AI Đột Phá Trong Dự Báo Thời Tiết Và Cảnh Báo Sớm Thiên Tai
Tại hội thảo Công nghệ mới trong dự báo và cảnh báo sớm thiên tai diễn ra sáng 18.3 tại Hà Nội, các chuyên gia đã chia sẻ những kết quả nổi bật từ việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) vào công tác dự báo thời tiết và thiên tai. Sự kiện này nhấn mạnh vai trò then chốt của công nghệ trong việc nâng cao độ chính xác và hiệu quả của các hệ thống cảnh báo.
Ứng Dụng AI Trong Dự Báo Bão Và Thời Tiết Nguy Hiểm
Ông Nguyễn Xuân Hiển, Phó giám đốc Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, cho biết AI đang được tích hợp vào nhiều mô hình dự báo thời tiết và khí tượng thủy văn, chứng minh hiệu quả ban đầu. Đặc biệt, trong dự báo bão và thời tiết nguy hiểm, AI giúp tăng độ chính xác dự báo cường độ bão từ 10 đến 20% trong ngắn hạn. Thông qua dữ liệu khai thác từ vệ tinh, AI hỗ trợ tự động nhận dạng vị trí và cường độ bão với độ chính xác trên 90%.
Ông Hiển nhấn mạnh rằng, trong bối cảnh thiên tai xảy ra bất thường và không còn theo quy luật trước đây, ứng dụng AI là một giải pháp then chốt để đưa ra cảnh báo sớm. "Chúng tôi đặt ra mục tiêu giảm sai số dự báo cường độ bão xuống dưới 7 m/s trong hạn 1 đến 3 ngày, nâng tỷ lệ dự báo mưa đạt độ chính xác trên 60% với các ngưỡng quan trọng, đồng thời phát triển các mô hình AI có khả năng dự báo lũ và nhận diện sớm các hiện tượng thời tiết nguy hiểm trước 2 đến 5 ngày", ông Hiển chia sẻ.
Công Nghệ Viễn Thám Hỗ Trợ Giảm Thiểu Hạn Hán
PGS.TS Hà Hải Dương, đại diện Viện Khoa học thủy lợi Việt Nam, cho biết công nghệ AI và ứng dụng ảnh viễn thám đang được khai thác hiệu quả để giảm thiểu thiệt hại do hạn hán và thiếu nước tại khu vực Tây Nguyên. Dự án này được Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hiệp Quốc (FAO) tài trợ, nhằm xây dựng công nghệ cảnh báo hạn hán trong sản xuất nông nghiệp trên nền tảng viễn thám rộng khoảng 1.500 km².
Sản phẩm đầu ra của dự án là công nghệ viễn thám Wapor, sử dụng ảnh vệ tinh có độ phân giải không gian từ 300 đến 20 mét để lập bản đồ giám sát hạn hán và thiếu nước. PGS.TS Hà Hải Dương khẳng định công nghệ này sẽ hỗ trợ các cơ quan trung ương và địa phương trong việc giám sát, dự báo hạn hán, từ đó chủ động tích trữ đủ nước cung cấp cho sản xuất nông nghiệp.
Đẩy Mạnh Ứng Dụng Công Nghệ Mới
Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Lê Công Thành yêu cầu đẩy mạnh ứng dụng công nghệ mới vào dự báo thời tiết và thiên tai, coi đây là hướng đột phá quan trọng. AI đóng vai trò then chốt, cùng với dữ liệu lớn, công nghệ viễn thám và hệ thống cảm biến thông minh, sẽ là những công cụ giúp phân tích dữ liệu thời gian thực. Điều này hỗ trợ địa phương xây dựng các kịch bản ứng phó phù hợp, nâng cao khả năng phòng chống và giảm nhẹ thiệt hại do thiên tai gây ra.
Nhìn chung, việc tích hợp AI và các công nghệ tiên tiến vào dự báo thời tiết không chỉ cải thiện độ chính xác mà còn mở ra cơ hội cảnh báo sớm, góp phần bảo vệ an toàn cho cộng đồng và phát triển bền vững trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng phức tạp.
