Sáng 20/5, tại Hà Nội, Đại hội nhiệm kỳ V (2026-2030) của Hiệp hội Thương mại điện tử Việt Nam (VECOM) đã chính thức diễn ra, đánh dấu bước ngoặt quan trọng khi thương mại điện tử Việt Nam chuyển sang giai đoạn phát triển mới với nhiều cơ hội và thách thức từ công nghệ, trí tuệ nhân tạo (AI) và yêu cầu phát triển xanh, bền vững.
Sự kiện có sự tham dự của đại diện các bộ, ngành, tổ chức xã hội nghề nghiệp cùng hơn 100 đại biểu là hội viên trên cả nước. Đại hội không chỉ tổng kết nhiệm kỳ IV mà còn định hướng phát triển cho 5 năm tới, góp phần hiện thực hóa mục tiêu đưa thương mại điện tử trở thành trụ cột của nền kinh tế số quốc gia.
Thúc đẩy đà tăng trưởng bền vững
Phát biểu khai mạc, ông Trần Trọng Tuyến, Phó Chủ tịch thường trực VECOM, nhận định sau giai đoạn tăng trưởng mạnh về quy mô, thương mại điện tử Việt Nam đang chuyển từ phát triển chiều rộng sang chiều sâu, hướng tới mô hình bền vững, minh bạch và an toàn hơn. Ông nhấn mạnh xu hướng thương mại điện tử xanh ngày càng rõ nét với yêu cầu tối ưu hóa logistics, giảm phát thải, sử dụng bao bì thân thiện môi trường và nâng cao trách nhiệm doanh nghiệp. Bên cạnh đó, sự phát triển nhanh của AI đang tạo ra thay đổi căn bản trong kinh doanh, quản trị dữ liệu và trải nghiệm khách hàng.
Trong bối cảnh đó, nhiệm vụ nhiệm kỳ mới không chỉ duy trì tốc độ phát triển thị trường mà còn tăng cường vai trò cầu nối giữa doanh nghiệp và cơ quan quản lý nhà nước, góp phần hoàn thiện hành lang pháp lý, hỗ trợ doanh nghiệp thích ứng với môi trường số.
Bà Nguyễn Thị Tuyết Mai, Vụ Tổ chức Phi chính phủ (Bộ Nội vụ), nhấn mạnh yêu cầu Đại hội bảo đảm đúng quy định pháp luật về tổ chức và hoạt động của hội, đồng thời lưu ý Ban lãnh đạo mới cần hài hòa giữa chuyên môn và quản trị hội, phát huy hiệu quả vai trò đại diện của tổ chức xã hội nghề nghiệp.
Tạo nền tảng cho chuyển đổi số giai đoạn mới
Nhiệm kỳ IV (2021-2025) ghi nhận nhiều hoạt động nổi bật của VECOM trong thúc đẩy thương mại điện tử, từ tham gia hoàn thiện chính sách, hỗ trợ doanh nghiệp đến đào tạo nhân lực và hợp tác quốc tế. Hiệp hội đã góp ý nhiều văn bản pháp luật quan trọng như Luật Thương mại điện tử, Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng (sửa đổi), kế hoạch phát triển thương mại điện tử quốc gia giai đoạn 2026-2030, phản ánh tiếng nói thực tiễn doanh nghiệp, xây dựng môi trường pháp lý đồng bộ, minh bạch.
Các diễn đàn thường niên như Diễn đàn Toàn cảnh Thương mại điện tử Việt Nam và Diễn đàn Tiếp thị trực tuyến thu hút đông đảo chuyên gia, doanh nghiệp trong và ngoài nước. Chỉ số Thương mại điện tử Việt Nam được duy trì liên tục, phản ánh bức tranh phát triển tại các địa phương, hỗ trợ hoạch định chính sách và thu hẹp khoảng cách vùng miền.
Hiệp hội phối hợp các nền tảng công nghệ toàn cầu triển khai chương trình đào tạo kỹ năng số, thương mại điện tử xuyên biên giới, hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa tiếp cận thị trường quốc tế. Các nghiên cứu chuyên sâu về tác động dịch bệnh, thương mại điện tử xanh, chất thải nhựa từ giao thương trực tuyến, xu hướng hạ tầng số đã được công bố, cung cấp dữ liệu quan trọng cho quản lý và hoạch định chiến lược.
Việc thành lập mạng lưới đào tạo thương mại điện tử với hàng chục trường đại học thành viên và các chi hội chuyên ngành cho thấy nỗ lực xây dựng hệ sinh thái nhân lực chất lượng cao, đáp ứng nhu cầu kinh tế số.
5 nhiệm vụ trọng tâm cho giai đoạn mới
Bà Lê Hoàng Oanh, Cục trưởng Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số, Bộ Công thương, đánh giá cao vai trò của VECOM trong đồng hành cùng cơ quan quản lý và doanh nghiệp, đặc biệt trong phản biện chính sách và phát triển nhân lực. Giai đoạn 2026-2030, Hiệp hội tập trung vào 5 nhóm nhiệm vụ trọng tâm:
- Thứ nhất: Tiếp tục tư vấn, phản biện chính sách, là cầu nối hiệu quả giữa doanh nghiệp và cơ quan quản lý, phản ánh vướng mắc thực tiễn, xây dựng môi trường pháp lý thuận lợi cho đổi mới sáng tạo.
- Thứ hai: Đẩy mạnh đưa hàng Việt, đặc biệt nông sản, đặc sản vùng miền lên môi trường số chuyên nghiệp, gắn với tiêu chuẩn chất lượng, truy xuất nguồn gốc và xây dựng thương hiệu.
- Thứ ba: Thúc đẩy thương mại điện tử xuyên biên giới, hỗ trợ doanh nghiệp mở rộng thị trường xuất khẩu số, nâng cao năng lực cạnh tranh trong chuỗi giá trị toàn cầu.
- Thứ tư: Tăng cường phối hợp chống hàng giả, hàng nhái, gian lận thương mại trên không gian mạng, củng cố niềm tin người tiêu dùng.
- Thứ năm: Thu hẹp khoảng cách số giữa các vùng miền, hỗ trợ địa phương vùng sâu, vùng xa phát triển thương mại điện tử, thúc đẩy logistics xanh, bao bì thân thiện môi trường và nhân lực số chất lượng cao.
Những định hướng này cho thấy thương mại điện tử Việt Nam bước sang giai đoạn mới, không chỉ chú trọng tốc độ tăng trưởng mà còn yêu cầu phát triển bền vững, bao trùm và tạo dựng niềm tin dài hạn.
Trong khuôn khổ Đại hội, các đại biểu đã bầu Ban Chấp hành và Ban Kiểm tra nhiệm kỳ V. Ông Trần Trọng Tuyến được tín nhiệm bầu giữ chức Chủ tịch VECOM nhiệm kỳ mới.
Với nền tảng từ nhiệm kỳ trước và định hướng phù hợp xu thế chuyển đổi số toàn cầu, VECOM được kỳ vọng tiếp tục là hạt nhân kết nối, đưa thương mại điện tử thành động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế số đất nước trong giai đoạn tới.
