Từ Thần Đồng Cờ Vua Đến Nobel Hóa Học: Hành Trình Đưa AI Của Demis Hassabis
Tháng 3/2016, tại khách sạn Four Seasons ở Seoul, Hàn Quốc, thế giới chứng kiến một cuộc đọ sức lịch sử giữa kỳ thủ cờ vây hàng đầu Lee Se-dol và chương trình máy tính AlphaGo do DeepMind phát triển. Trong năm trận đấu được hơn 200 triệu người theo dõi, AlphaGo thắng 4 ván, đánh dấu bước ngoặt cho trí tuệ nhân tạo. Người đứng sau chiến thắng này là Demis Hassabis, CEO của DeepMind, một nhân vật có hành trình từ thần đồng cờ vua đến giải Nobel Hóa học.
Hành Trình Khởi Nguồn Từ Cờ Vua
Cuốn sách The Infinity Machine của Sebastian Mallaby ghi lại chi tiết cuộc đời Demis Hassabis. Sinh ra trong gia đình có mẹ là người Singapore gốc Hoa và cha là người Síp gốc Hy Lạp, Hassabis sớm bộc lộ tài năng thiên bẩm. Ông bắt đầu chơi cờ vua từ năm bốn tuổi và nhanh chóng đánh bại những kỳ thủ lớn. Đến năm 13 tuổi, ông đạt danh hiệu kiện tướng cờ vua và trở thành người chơi mạnh thứ hai trong nhóm tuổi trên toàn cầu.
Môi trường thi đấu áp lực cao đã rèn giũa tinh thần của Hassabis. Ông chia sẻ: "Về cơ bản là tôi tự đẩy mình đến điểm ngay trước khi chết", phản ánh sự nỗ lực không ngừng. Sau thời gian làm việc trong ngành game, ông theo học tại Cambridge, thành lập studio riêng và quay lại học thuật để hoàn thành bằng tiến sĩ khoa học thần kinh.
Sự Ra Đời Của DeepMind Và Ảnh Hưởng Của AI
Năm 2010, cùng với Mustafa Suleyman và Shane Legg, Hassabis thành lập DeepMind, công ty tiên phong trong lĩnh vực AI. Bước ngoặt đến khi họ gặp Peter Thiel, đồng sáng lập PayPal và Palantir, người giúp huy động vốn đầu tư. Tư tưởng của Thiel về việc tích hợp công nghệ vào chính trị và quân sự đã định hướng phát triển trí tuệ nhân tạo tổng quát (AGI) tại DeepMind.
Mallaby viết trong sách: "AI báo hiệu một sự chuyển đổi sâu sắc hơn bất cứ điều gì kể từ khi loài người có được khả năng tư duy trừu tượng". Tuy nhiên, một số ý kiến cho rằng đây có thể là chiến thuật để thu hút đầu tư, che giấu những thách thức như tiêu thụ năng lượng khổng lồ từ các trung tâm dữ liệu.
Thành Tựu Thực Sự: Từ AI Đến Nobel Hóa Học
Điều đáng chú ý trong sự nghiệp của Hassabis là thành tựu ứng dụng DeepMind để dự đoán cấu trúc protein, giúp ông cùng John Jumper nhận giải Nobel Hóa học. Công trình này được đánh giá có tiềm năng thay đổi cuộc sống, vượt xa những lời phóng đại thường thấy trong giới AI.
Tiếc rằng, cuốn sách của Mallaby lại tập trung nhiều vào các bữa tối dài và tranh cãi quản lý, làm lu mờ thành tựu khoa học quan trọng này. Hassabis từng nói: "Làm khoa học, đại khái là, giống như đọc được suy nghĩ của Chúa vậy", thể hiện niềm đam mê khám phá bí ẩn vũ trụ.
Bối Cảnh Rộng Lớn Hơn
Trong khi Hassabis thúc đẩy AI, nhiều nhà văn như Kazuo Ishiguro và Philippa Gregory đã phản đối việc các công ty AI sử dụng tác phẩm mà không xin phép. Điều này cho thấy sự căng thẳng giữa phát triển công nghệ và quyền sở hữu trí tuệ.
Hành trình của Demis Hassabis không chỉ là câu chuyện cá nhân mà còn phản ánh sự phát triển nhanh chóng của AI trong thế kỷ 21. Từ một thần đồng cờ vua đến người đoạt giải Nobel, ông đã chứng minh rằng công nghệ có thể mang lại những đóng góp thiết thực cho nhân loại, nếu được định hướng đúng đắn.



