Nhà sản xuất Trọng Nhân mới đây đã có những chia sẻ thẳng thắn về quá trình tạo ra "thực thể âm nhạc" Tiểu Mỹ, khẳng định rằng chuyên môn âm nhạc mới là yếu tố quyết định, chứ không phải việc chạy theo xu hướng AI.
AI chỉ là công cụ, chuyên môn là nền tảng
Trọng Nhân cho biết ý tưởng về Tiểu Mỹ không xuất phát từ việc "đu trend AI". Anh coi Tiểu Mỹ là cách để tạo ra một thực thể âm nhạc có thể truyền tải đúng tinh thần mà mình mong muốn, không bị giới hạn bởi các yếu tố con người như trạng thái cảm xúc hay hình ảnh. AI chủ yếu hỗ trợ về giọng hát và một số yếu tố kỹ thuật, còn lại toàn bộ nội dung bài hát, giai điệu chủ đạo, định hướng âm nhạc và chiến lược truyền thông đều do anh trực tiếp xây dựng và thực hiện. Anh nhấn mạnh: "AI là công cụ, tôi vẫn giữ vai trò chủ đạo chứ AI không thay thế quá trình viết nhạc, câu chuyện gốc hay cảm xúc cá nhân. Chuyên môn âm nhạc mới là nền tảng quan trọng nhất."
Với kiến thức của một producer và kỹ sư mix master, Trọng Nhân áp dụng chuyên môn để xử lý cường độ, không gian, xếp lớp âm thanh và xây dựng cao trào hợp lý. Anh cho rằng một người không biết nhạc lý có thể tạo ra sản phẩm na ná Tiểu Mỹ, nhưng để làm đúng, duy trì chất lượng nghệ thuật ổn định và có bản sắc riêng là điều rất khó nếu không có nền tảng chuyên môn.
Thử nghiệm kết hợp giọng hát AI và ca sĩ thực
Trọng Nhân cũng thử kết hợp giọng hát của Tiểu Mỹ với những ca sĩ thực như Hiền Hồ, hoặc giọng của chính mình. Đây là một thử nghiệm có chủ đích nhằm mở rộng biên độ sáng tạo. Ở góc độ sản xuất, việc đặt giọng hát của nghệ sĩ thực song hành cùng thực thể ảo trên cùng một dải tần số đòi hỏi sự tỉ mỉ rất lớn trong khâu mix và master để hai chất giọng có sự hòa quyện. Anh muốn tạo ra sự đối lập giữa con người và AI để khán giả tự cảm nhận.
Đối với những ý kiến cho rằng âm nhạc AI chỉ là sự sao chép, Trọng Nhân tiếp nhận như một phần tất yếu của quá trình thay đổi công nghệ. Lịch sử từng chứng kiến sự phản kháng tương tự khi nhạc cụ điện tử hay phần mềm chỉnh giọng xuất hiện, nhưng rồi chúng đều trở thành tiêu chuẩn. Cuối cùng, giá trị thật vẫn nằm ở cảm nhận của người nghe. Anh không coi AI là thực thể thay thế. AI chắc chắn sẽ phát triển mạnh hơn, giúp rút ngắn thời gian từ lúc có ý tưởng đến khi ra mắt sản phẩm từ vài ngày xuống chỉ còn vài giờ. Tuy nhiên, cuối cùng vẫn là cảm xúc và nhân sinh quan của con người, những thứ mà máy móc không thể tự thân tạo ra nếu không có sự dẫn dắt.
Góc nhìn từ chuyên gia công nghệ: Làn sóng AI sáng tạo và giới hạn
Đinh Trần Tuấn Linh, CTO UNIKON Việt Nam, công ty đầu tiên ứng dụng AI Content Marketing ở Việt Nam, nhận định rằng Generative AI (AI tạo sinh) đã bùng nổ từ cuối năm 2022, đi cùng với những lời hứa về sáng tạo nội dung. Mọi người chỉ cần tương tác với hệ thống AI đều có thể viết sách, vẽ tranh, làm nhạc và sản xuất phim. Hàng chục triệu người dùng AI đã theo đuổi giấc mơ bình đẳng hóa nghệ thuật bằng cách trang bị những AI tiên tiến nhất, trao đổi kinh nghiệm hàng ngày, tuyên bố nhà thiết kế, họa sĩ, nhà văn đã hết thời, gây nên những cuộc tranh cãi lớn giữa người dùng AI và những nhà sáng tạo nội dung.
Tuy nhiên, sau gần 4 năm, gần bằng thời gian học đại học của một ngành nghệ thuật, người ta vẫn chưa chứng kiến trên thị trường trong nước và quốc tế những sản phẩm AI sáng tạo có khả năng thương mại. Gần như không thấy sách do AI viết (một cách chính thức), dù bản thảo gửi về các nhà xuất bản tăng vọt, không thấy tranh do AI vẽ bán được, chưa thấy phim do AI sản xuất ngoài những bản trailer demo, và lác đác một vài sản phẩm âm nhạc AI lên xu hướng YouTube.
Nguyên nhân từ cả hai phía
Nguyên nhân nằm ở cả hai phía. Ở phía người nghe, người xem tiêu thụ sản phẩm sáng tạo, họ chưa cảm nhận và rung động được trước các tác phẩm AI, chưa kể đến họ luôn phải chịu đựng các "rác phẩm" AI, dẫn đến luôn có định kiến. AI đang bị giống như quảng cáo hiển thị thời kỳ đầu, người ta tự động bỏ qua nếu biết đó là AI. Ở phía người sáng tạo nội dung bằng AI, sau giai đoạn đầu ấn tượng mạnh với các công cụ sáng tạo AI, họ nhanh chóng nhận ra rằng giới hạn nằm ở chính họ. Không thể chỉ prompt cho AI "hãy làm cho tôi một bài hát thật hay kết hợp bolero - rap - và rock ballad về người yêu cũ và đạt top thịnh hành", bấm một vài cái nút, rồi mong có một phép màu nào đó xảy ra. AI, cũng như nhiều công cụ khác, giới hạn của nó chính là năng lực và tư duy của người điều khiển nó, mà điều này luôn luôn cần khổ luyện.
Làn sóng mới: Người sáng tạo kết hợp AI
Sau những cuộc tranh cãi, đã có một làn sóng khác. Một người dùng thành thạo AI sẽ phải vật vã một thời gian dài để có được trình độ thẩm mỹ, tư duy, trực giác của người làm sáng tạo, để ra được một tác phẩm được chấp nhận. Nhưng một người sáng tạo lâu năm, một khi bỏ cái tôi căm ghét AI xuống, và bắt đầu tìm hiểu AI, họ thường chỉ mất vài tuần tới vài ngày để tạo ra một tác phẩm xuất sắc. Và đây chính là nơi mà các sản phẩm sáng tạo bằng AI xuất hiện và sẽ trở thành một category riêng trong những năm tới, như cách thức ảnh chụp đã từng xuất hiện, bị chỉ trích, và trở thành nghệ thuật nhiếp ảnh, khi công cụ mới là máy ảnh ra đời.
Thực hiện chuyên đề: LAN ANH
