Mô hình kinh doanh “sở hữu kỳ nghỉ” cho phép khách hàng trả trước một khoản tiền để được sử dụng dịch vụ nghỉ dưỡng tại khách sạn, resort hoặc khu du lịch trong một khoảng thời gian nhất định hằng năm. Đây là mô hình hợp pháp và đã được triển khai tại nhiều quốc gia. Tuy nhiên, một số tổ chức, cá nhân đã lợi dụng hình thức này để thực hiện hành vi lừa đảo.
Thủ đoạn lừa đảo phổ biến
Các đối tượng thường gọi điện, nhắn tin hoặc quảng cáo trên mạng xã hội thông báo khách hàng trúng thưởng, nhận voucher nghỉ dưỡng miễn phí hoặc quà tặng có giá trị lớn. Sau đó, họ mời khách tham dự các buổi giới thiệu sản phẩm tại khách sạn, khu nghỉ dưỡng sang trọng. Tại đây, đội ngũ tư vấn liên tục đưa ra những lời hứa hẹn hấp dẫn như được nghỉ dưỡng tại các resort cao cấp trong nhiều năm, có thể chuyển nhượng, cho thuê lại hoặc bán lại quyền nghỉ dưỡng để thu lợi nhuận cao.
Để tạo niềm tin, các đối tượng xây dựng website, fanpage chuyên nghiệp, sử dụng hình ảnh dự án bắt mắt, thậm chí giả mạo thông tin doanh nghiệp hoặc đối tác lớn. Nhiều khách hàng bị thúc ép ký hợp đồng hoặc chuyển tiền ngay trong ngày với lý do chương trình ưu đãi sắp kết thúc. Một dấu hiệu đáng chú ý là các cam kết về lợi nhuận, việc mua lại hoặc hỗ trợ thanh lý hợp đồng thường chỉ được tư vấn bằng lời nói mà không được thể hiện trong hợp đồng.
Khi khách hàng phát hiện bất cập và muốn chấm dứt hợp đồng, các đối tượng tiếp tục sử dụng chiêu trò mới bằng cách giới thiệu các đơn vị “thu mua quyền nghỉ dưỡng”, yêu cầu nộp thêm phí hồ sơ, phí chuyển nhượng, phí thuế hoặc phí bảo lãnh giao dịch. Sau khi nhận tiền, chúng cắt đứt liên lạc hoặc tiếp tục yêu cầu nộp thêm các khoản phí khác.
Khuyến cáo cho người dân
Để tránh rơi vào bẫy lừa đảo, người dân cần tìm hiểu kỹ thông tin doanh nghiệp trước khi ký kết hợp đồng; yêu cầu được cung cấp đầy đủ hợp đồng để nghiên cứu các điều khoản về quyền lợi, chi phí phát sinh, điều kiện chuyển nhượng và chấm dứt hợp đồng. Các cam kết về lợi nhuận hoặc việc mua lại sản phẩm phải được thể hiện bằng văn bản có giá trị pháp lý. Đồng thời, cần thận trọng với những lời mời chào quá hấp dẫn, các chương trình trúng thưởng bất ngờ hoặc yêu cầu thanh toán gấp để giữ ưu đãi.
Cơ sở pháp lý và chế tài xử lý
Về mặt pháp lý, “sở hữu kỳ nghỉ” hiện nay thường được xem là một dạng hợp đồng dịch vụ. Theo Điều 513 Bộ luật Dân sự năm 2015, hợp đồng dịch vụ là sự thỏa thuận giữa các bên, theo đó bên cung ứng dịch vụ thực hiện công việc cho bên sử dụng dịch vụ và bên sử dụng dịch vụ phải trả tiền dịch vụ. Điều 3 Bộ luật Dân sự năm 2015 cũng quy định các bên được tự do, tự nguyện cam kết, thỏa thuận trong giao dịch dân sự nhưng không được vi phạm điều cấm của luật hoặc trái đạo đức xã hội.
Pháp luật không cấm hoạt động kinh doanh sản phẩm sở hữu kỳ nghỉ. Tuy nhiên, trường hợp cá nhân hoặc tổ chức sử dụng thông tin gian dối, đưa ra các cam kết không có thật nhằm chiếm đoạt tiền của khách hàng thì có thể bị xử lý hình sự. Theo Điều 174 Bộ luật Hình sự năm 2015, sửa đổi, bổ sung năm 2017, người có hành vi dùng thủ đoạn gian dối để chiếm đoạt tài sản của người khác có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản.
Cụ thể, người phạm tội có thể bị phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm nếu chiếm đoạt tài sản từ 2 triệu đồng đến dưới 50 triệu đồng hoặc thuộc các trường hợp luật định. Trường hợp phạm tội có tổ chức, có tính chất chuyên nghiệp hoặc chiếm đoạt tài sản từ 50 triệu đồng trở lên thì mức hình phạt có thể từ 2 năm đến 7 năm tù. Nếu số tiền chiếm đoạt từ 200 triệu đồng đến dưới 500 triệu đồng, người phạm tội có thể bị phạt tù từ 7 năm đến 15 năm. Đối với trường hợp chiếm đoạt từ 500 triệu đồng trở lên, mức hình phạt cao nhất có thể lên tới 20 năm tù hoặc tù chung thân.
Ngoài hình phạt tù, người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 10 triệu đồng đến 100 triệu đồng, bị cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 1 năm đến 5 năm, đồng thời bị tịch thu một phần hoặc toàn bộ tài sản theo quy định của pháp luật. Bên cạnh trách nhiệm hình sự, người thực hiện hành vi lừa đảo còn phải hoàn trả số tiền đã chiếm đoạt và bồi thường thiệt hại cho người bị hại theo quy định của Bộ luật Dân sự.
Trong bối cảnh các hình thức lừa đảo công nghệ cao ngày càng tinh vi, người dân cần đặc biệt thận trọng trước những lời mời gọi đầu tư hoặc nghỉ dưỡng với lợi nhuận hấp dẫn bất thường. Việc tìm hiểu kỹ thông tin doanh nghiệp, đọc kỹ hợp đồng và tham khảo ý kiến chuyên gia pháp lý trước khi giao dịch là giải pháp quan trọng để bảo vệ tài sản và quyền lợi của mình.
Bài viết có sự phối hợp cung cấp dữ liệu và thông tin pháp lý từ LuatVietnam.vn trong khuôn khổ chuyên mục Phòng, chống tội phạm công nghệ cao.
