Florida điều tra hình sự OpenAI sau vụ xả súng đại học liên quan ChatGPT
Tổng chưởng lý bang Florida James Uthmeier đã công bố mở cuộc điều tra hình sự đối với OpenAI và chatbot ChatGPT, sau khi phát hiện nghi phạm vụ xả súng tại Đại học Bang Florida đã sử dụng công cụ này để tìm hiểu về loại đạn và thời điểm đông người trước khi thực hiện hành vi phạm tội. Đây được xem là trường hợp đầu tiên một cơ quan công tố Mỹ khởi xướng điều tra hình sự nhắm vào một công ty trí tuệ nhân tạo liên quan đến một vụ giết người, đánh dấu bước ngoặt trong việc xem xét trách nhiệm pháp lý của các nền tảng AI.
Chi tiết vụ việc và các bằng chứng từ ChatGPT
Vụ xả súng xảy ra vào tháng 4/2025 gần khu nhà sinh viên tại Đại học Bang Florida, một trường công lập có hơn 43.000 sinh viên ở Tallahassee. Sự kiện thảm khốc này đã khiến 2 người thiệt mạng và 6 người khác bị thương. Nghi phạm được xác định là Phoenix Ikner, 20 tuổi, một sinh viên của trường, hiện đang bị giam giữ chờ xét xử với nhiều cáo buộc giết người và cố ý giết người.
Theo tài liệu do New York Times thu thập được, vào chính ngày xảy ra vụ xả súng, Ikner đã gửi các truy vấn đến ChatGPT. Cụ thể, anh ta hỏi về phản ứng của cả nước sau một vụ xả súng, thời điểm nào đông đúc nhất tại hội sinh viên, sức mạnh của súng ở cự ly gần và loại đạn phù hợp. Tổng chưởng lý Uthmeier nhấn mạnh rằng các công tố viên đã xem xét kỹ lưỡng những tin nhắn này và cho rằng nếu đó là một người thực ở đầu dây bên kia màn hình, họ sẽ bị buộc tội giết người.
Phản ứng từ OpenAI và thách thức pháp lý chưa có tiền lệ
Trong tuyên bố chính thức, OpenAI đã phủ nhận trách nhiệm đối với vụ xả súng. Công ty khẳng định ChatGPT chỉ cung cấp câu trả lời dựa trên thông tin có sẵn rộng rãi trên Internet và không khuyến khích hay cổ vũ bất kỳ hành vi bất hợp pháp nào. Tuy nhiên, Uthmeier thừa nhận rằng việc truy cứu trách nhiệm hình sự đối với một công ty AI là một vấn đề pháp lý phức tạp và chưa từng có tiền lệ trước đây.
Văn phòng công tố viên có nhiệm vụ xem xét liệu những cá nhân tham gia thiết kế, quản lý và vận hành chatbot có thể phải chịu trách nhiệm hình sự hay không. Họ dự kiến sẽ triệu tập OpenAI để yêu cầu cung cấp hồ sơ nội bộ, bao gồm các chính sách và tài liệu đào tạo liên quan đến việc xử lý tình huống người dùng đề cập đến hành vi gây hại.
Bối cảnh rộng hơn và các động thái liên quan
Cuộc điều tra hình sự này diễn ra song song với một cuộc điều tra dân sự về trách nhiệm pháp lý của OpenAI. Đồng thời, bang Florida cũng đang chuẩn bị cho một phiên họp lập pháp đặc biệt vào tuần tới, trong đó Thống đốc Ron DeSantis kêu gọi thiết lập các giới hạn pháp lý mới cho việc sử dụng trí tuệ nhân tạo. Điều này phản ánh mối lo ngại ngày càng tăng về tác động tiềm ẩn của AI đối với an ninh và xã hội.
Trong bối cảnh đó, làn sóng quan ngại về AI cũng lan rộng sang lĩnh vực học thuật. Chẳng hạn, Springer-Nature, một đơn vị xuất bản gần 3.000 tạp chí, đã cập nhật chính sách để tuyên bố rằng ChatGPT không thể được liệt kê là tác giả, nhằm ngăn chặn những nghiên cứu thiếu sót hoặc bịa đặt có thể gây hại cho tài liệu học thuật.
Vụ việc tại Florida không chỉ làm dấy lên tranh luận về đạo đức và trách nhiệm của các công ty công nghệ, mà còn đặt ra những câu hỏi sâu sắc về cách thức quản lý và điều chỉnh AI trong tương lai, đặc biệt khi các ứng dụng như ChatGPT ngày càng trở nên phổ biến và có khả năng tác động đến nhiều khía cạnh của đời sống.
