Người gây phiền phức khiến bạn lão hóa nhanh hơn, già thêm 9 tháng tuổi sinh học
Theo một nghiên cứu khoa học mới đây, những người thường xuyên gặp phải "người gây phiền phức" (hassler) trong cuộc sống có tốc độ lão hóa nhanh hơn đáng kể. Nhóm nghiên cứu định nghĩa "hassler" là những cá nhân "gây vấn đề hoặc làm cuộc sống của người khác trở nên khó khăn hơn".
Mỗi người gây phiền phức làm tăng 1,5% tốc độ lão hóa
Tờ USA Today ngày 10.3 dẫn nghiên cứu được đăng trên tạp chí Proceedings of the National Academy Sciences (PNAS) hồi tháng 2, chỉ ra rằng cứ mỗi người gây phiền phức mà một cá nhân gặp phải, tốc độ lão hóa sẽ tăng thêm 1,5%. Con số này tương đương với việc mỗi người sẽ "già" thêm 9 tháng tuổi sinh học so với mức bình thường.
Nghiên cứu mới này cung cấp bằng chứng khoa học cho thấy việc tiếp xúc với những người gây phiền phức có thể thúc đẩy quá trình lão hóa ở mỗi cá nhân một cách rõ rệt.
Phương pháp nghiên cứu dựa trên dữ liệu từ hơn 2.000 người
Các nhà khoa học đã thu thập dữ liệu từ hơn 2.000 cá nhân tham gia vào một cuộc khảo sát sức khỏe được tiến hành tại bang Indiana, Mỹ. Những người tham gia được yêu cầu trả lời các câu hỏi về:
- Mối quan hệ xã hội của họ
- Tần suất họ bị người khác gây khó khăn trong cuộc sống
Đồng thời, các cá nhân này cũng cung cấp mẫu nước bọt để phân tích ADN, nhằm đánh giá những thay đổi trong quá trình lão hóa sinh học. Phương pháp này cho phép nhóm nghiên cứu so sánh tốc độ lão hóa giữa hai nhóm:
- Những người có các mối quan hệ gây phiền phức
- Những người không có các mối quan hệ này
Mối quan hệ tiêu cực - yếu tố nguy cơ bị bỏ qua
Mặc dù nghiên cứu vẫn xem xét các tác nhân gây lão hóa truyền thống như:
- Áp lực tài chính
- Tuổi thơ khó khăn
- Thói quen hút thuốc lá
Nhưng kết quả cho thấy việc có các mối quan hệ tiêu cực cũng được xem là một tác nhân quan trọng làm tăng tốc độ lão hóa.
Các tác giả nghiên cứu nhấn mạnh: "Những kết quả này cho thấy rằng những người gây phiền phức trong quan hệ xã hội của một cá nhân có thể là một yếu tố nguy cơ sinh học quan trọng nhưng thường bị bỏ qua".
Căng thẳng mãn tính từ mối quan hệ độc hại
Căng thẳng mãn tính được xác định là một trong những nguyên nhân phổ biến nhất dẫn đến lão hóa nhanh. Các nhà khoa học đã tổng hợp nhiều nghiên cứu trước đó và đúc kết rằng những mối quan hệ độc hại, khiến cuộc sống của một cá nhân thêm phần khó khăn, có thể gây ra những hậu quả lâu dài cho sức khỏe tổng thể.
Tuy nhiên, nhóm nghiên cứu cũng lưu ý rằng kết quả trên không phản ánh mối quan hệ nhân quả trực tiếp và nghiên cứu vẫn có những hạn chế về phương pháp luận, chẳng hạn như thiếu dữ liệu về các chỉ số sinh học chi tiết của từng cá nhân.
Ý nghĩa thực tiễn và nhu cầu điều chỉnh quan hệ xã hội
Nghiên cứu này nhằm mục đích cung cấp cái nhìn sâu sắc về cách mà các yếu tố gây căng thẳng mãn tính, đặc biệt từ mối quan hệ xã hội, có thể dẫn đến lão hóa nhanh. Đồng thời, nghiên cứu cũng đặt ra nhu cầu cấp thiết về việc điều chỉnh các mối quan hệ xã hội để hạn chế tối đa những tác động tiêu cực.
Theo The Guardian, trước đây đã có nhiều nghiên cứu chỉ ra rằng mối quan hệ tích cực sẽ góp phần làm chậm quá trình lão hóa. Nghiên cứu mới này tập trung vào hướng ngược lại - khẳng định rằng những mối quan hệ tiêu cực sẽ khiến chúng ta dễ "tổn thọ" hơn và cần được quan tâm đúng mức trong chăm sóc sức khỏe toàn diện.
