Mặt Trời của chúng ta có thể đang bước vào một 'chế độ hoạt động' mới, theo một nghiên cứu vừa được công bố trên tạp chí khoa học Monthly Notices of the Royal Astronomical Society. Nghiên cứu chỉ ra rằng Mặt Trời đang có những dịch chuyển lớn sâu bên trong, làm thay đổi 'nhịp tim' của ngôi sao.
Phương pháp đo địa chấn học Mặt Trời
Nhà vật lý thiên văn Bill Chaplin từ Đại học Birmingham (Anh) đã sử dụng phương pháp đo địa chấn học Mặt Trời để phân tích dữ liệu 40 năm qua từ mạng lưới BiSON (Birmingham Solar Oscillations Network) – một mạng lưới quan sát Mặt Trời gồm nhiều đài quan sát đặt ở nhiều châu lục. Khoảng thời gian 40 năm này tương ứng với quãng thời gian từ Chu kỳ 22 đến Chu kỳ 25 hiện tại, trong khi chu kỳ hoạt động của Mặt Trời kéo dài 11 năm.
Hoạt động từ tính thu hẹp dần
Kết quả cho thấy qua các chu kỳ, hoạt động từ tính của Mặt Trời đang ngày càng bị thu hẹp và giới hạn vào các vùng nông, cụ thể là khoảng 1.000 km ngay bên dưới bề mặt, thay vì phân bổ sâu như trước. Trong khi các hoạt động ở lớp khí quyển ngoài của Mặt Trời có dấu hiệu yếu đi – ít vết đen hơn, bức xạ giảm – thì các dao động tần số cao ở sâu bên trong lại mạnh lên, tương đương với các chu kỳ hoạt động mạnh trong quá khứ.
Về bản chất, các dao động này giống như 'nhịp tim' hay tiếng chuông ngân vang trong lòng ngôi sao. Việc lắng nghe những âm thanh này giúp các nhà khoa học thấy được cấu trúc ngầm đang thay đổi ra sao, điều mà các kính thiên văn chỉ nhìn bề mặt hoàn toàn bất lực.
Tầm quan trọng đối với thời tiết vũ trụ
Khám phá này rất quan trọng vì giúp cải thiện độ chính xác của các dự báo thời tiết vũ trụ, bảo vệ hệ thống vệ tinh, GPS và lưới điện Trái Đất trước các trận bão từ. Theo nhà vật lý thiên văn Bill Chaplin, 'Những thay đổi này có thể ảnh hưởng đến khả năng dự đoán các sự kiện thời tiết vũ trụ nguy hiểm'.
Xu hướng vĩnh viễn hay tạm thời?
Hiện tại, giới thiên văn học vẫn đang tiếp tục theo dõi để xem liệu 'nhịp tim' bất thường này là một xu hướng thay đổi vĩnh viễn hay chỉ là bước chuyển giao tạm thời trước khi Mặt Trời bước vào Chu kỳ 26 tiếp theo vào năm 2030. Nghiên cứu được công bố trên Monthly Notices of the Royal Astronomical Society, một trong những tạp chí khoa học hàng đầu về thiên văn học.
