Công ty vũ trụ SpaceX của tỷ phú Elon Musk đang điều chỉnh chiến lược không gian với tham vọng mới: xây dựng một "thành phố tự phát triển" trên mặt trăng trước khi hướng đến sao Hỏa. Theo thông tin mới nhất, tập đoàn này đã chuyển trọng tâm sang dự án mặt trăng và đặt mục tiêu hoàn thành trong vòng chưa đầy một thập kỷ.
Lộ trình từ mặt trăng đến sao Hỏa
Mặc dù vẫn giữ nguyên ý định đưa con người lên sao Hỏa trong vòng 5-7 năm tới, SpaceX hiện xem việc chinh phục mặt trăng là ưu tiên hàng đầu. Elon Musk tiết lộ kế hoạch cụ thể bao gồm việc hạ cánh thiết bị không người lái xuống bề mặt mặt trăng vào tháng 3 năm 2027, mở đường cho các sứ mệnh có người lái sau đó.
"Thành phố tự phát triển" mà Musk đề cập được kỳ vọng sẽ là một khu định cư có khả năng tự duy trì, không phụ thuộc vào nguồn cung từ Trái đất. Đây được xem là bước đệm quan trọng cho các chương trình không gian dài hạn, bao gồm cả nhiệm vụ chinh phục sao Hỏa.
Bối cảnh cạnh tranh không gian gay gắt
Quyết định của SpaceX diễn ra trong bối cảnh cuộc đua không gian đang nóng trở lại. Hoa Kỳ hiện phải đối mặt với sự cạnh tranh gay gắt từ Trung Quốc trong nỗ lực đưa con người trở lại mặt trăng. Kể từ sứ mệnh Apollo 17 vào năm 1972 - lần cuối cùng con người đặt chân lên thiên thể này, chưa có quốc gia nào tái lập được thành tựu tương tự.
Theo phân tích của giới chuyên gia, việc SpaceX đẩy nhanh tiến độ mặt trăng không chỉ phục vụ tham vọng cá nhân của Musk mà còn đáp ứng nhu cầu chiến lược của NASA và chính phủ Mỹ trong việc duy trì vị thế dẫn đầu không gian.
Chiến lược công nghệ và tài chính đa dạng
Để hỗ trợ cho các kế hoạch không gian đầy tham vọng, SpaceX đang triển khai nhiều chiến lược công nghệ và tài chính song song:
- Mua lại xAI: Chưa đầy một tuần trước, Elon Musk thông báo SpaceX đã mua lại công ty trí tuệ nhân tạo xAI. Động thái này được các chuyên gia đánh giá là nhằm củng cố kế hoạch xây dựng các trung tâm dữ liệu không gian - giải pháp được cho là tiết kiệm năng lượng hơn so với cơ sở hạ tầng mặt đất trong bối cảnh nhu cầu điện toán AI đang bùng nổ.
- Hợp đồng với NASA: SpaceX hiện là nhà thầu cốt lõi trong chương trình mặt trăng Artemis của NASA với hợp đồng trị giá 4 tỷ USD để hạ cánh phi hành gia bằng tàu Starship. Musk tiết lộ NASA sẽ chiếm gần 5% doanh thu của công ty trong năm nay.
- Starlink là trụ cột doanh thu: Phần lớn doanh thu hiện tại của SpaceX đến từ hệ thống internet vệ tinh Starlink. Đầu tháng 2/2026, công ty này đã chạy quảng cáo Super Bowl đầu tiên để quảng bá dịch vụ Starlink Wi-Fi, cho thấy tầm quan trọng của mảng kinh doanh này trong chiến lược tổng thể.
Thách thức và triển vọng
Việc xây dựng thành phố tự phát triển trên mặt trăng đặt ra hàng loạt thách thức kỹ thuật, từ hệ thống hỗ trợ sự sống, nguồn năng lượng đến khả năng tự sản xuất thực phẩm. Tuy nhiên, với nguồn lực tài chính dồi dào, công nghệ tiên phong và các hợp đồng chính phủ quan trọng, SpaceX được đánh giá có nhiều lợi thế để hiện thực hóa tham vọng này.
Kế hoạch 10 năm cho thành phố mặt trăng của SpaceX không chỉ là bước tiến trong khám phá không gian mà còn có thể thay đổi hoàn toàn cách nhân loại tiếp cận việc định cư ngoài Trái đất. Thành công của dự án này sẽ mở đường cho các sứ mệnh xa hơn, trong đó có việc đưa con người lên sao Hỏa - giấc mơ từ lâu của Elon Musk và cũng là mục tiêu cuối cùng của ngành hàng không vũ trụ thế kỷ 21.
