Bầu trời mùng 3 Tết: Mặt trăng lưỡi liềm hẹn hò cùng các hành tinh
Theo thông tin từ Hội Thiên văn Hà Nội (HAS), vào buổi chạng vạng tối ngày 19.2 (tức mùng 3 Tết), bầu trời sẽ diễn ra một hiện tượng thiên văn học đặc biệt thú vị. Mặt trăng lưỡi liềm mỏng manh sẽ có "cuộc hẹn" đáng chú ý với nhiều hành tinh trong hệ mặt trời, tạo nên một khung cảnh ngoạn mục mà bất kỳ ai yêu thiên văn cũng không nên bỏ lỡ.
Cuộc gặp gỡ thiên thể đặc biệt trên bầu trời xuân
Vào thời điểm này, mặt trăng lưỡi liềm đầu tháng chỉ được chiếu sáng khoảng 7% sẽ tỏa sáng rực rỡ ở phía tây - tây nam ngay sau khi mặt trời lặn. Điều đặc biệt là nó sẽ nằm cách sao Thổ chỉ khoảng 4 độ, tạo nên một cảnh tượng gần gũi hiếm có. Phía dưới cặp đôi này, sao Thủy sẽ xuất hiện ở vị trí ly giác cực đại về phía đông, đây chính là khoảng cách góc xa nhất so với mặt trời trong lần xuất hiện này.
Thời điểm vàng để quan sát sao Thủy sẽ là khoảng 45 phút sau khi hoàng hôn buông xuống. Khi đó, hành tinh nhỏ bé này sẽ ở độ cao khoảng 10 độ phía trên đường chân trời. Các chuyên gia thiên văn nhấn mạnh rằng đây chính là cơ hội quan sát đẹp nhất sao Thủy trong thời gian sắp tới.
Những điểm nhấn đáng chú ý khác trên bầu trời
Không chỉ có sao Thủy, sao Kim cũng sẽ lấp lánh gần đường chân trời phía dưới sao Thủy. Tuy nhiên, để có thể nhìn thấy rõ hành tinh này, người quan sát cần tìm đến những khu vực quang đãng và bằng phẳng, tránh xa các nguồn ánh sáng nhân tạo.
Một điểm đặc biệt khác mà những người có ống nhòm không nên bỏ qua: ngay cạnh sao Thổ, sao Hải Vương đang "ẩn mình" cách đó chưa đầy 1 độ. Sự gặp gỡ gần gũi này của hai hành tinh sẽ không lặp lại cho đến tận năm 2132, tức là hơn 100 năm nữa.
Đừng quên tìm kiếm ánh đất (earthshine) - thứ ánh sáng mờ dịu phản chiếu từ trái đất lên phần tối của mặt trăng. Toàn bộ "cuộc tụ họp hành tinh nhỏ gọn" này diễn ra ở ranh giới giữa hai chòm sao Aquarius (Bảo Bình) và Pisces (Song Ngư), tạo nên một khung cảnh thiên văn học đáng nhớ.
Sao Thủy - ngôi sao của đêm mùng 3 Tết
Theo các chuyên gia thiên văn, vào mùa xuân ở Bắc bán cầu, đường hoàng đạo gần như dựng đứng so với chân trời hướng tây. Điều này khiến cho lần xuất hiện buổi tối của sao Thủy vào dịp này trở thành một trong những dịp quan sát đẹp nhất của hành tinh này trong năm 2026.
Thời khắc vàng chính xác sẽ diễn ra vào lúc 21 giờ 34 phút tối nay, khi sao Thủy đạt ly giác cực đại, cách mặt trời 18 độ về phía đông. Đây chính là thời điểm mà hành tinh nhỏ bé này cách xa vùng sáng chói của hoàng hôn nhất, mang đến cơ hội tuyệt vời cho những ai muốn săn tìm nó trên bầu trời.
Từ đầu tháng 2, sao Thủy đã xuất hiện với độ sáng biểu kiến khoảng -1,0. Khi đạt ly giác cực đại, nó sẽ sáng lên đạt cấp sao 0, vượt trội hơn hẳn về mặt thị giác so với phần lớn các ngôi sao khác trên bầu trời đêm. Tuy nhiên, các nhà thiên văn cảnh báo rằng ngay sau thời điểm này, sao Thủy sẽ mờ đi rất nhanh khi lao về phía giữa trái đất và mặt trời.
Đầu tháng 3 tới, hành tinh này sẽ biến mất khỏi bầu trời tối và đạt vị trí giao hội trong vào ngày 7.3. Đối với những người có kính thiên văn, tại vị trí ly giác cực đại, sao Thủy sẽ hiện ra như một mảnh "bán nguyệt" nhỏ xinh, được chiếu sáng khoảng 48% và có kích thước khoảng 7,18 giây cung - một mục tiêu quan sát thú vị cho những ai đam mê săn đón các hành tinh trong hệ mặt trời.
Hiện tượng thiên văn đặc biệt này không chỉ là một sự kiện khoa học thú vị mà còn mang ý nghĩa đặc biệt khi diễn ra vào đúng dịp Tết Nguyên đán - thời điểm mọi người sum vầy bên gia đình. Đây chính là cơ hội để các gia đình cùng nhau ngắm nhìn vẻ đẹp huyền bí của vũ trụ, khởi đầu một năm mới với những trải nghiệm đáng nhớ.
