Ngày 18.5, Hội đồng An ninh quốc gia tối cao Iran đăng tải trên mạng xã hội X thông báo thành lập Cơ quan quản lý Eo biển vịnh Ba Tư (PGSA). Cơ quan này có nhiệm vụ cập nhật theo thời gian thực các hoạt động và diễn biến mới nhất tại eo biển Hormuz.
Theo AFP, hải quân của Lực lượng Vệ binh cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cũng chia sẻ bài viết trên. Iran không nêu rõ chức năng cụ thể của PGSA, nhưng đài Press TV của Iran cho biết cơ quan mới này là hệ thống thực thi chủ quyền đối với eo biển Hormuz. Tàu thuyền đi qua sẽ nhận được quy định từ địa chỉ email info@pgsa.ir.
Bối cảnh căng thẳng tại eo biển Hormuz
Iran đã đóng cửa eo biển Hormuz từ khi xảy ra xung đột với Mỹ và Israel vào ngày 28.2. Các bên đạt thỏa thuận ngừng bắn từ ngày 8.4. Bên cạnh đó, Mỹ cũng đang phong tỏa các cảng biển của Iran. Việc eo biển bị đóng đã gây ảnh hưởng toàn cầu bởi tuyến đường này là nơi 1/5 lượng dầu của thế giới đi qua, cùng với các mặt hàng quan trọng khác như khí tự nhiên hóa lỏng hay phân bón.
Iran tuyên bố việc di chuyển qua eo biển Hormuz sẽ không trở lại trạng thái trước xung đột. Tháng trước, nước này cho biết đã nhận được doanh thu đầu tiên từ việc thu phí tàu thuyền qua eo biển Hormuz.
Phản ứng từ các bên liên quan
Cuối tuần qua, Chủ tịch Ủy ban An ninh quốc gia quốc hội Iran Ebrahim Azizi tuyên bố Tehran đã chuẩn bị cơ chế nhằm quản lý lưu thông qua eo biển Hormuz và sẽ sớm công bố.
Trong khi đó, tại cuộc gặp vào tuần trước, Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình kêu gọi tái mở cửa eo biển Hormuz, nhất trí rằng không quốc gia hay tổ chức nào được phép thu phí tại eo biển này.
Vấn đề eo biển Hormuz là một trong những nội dung mà Mỹ và Iran còn bất đồng trong cuộc đàm phán thỏa thuận hòa bình. Mỹ đã gửi đề xuất cho Iran và nước này đã phản hồi nhưng bị Tổng thống Trump không chấp nhận. Trong diễn biến mới nhất, Reuters ngày 18.5 dẫn nguồn tin tại Pakistan, nước trung gian hòa giải, tiết lộ Islamabad đã chuyển cho Washington đề nghị được chỉnh sửa của Tehran.
Khi được hỏi liệu còn thời gian để hai bên thu hẹp khoảng cách, nguồn tin nói không có nhiều thời gian và cho hay hai nước liên tục thay đổi mục tiêu.
