Theo quan niệm Đông y và kinh nghiệm dân gian, vào mùa Tam Phục nắng nóng, việc ăn ba loại thực phẩm màu vàng gồm lươn, ngô và dưa chuột già giúp kiện tỳ, hỗ trợ tiêu hóa và bổ sung dưỡng chất. Năm nay, Tam Phục kéo dài 40 ngày, thuộc nhóm "Tam Phục dài", với nhiệt độ cao và độ ẩm lớn khiến cơ thể mất nước, điện giải và dễ mệt mỏi.
Vì sao nên ăn thực phẩm màu vàng?
Theo Đông y, màu vàng tượng trưng cho tỳ vị. Thời tiết nóng ẩm khiến nhiều người dùng đồ lạnh, dễ ảnh hưởng đến hệ tiêu hóa. Thực phẩm màu vàng có tính ôn hoặc bình giúp kiện tỳ, hạn chế tích tụ thấp khí. Dinh dưỡng hiện đại cho thấy chúng giàu vitamin A, nhóm B, chất xơ, kali và chất chống oxy hóa. Cả ba loại đều đang vào chính vụ, tươi ngon và giá hợp lý.
Lươn - "nhân sâm dưới nước"
Dân gian có câu: "Lươn vào tiết Tiểu Thử quý như nhân sâm". Lươn béo, thịt chắc, giàu protein, vitamin A, B12, sắt, kẽm và axit béo không bão hòa. Theo Đông y, lươn vị ngọt, tính ấm, bổ khí, kiện tỳ, mạnh gân cốt, giảm mệt mỏi. Món phổ biến là lươn kho xì dầu: làm sạch, chà muối, xào gừng tỏi, nêm nước tương, rượu, kho nhỏ lửa 15 phút. Thịt mềm, nước sốt đậm đà, dùng với cơm nóng.
Ngô - lương thực vào vụ ngon nhất
Giữa tháng 7, ngô tươi vào mùa thu hoạch rộ, vị ngọt tự nhiên, hạt mềm. Ngô giàu chất xơ, carbohydrate phức hợp, vitamin B, lutein, zeaxanthin và khoáng chất. Giúp no lâu, hỗ trợ tiêu hóa, thanh nhiệt, lợi tiểu. Cách đơn giản là luộc nguyên bắp 20 phút. Món sườn non hầm ngô và nấm hương cũng phù hợp, nước ngọt tự nhiên từ ngô hòa quyện nước hầm xương.
Dưa chuột già - nguồn bổ sung nước
Khác với dưa chuột non, dưa chuột già vỏ vàng chứa khoảng 98% nước, giàu vitamin C, kali, chất xơ. Đông y cho rằng tính mát, thanh nhiệt, lợi tiểu, giải độc. Dinh dưỡng hiện đại xem đây là thực phẩm ít calo, bù nước tốt. Món canh dưa chuột già nấu thịt trai: gọt vỏ, bỏ ruột, thái mỏng, nấu cùng thịt trai và nước luộc, thanh mát, ngọt tự nhiên.
Ăn theo mùa - chăm sóc sức khỏe hiệu quả
Ba thực phẩm trên đều vào mùa, giá phải chăng, giàu dinh dưỡng. Lươn cung cấp đạm, ngô bổ sung chất xơ và năng lượng, dưa chuột già tăng lượng nước. Kết hợp trong thực đơn hàng tuần giúp chế độ ăn cân bằng. Tuy nhiên, theo các chuyên gia, câu nói "Vào Tam Phục ăn ba món màu vàng, cả năm bệnh tật không đến" chỉ là kinh nghiệm dân gian. Để bảo vệ sức khỏe, cần duy trì chế độ ăn cân đối, uống đủ nước, bổ sung rau xanh, trái cây, ngủ đủ giấc và hạn chế hoạt động ngoài trời khi nhiệt độ cao. Thay vì thực phẩm đắt đỏ, lựa chọn nguyên liệu tươi ngon đúng mùa như lươn, ngô, dưa chuột già là gợi ý đáng cân nhắc.
