Hành trình từ phòng thí nghiệm nhỏ đến đỉnh cao khoa học quốc tế
Vào một ngày tháng 7 năm 2025, Nguyễn Hoàng Nguyên đã đứng trên sân khấu tại Đại học Northumbria ở thành phố Newcastle, Vương quốc Anh, để nhận tấm bằng tiến sĩ. Ánh mắt trân trọng của bạn bè quốc tế hướng về anh, nhưng trong tâm trí Nguyên, hình ảnh cha mẹ ở quê nhà Quảng Ngãi mới là điều khiến anh xúc động nhất. Hành trình của chàng trai sinh năm 2000 này không chỉ là câu chuyện về học thuật, mà còn là minh chứng cho sức mạnh của đam mê, sự kiên trì và nền tảng yêu thương từ gia đình.
Khởi nguồn từ căn phòng nhỏ đầy tiếng "xèo xèo"
Nguyên lớn lên trong một gia đình mà "mùi phấn trắng còn đậm hơn mùi cơm chiều". Cha anh là thầy giáo Nguyễn Tấn Huy, dạy ngữ văn tại Trường THPT chuyên Lê Khiết, còn mẹ là cô giáo Nguyễn Thị Hữu Vương, giảng dạy môn Anh văn cùng trường. Mọi người đều nghĩ rằng con trai của hai nhà giáo sẽ theo đuổi nghiệp văn chương, nhưng ngay từ nhỏ, Nguyên đã bị cuốn hút bởi những phản ứng đầy màu sắc của hóa học.
Ông Huy kể lại, phòng riêng của Nguyên nằm sát sân thượng. Mỗi tối, khi cả nhà đã yên ắng, vợ chồng ông lại nghe thấy những tiếng "xèo xèo" hay "đì đoàng" nhỏ vọng ra từ phòng con trai. Ban đầu, họ lo lắng vì sợ con làm đổ hóa chất, nhưng dần dần, họ nhận ra sau mỗi tiếng nổ nhẹ ấy là gương mặt sáng lên vì một thí nghiệm thành công. Nguyên mê mẩn nghiên cứu đến mức có lúc quên cả ăn, khiến cha mẹ vừa thương vừa lo, nhưng trong lòng lại tràn ngập niềm tin rằng một ngày nào đó con sẽ đi xa hơn trên con đường khoa học.
Bước ngoặt với học bổng và thành công tại Anh quốc
Khi Nguyên thông báo đã nhận được học bổng ngành hóa tại Đại học Northumbria, cha mẹ anh nhìn nhau với niềm vui xen lẫn nỗi lo. Vui vì con tìm được hướng đi, lo vì đây là lần đầu tiên con xa nhà đến vậy. Tuy nhiên, Nguyên đã chứng minh sự vững vàng của mình. Năm 2018, anh đặt chân đến Newcastle và nhanh chóng trở thành sinh viên nổi bật. Giáo sư Matthew Unthanks, người hướng dẫn trực tiếp, nhận xét: "Nguyên là sinh viên giỏi nhất khóa. Em có tinh thần làm việc kiên trì và kỷ luật hiếm thấy".
Đến năm cuối đại học, Nguyên thực hiện một dự án nghiên cứu mùa hè với kết quả xuất sắc, mở đường cho việc theo học tiến sĩ - một thành tích không hề dễ dàng đối với sinh viên Việt Nam và quốc tế. Trong ba năm làm nghiên cứu sinh, anh dành phần lớn thời gian trong phòng thí nghiệm, với đề tài được tài trợ bởi AkzoNobel, tập đoàn sơn phủ toàn cầu. Đây là nghiên cứu chưa từng có tiền lệ, đòi hỏi mức độ kiên nhẫn và sáng tạo rất cao.
Đột phá khoa học và giải thưởng danh giá tại châu Âu
Kết quả, Nguyễn Hoàng Nguyên đã tạo ra ví dụ đầu tiên của phương pháp sản xuất sơn bột mới, mở ra hướng ứng dụng hoàn toàn mới trong ngành sơn phủ thế giới. Công ty sau đó đã nộp đơn đăng ký bằng sáng chế, khẳng định giá trị khoa học của nghiên cứu. Giáo sư Matthew tự hào chia sẻ: "Đó là thành tựu đáng kể. Chúng tôi sắp công bố bài báo khoa học về công trình này. Nguyên đã làm được điều mà cả ngành đánh giá là đột phá".
Không dừng lại ở đó, Nguyên còn thuyết phục giới khoa học châu Âu tại hội nghị CoSI - Coating Science International, sự kiện lớn nhất thế giới về sơn phủ. Vào tháng 6 năm 2024, tại Hà Lan, bài thuyết trình bảo vệ đề tài của anh đã vượt qua nhiều giáo sư và chuyên gia kỳ cựu để giành giải thưởng khoa học xuất sắc nhất của hội nghị. Giáo sư Matthew đánh giá thành tựu này thật sự đáng kinh ngạc, bởi rất hiếm sinh viên trẻ, đặc biệt là nghiên cứu sinh quốc tế, có thể đạt được giải thưởng cao nhất tại CoSI.
Lời hẹn ngày trở về và ý nghĩa sâu sắc
Ngày Nguyên bảo vệ thành công luận án tiến sĩ ở tuổi 24, cha mẹ anh như vỡ òa trong hạnh phúc. Ông Huy kể lại: "Nó thông tin với hai vợ chồng rằng 'con làm được rồi ba ơi!'. Mình nghe mà tay nổi da gà, run đến mức làm rớt cả chai nước lúc nào không hay". Một năm sau, vào tháng 7 năm 2025, Nguyên chính thức nhận bằng tiến sĩ, trở thành niềm tự hào không chỉ của gia đình, Trường THPT chuyên Lê Khiết, mà còn của quê hương Quảng Ngãi.
Hiện tại, Nguyên dự định ở lại Vương quốc Anh vài năm để tích lũy kinh nghiệm trước khi trở về Việt Nam, với mong muốn đóng góp điều gì đó có ích cho quê nhà. Với những người làm cha làm mẹ như ông Huy và cô Vương, thành công của con là món quà lớn hơn bất kỳ tấm bằng nào, bởi điều họ mong mỏi nhất không phải là con vươn tới đâu, mà là con không bao giờ quên nơi mình đã bắt đầu. Hành trình từ căn phòng nhỏ đầy tiếng "xèo xèo" ở Quảng Ngãi đến sân khấu danh giá của khoa học quốc tế đã minh chứng cho sức mạnh của đam mê, lao động bền bỉ và tình yêu thương vô bờ từ gia đình.
