần tháo gỡ
Dù đã có nhiều tiến bộ, các ứng dụng thông minh trong du lịch Việt Nam chủ yếu dừng ở quảng bá, tư vấn hành trình, chăm sóc khách hàng, trải nghiệm thực tế ảo và thanh toán không dùng tiền mặt. Trong khi đó, trên thế giới, các ứng dụng còn giúp điều phối bãi đỗ xe, điểm đón trả khách, đo lường mức chi tiêu và sự hài lòng của khách.
Anh Lê Văn Trí (TP.HCM) chia sẻ khó khăn khi tự khám phá Hà Nội: "Khi tìm kiếm thông tin du lịch Hà Nội trên không gian số, tôi thấy mình phải cài đặt quá nhiều ứng dụng. Đây là rào cản lớn với nhiều vị khách, nhất là khách quốc tế."
Doanh nghiệp cũng gặp vướng mắc. Tổng Giám đốc RevPilot (On Hotel Rooms) Chu Đức Quý cho biết, 7.000 cơ sở lưu trú của Hà Nội phụ thuộc và phải gánh mức chiết khấu cao của các trang quốc tế như Booking.com hay Agoda.
Giải pháp: Trung tâm Dữ liệu và AI dự báo
Tiến sĩ Nguyễn Anh Tuấn, Viện trưởng Kinh tế du lịch (Viện Du lịch Việt Nam), thừa nhận "điểm nghẽn" của du lịch thông minh tại Hà Nội nói riêng, Việt Nam nói chung là dữ liệu du lịch còn phân tán, ứng dụng AI manh mún. Ông đề xuất: "Hà Nội cần tập trung hình thành Trung tâm Dữ liệu du lịch nhằm chuẩn hóa dữ liệu điểm đến, sự kiện, doanh nghiệp, hành vi và phản hồi của khách; xây dựng hành trình du lịch thông minh liền mạch; ứng dụng AI cho quản trị thông qua tập hợp số liệu, biểu đồ dự báo, chatbot đa ngôn ngữ, tự động hóa marketing và chăm sóc khách, phát triển nhân lực số và hợp tác công-tư."
Ông nhấn mạnh Trung tâm Dữ liệu là nền tảng dùng chung để phân tích, ứng dụng AI dự báo dòng khách, phân khúc thị trường, phân tích cảm xúc khách và cảnh báo quá tải. Hà Nội cũng có thể xây dựng trợ lý du lịch hỏi-đáp 24/7 bằng nhiều ngôn ngữ.
Hướng tới thương hiệu "An toàn - Thân thiện - Chất lượng - Hấp dẫn - Thông minh"
Phó Giám đốc Sở Du lịch Hà Nội Nguyễn Trần Quang cho biết, với vai trò trung tâm du lịch lớn của cả nước, Hà Nội đang đẩy mạnh phát triển du lịch thông minh, khẳng định thương hiệu điểm đến "An toàn - Thân thiện - Chất lượng - Hấp dẫn - Thông minh". Thành phố sẽ tập trung xây dựng, hoàn thiện cơ sở dữ liệu du lịch bảo đảm kết nối và chia sẻ; thúc đẩy số hóa điểm đến, di tích, làng nghề; đổi mới quảng bá trên nền tảng số; xây dựng cơ chế phối hợp giữa cơ quan quản lý nhà nước, doanh nghiệp công nghệ và doanh nghiệp du lịch để hình thành hệ sinh thái du lịch số đồng bộ.
