Genetica sốt ruột chờ chuyển đổi phòng lab thành biohub y sinh phi lợi nhuận
Chỉ còn khoảng vài tuần để thực hiện kế hoạch chuyển đổi phòng lab giải mã gen thành một tổ chức nghiên cứu y sinh phi lợi nhuận (biohub) về y học chính xác và sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) chế tạo thuốc mới tại Việt Nam, ông Cao Anh Tuấn, Nhà sáng lập kiêm Tổng giám đốc Genetica, rất sốt ruột. Ông liên tục nhận được tin nhắn từ các chuyên gia quốc tế hỏi về tiến độ công việc, vì họ là đầu mối kết nối dự án với các tập đoàn lớn như Microsoft và Google, muốn nắm thông tin để triển khai sớm.
Cú huých từ thời điểm vàng
Năm 2019, Genetica đã mở phòng thí nghiệm lớn nhất Đông Nam Á, đặt tại Trung tâm Đổi mới sáng tạo quốc gia (NIC), và đến nay đã được cấp phép hoạt động ở hơn 10 quốc gia/vùng lãnh thổ. Trong lần chuyển đổi này, với thôi thúc phải thành lập biohub ngay trong tháng 1/2016 để đón đầu thời điểm vàng của công nghệ y sinh toàn cầu, ông Cao Anh Tuấn đã tham dự chương trình làm việc của Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Chí Dũng với Mạng lưới Đổi mới sáng tạo quốc gia tại NIC. Tại đây, ông đã trình bày bản kiến nghị quan trọng, đề nghị Chính phủ mở cơ chế thử nghiệm (sandbox) và có Thư giới thiệu để thúc đẩy thành lập biohub ở Việt Nam.
Ông Cao Anh Tuấn là một trong số 2.500 chuyên gia, nhà khoa học, kiến trúc sư công nghệ thuộc Mạng lưới Đổi mới sáng tạo Việt Nam tại 22 quốc gia và vùng lãnh thổ, hưởng ứng lời kêu gọi của Chính phủ trở về đóng góp cho đất nước. Đây được coi là thời điểm vàng cho các doanh nghiệp Việt Nam bung ra, tranh đua với thế giới trong các ngành công nghiệp mới, nhờ sự hội tụ của các công nghệ mới phát triển như vũ bão dưới tác động của Cách mạng công nghiệp 4.0.
Động lực từ đổi mới tư duy và chính sách
Sự đổi mới tư duy của Đảng về phát triển kinh tế tư nhân, coi kinh tế tư nhân là “một động lực quan trọng nhất của nền kinh tế quốc gia” (Nghị quyết số 68/NQ-TW) và yêu cầu phát triển đột phá về khoa học công nghệ (Nghị quyết số 57/NQ-TW), đã tạo động lực mạnh mẽ. Khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số được xác định là “động lực tăng trưởng chính”, thúc đẩy chuyển đổi mô hình tăng trưởng từ chiều rộng sang chiều sâu.
Ở nước ngoài, những chuyên gia, nhà khoa học có tầm ảnh hưởng lớn được kêu gọi trở về cùng tham gia kiến quốc. Trong nước, các doanh nhân kỳ cựu như ông Trương Gia Bình (FPT), Nguyễn Trung Chính (CMC) tràn đầy hứng khởi bước vào khai thác thị trường rộng mở nhưng còn mới mẻ từ kinh tế tầm thấp, công nghệ AI. Những ngành này nằm trong danh mục 11 ngành công nghệ mới, được Chính phủ đặt mục tiêu phải làm chủ công nghệ.
Cổ vũ mạnh mẽ tinh thần kinh doanh
Năm 2025 ghi nhận dấu mốc phát triển chưa từng có của khu vực doanh nghiệp: Cả nước có hơn 300 nghìn doanh nghiệp thành lập mới và quay lại thị trường, tăng hơn 30% so năm trước; tổng vốn đăng ký đạt mức kỷ lục hơn 6 triệu tỷ đồng, tăng 71%. Trung bình mỗi tháng có hơn 18 nghìn doanh nghiệp thành lập mới và 11.300 doanh nghiệp quay lại hoạt động. Mặc dù số lượng doanh nghiệp phá sản, tạm ngừng hoạt động vẫn ở mức cao nhưng đã giảm tốc, cho thấy nhà đầu tư vẫn đang tiếp tục cơ cấu lại ngành nghề kinh doanh với niềm tin đã trở lại.
Tại Lễ ra mắt chương trình Toàn cảnh kinh tế tư nhân Việt Nam năm đầu tiên, một doanh nhân tuổi 70 xúc động chia sẻ: “Gần đây, nhiều khi tôi đã muốn buông xuôi vì chừng này tuổi rồi, làm gì cũng phải đi xin. Nhưng đọc được bài phát biểu của Tổng Bí thư Tô Lâm, tôi như thấy lại tinh thần tuổi 30 và sẽ tiếp tục làm.” Tinh thần kinh doanh, vốn mỏi mệt sau đại dịch Covid-19 và sự chững lại của cải cách thể chế, nay đã được khơi dậy mạnh mẽ bằng tư duy đổi mới của Đảng.
Kỳ vọng vào hành động quyết liệt hơn
Cộng đồng doanh nghiệp, doanh nhân kỳ vọng vào sự tăng tốc hơn nữa trong hành động của các bộ, ngành, địa phương nhằm cắt bỏ điều kiện kinh doanh, mở rộng khả năng tiếp cận vốn cho doanh nghiệp nhỏ và vừa, nhất là trong lĩnh vực khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo. Đồng thời, thực hiện ba giảm: Giảm chi phí, giảm thời gian, giảm điều kiện kinh doanh.
Tại phiên họp lần thứ ba của Ban Chỉ đạo phát triển kinh tế tư nhân diễn ra cuối năm 2025, Thủ tướng Chính phủ đã giao Bộ Nội vụ rà soát, trình sửa đổi Luật Thi đua-Khen thưởng, mở rộng hình thức tôn vinh doanh nghiệp, doanh nhân tiêu biểu. Đây là nhiệm vụ quan trọng được đề ra tại Nghị quyết số 68/NQ-TW, giúp doanh nhân Việt Nam không chỉ đóng góp cho tăng trưởng kinh tế mà còn có điều kiện đóng góp nhiều hơn trong kiến tạo và phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.
