Giá bộ nhớ tăng vọt làm đảo lộn thị trường smartphone
Theo báo cáo mới nhất từ Counterpoint Research trong quý 1 năm 2026, thị trường bộ nhớ di động đang chứng kiến mức tăng giá chưa từng có. Cụ thể, giá DRAM đã tăng hơn 50% so với quý trước, trong khi giá NAND Flash còn tăng mạnh hơn, vượt ngưỡng 90%. Sự biến động này không chỉ là một cú sốc ngắn hạn mà đang tạo ra những thay đổi sâu sắc trong cấu trúc chi phí linh kiện (BOM) của toàn ngành công nghiệp smartphone.
Phân khúc giá rẻ chịu ảnh hưởng nặng nề nhất
Dữ liệu từ Counterpoint Research chỉ ra rằng các dòng smartphone giá rẻ, đặc biệt là những mẫu dưới 200 USD, đang phải đối mặt với áp lực chi phí khổng lồ. Chi phí linh kiện cho phân khúc này dự kiến tăng khoảng 25% so với quý trước. Trong khi đó, smartphone tầm trung (400 - 600 USD) chứng kiến mức tăng từ 11% đến 14%, còn phân khúc cao cấp (trên 800 USD) phải đối mặt với áp lực kép từ bộ nhớ dung lượng cao và chip xử lý 2nm.
Ví dụ điển hình, một cấu hình flagship với 16 GB LPDDR5X HKMG và 512 GB UFS 4.1 có thể chịu thêm chi phí linh kiện từ 100 đến 150 USD vào quý 2/2026. Khi đó, DRAM và NAND sẽ chiếm lần lượt 23% và 18% tổng chi phí linh kiện, cho thấy mức độ ảnh hưởng nghiêm trọng của việc tăng giá bộ nhớ.
Chiến lược ứng phó của các nhà sản xuất
Để đối phó với tình hình này, các nhà sản xuất smartphone đang nhanh chóng điều chỉnh chiến lược. Một số công ty đang tối ưu hóa danh mục sản phẩm bằng cách giảm chỉ tiêu sản xuất cho các mẫu giá rẻ, trong khi số khác tập trung vào việc tinh chỉnh cấu hình phần cứng, loại bỏ các tính năng không thiết yếu để kiểm soát chi phí.
Tuy nhiên, các biện pháp này chỉ mang tính tạm thời. Theo thông tin từ GizmoChina, nhiều nhà sản xuất Trung Quốc như Xiaomi, Vivo, và Honor đã lên kế hoạch tăng giá smartphone trong phân khúc giá rẻ. OnePlus thậm chí đã bắt đầu áp dụng chiến lược tăng giá từ ngày 16/3. Counterpoint Research dự báo rằng giá các mẫu smartphone mới ra mắt sau tháng 3 tại Trung Quốc sẽ tăng từ 15% đến 25% so với các phiên bản tiền nhiệm năm 2025.
Apple và Samsung nổi lên như những người hưởng lợi
Trong khi nhiều nhà sản xuất đang vật lộn, hai gã khổng lồ Apple và Samsung lại cho thấy khả năng chống chịu vượt trội. Apple đã ra mắt iPhone 17e với bộ nhớ cơ bản được nâng cấp gấp đôi từ 128 GB lên 256 GB mà không tăng giá. Samsung, với danh mục sản phẩm trải dài từ phân khúc thấp đến cao cấp, có thể linh hoạt tối ưu cấu hình và giá bán để thích ứng với biến động chi phí.
Theo báo cáo từ IDC được Reuters dẫn lại, Samsung còn có lợi thế lớn nhờ sự tích hợp theo chiều dọc: hãng không chỉ là nhà sản xuất smartphone mà còn là ông lớn trong ngành bán dẫn. Điều này giúp Samsung được hưởng lợi kép từ cả mảng bộ nhớ và di động, đồng thời có quyền ưu tiên tiếp cận thị trường và ổn định chi phí.
Triển vọng ảm đạm cho phân khúc giá siêu rẻ
Các chuyên gia cảnh báo rằng cuộc khủng hoảng bộ nhớ hiện tại không chỉ gây ra sự suy giảm tạm thời mà có thể dẫn đến sự tái cấu trúc toàn diện của thị trường smartphone. Nabila Popal, Giám đốc nghiên cứu cấp cao tại IDC, nhận định: "Phân khúc smartphone dưới 100 USD - hiện có khoảng 171 triệu thiết bị - sẽ không còn đem lại lợi nhuận về mặt kinh tế, ngay cả khi giá bộ nhớ ổn định vào giữa năm 2027."
Báo cáo của IDC cũng dự đoán rằng sản lượng smartphone xuất xưởng trong năm 2026 có thể sụt giảm mạnh nhất trong thập kỷ qua, với các nhà sản xuất di động giá rẻ chịu ảnh hưởng nặng nề nhất. Trong bối cảnh đó, Apple và Samsung đang có vị thế tốt để giành lấy thị phần mà các đối thủ buộc phải từ bỏ.
