Một làn sóng mới đang lan tỏa tại các vùng nông thôn Trung Quốc, nơi những cán bộ cấp cơ sở không chỉ làm công tác hành chính mà còn hóa thân thành những người có sức ảnh hưởng trên mạng xã hội, gọi là “KOL làng quê”. Họ nhảy múa trên đồng ruộng, livestream bán nông sản và quảng bá du lịch địa phương, thu hút sự chú ý của hàng triệu người.
Quan chức thành KOL làng quê
Lưu Phi, một sinh viên tốt nghiệp đại học danh tiếng, sau khi vượt qua kỳ thi công vụ, được phân công về một ngôi làng hẻo lánh. Giao thông khó khăn và nông sản ế ẩm khiến kinh tế địa phương trì trệ. Để thay đổi tình hình, anh bắt đầu quay video về cuộc sống làng quê, nhảy theo các xu hướng mạng ngay trên ruộng lúa và tổ chức livestream bán hàng giúp dân làng. Chỉ trong chưa đầy nửa năm, doanh thu từ các buổi phát trực tiếp đã đạt gần 100.000 nhân dân tệ.
Lưu Phi không phải trường hợp cá biệt. Những năm gần đây, ngày càng nhiều quan chức cấp cơ sở như trưởng thôn, cán bộ xã, thậm chí phó chủ tịch huyện, xuất hiện trên Douyin và các nền tảng video ngắn. Họ biến cảnh đồng ruộng, đặc sản và đời sống làng quê thành nội dung hấp dẫn, thu hút khách du lịch. Để tăng lượt xem, nhiều người sẵn sàng thử các hình thức độc đáo như nhảy múa trên ruộng lúa, hát rap dân gian, cưỡi ngựa trên tuyết hay tham gia các trào lưu mạng. Một số còn quay lại cảnh thăm người già, ăn cơm cùng dân làng hoặc giới thiệu công việc thường ngày ở nông thôn.
Livestream trở thành công cụ cứu du lịch địa phương
Giáo sư Nie Huihua thuộc Đại học Nhân dân Trung Quốc nhận định đây là sự thay đổi đáng chú ý trong cách chính quyền địa phương tiếp cận công chúng. Trước đây, hiếm khi quan chức chủ động “làm hài lòng người dân”, nhưng việc dùng mạng xã hội để quảng bá hình ảnh địa phương và cải thiện môi trường kinh doanh là điều tích cực.
Trường hợp nổi bật: He Jiaolong
Một trong những ví dụ thành công nhất là He Jiaolong, cựu cán bộ tại Tân Cương. Năm 2020, video bà mặc áo choàng đỏ cưỡi ngựa giữa vùng tuyết trắng lan truyền mạnh, thu hút hàng trăm triệu lượt xem. Lượng người theo dõi của bà tăng lên hơn 6 triệu, biến bà thành gương mặt nổi tiếng trong quảng bá du lịch và nông sản.
Tranh cãi và chỉ trích
Tuy nhiên, sự nổi tiếng cũng kéo theo tranh cãi. Không ít quan chức bị chỉ trích “câu view”, “tự đánh bóng tên tuổi” hoặc sử dụng nội dung phản cảm. Đầu năm nay, Tân Hoa Xã lên tiếng chỉ trích một số livestream quảng bá nông nghiệp dùng trang phục hở hang hoặc tạo dáng gợi cảm. Dù vậy, nhiều ý kiến cho rằng các cán bộ cấp cơ sở đang chịu áp lực lớn trong việc vực dậy kinh tế địa phương. Chu Chaoxin, một nhân vật truyền thông nổi tiếng, nhận định nhiều vùng nông thôn thiếu nguồn lực, nên video ngắn và livestream là cơ hội hiếm để đưa hình ảnh làng quê, du lịch và ẩm thực đến du khách trẻ. Ông cho rằng miễn không vi phạm pháp luật, những nỗ lực này không nên bị chỉ trích quá mức.
