Tổng Bí thư Tô Lâm Chủ Trì Phiên Họp Thúc Đẩy Công Nghệ Chiến Lược
Ngày 18/3/2026, tại Trụ sở Trung ương Đảng, Thường trực Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số (gọi tắt là Ban Chỉ đạo) đã tổ chức Phiên họp chuyên đề nhằm đánh giá tình hình thực hiện và thảo luận giải pháp thúc đẩy các công nghệ chiến lược. Phiên họp do đồng chí Tổng Bí thư Tô Lâm, Trưởng Ban Chỉ đạo chủ trì, với sự tham dự của đồng chí Thủ tướng Chính phủ, Phó Trưởng Ban Chỉ đạo; các đồng chí thành viên Ban Chỉ đạo; và đại diện lãnh đạo các ban, bộ, ngành Trung ương.
Tham Dự Rộng Rãi Từ Các Cơ Quan Trọng Yếu
Các đại biểu tham dự bao gồm đại diện từ Ban Chính sách, chiến lược Trung ương, Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Tư pháp, Bộ Công an, Bộ Giáo dục và Đào tạo, Bộ Công thương, Bộ Xây dựng, Bộ Y tế, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Ngoại giao; Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam; các đại học lớn như Quốc gia Hà Nội, Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, Y Hà Nội; Học viện Nông nghiệp Việt Nam; các tập đoàn như Công nghiệp-Viễn thông Quân đội, Bưu chính viễn thông Việt Nam; cùng các thành viên Tổ Giúp việc và Hội đồng Tư vấn quốc gia.
Đánh Giá Thực Trạng Và Chỉ Ra Điểm Nghẽn
Trên cơ sở báo cáo của Cơ quan Thường trực Ban Chỉ đạo và ý kiến phát biểu từ các đại biểu, đồng chí Tổng Bí thư Tô Lâm đã kết luận rằng phát triển công nghệ chiến lược là vấn đề có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, liên quan trực tiếp đến năng lực cạnh tranh, khả năng tự chủ công nghệ và vị thế của đất nước. Mặc dù đã ban hành danh mục 11 nhóm và 35 sản phẩm công nghệ chiến lược, với 6 sản phẩm ưu tiên, nhưng khâu tổ chức thực hiện vẫn còn lúng túng, chưa tạo được chuyển biến thực chất.
Thường trực Ban Chỉ đạo thẳng thắn nhìn nhận 3 điểm nghẽn lớn nhất hiện nay:
- Việc xác định một số công nghệ chiến lược chưa thực sự gắn với cấu trúc công nghiệp và nhu cầu phát triển của nền kinh tế, cũng như tiềm năng và lợi thế của Việt Nam.
- Cơ chế tổ chức thực thi chưa rõ đầu mối chịu trách nhiệm xuyên suốt, thiếu sự điều phối liên ngành đủ mạnh.
- Vai trò của doanh nghiệp và thị trường trong phát triển công nghệ chiến lược chưa được phát huy đầy đủ.
6 Định Hướng Lớn Để Thúc Đẩy Công Nghệ Chiến Lược
Để khắc phục những thách thức này, Thường trực Ban Chỉ đạo yêu cầu các cấp ủy, tổ chức đảng, cơ quan, đơn vị tập trung chỉ đạo, tổ chức thực hiện quyết liệt 6 định hướng lớn:
- Mục tiêu phát triển công nghệ chiến lược phải xuất phát từ nhu cầu phát triển của nền kinh tế và lợi ích lâu dài của quốc gia, dựa trên 3 yếu tố cơ bản: nhu cầu phát triển kinh tế, lợi thế ngành công nghiệp, và khả năng hình thành chuỗi giá trị.
- Xác định Danh mục công nghệ chiến lược theo 2 nhóm: nhóm công nghệ đã có thị trường (như nông-lâm-thuỷ sản, công nghiệp chế biến) và nhóm công nghệ tạo động lực tăng trưởng mới (như công nghệ lượng tử, UAV).
- Thiết kế cơ chế, chính sách khuyến khích mạnh mẽ doanh nghiệp đầu tư vào khoa học, công nghệ, với Nhà nước đóng vai trò định hướng, tạo môi trường, đặt hàng và hỗ trợ thương mại hóa.
- Tập trung nguồn lực cho các lĩnh vực trọng điểm, khắc phục tình trạng đầu tư dàn trải, lãng phí, theo nguyên tắc chọn lọc tinh gọn nhưng triển khai quyết liệt.
- Đổi mới mô hình tổ chức thực hiện, xác định rõ trách nhiệm người đứng đầu, với Bộ Khoa học và Công nghệ là đầu mối tham mưu và thiết lập cơ chế điều phối liên ngành.
- Co trọng nguồn nhân lực chất lượng cao và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, thúc đẩy đào tạo, thu hút nhân tài và hỗ trợ doanh nghiệp khởi nghiệp.
6 Việc Cần Làm Ngay Để Tạo Chuyển Biến
Bên cạnh đó, Ban Chỉ đạo cũng đề ra 6 việc cần làm ngay:
- Rà soát và hoàn thiện Danh mục công nghệ chiến lược, giao Bộ Khoa học và Công nghệ chủ trì, hoàn thành trong tháng 4/2026.
- Thiết lập cơ chế chỉ đạo và điều phối thống nhất ở cấp Chính phủ, thành lập Tổ Công tác điều phối liên ngành, hoàn thành trong tháng 4/2026.
- Ban hành bộ tiêu chuẩn về công nghệ chiến lược, giao Bộ Khoa học và Công nghệ chủ trì, hoàn thành trong tháng 6/2026.
- Rà soát, hoàn thiện cơ chế tài chính, kinh phí, giao Bộ Khoa học và Công nghệ và Bộ Tài chính chủ trì, hoàn thành trong tháng 5/2026.
- Điều chỉnh chương trình đào tạo nhân lực chất lượng cao, giao Bộ Giáo dục và Đào tạo chủ trì, hoàn thành trong tháng 6/2026.
- Tập trung tháo gỡ khó khăn, vướng mắc của các bộ, ngành, doanh nghiệp, hoàn thành chậm nhất trong tháng 6/2026.
Kết Luận: Nhiệm Vụ Cấp Bách Cho Toàn Hệ Thống
Phát triển công nghệ chiến lược được xác định là nhiệm vụ đặc biệt cấp bách, đòi hỏi triển khai quyết liệt từ chủ trương chính sách đến hành động đột phá, tạo ra kết quả thực chất. Đây là trách nhiệm chung, cần sự vào cuộc thực sự của cả hệ thống chính trị, cộng đồng doanh nghiệp, đội ngũ trí thức, nhà khoa học và toàn xã hội, với mục tiêu đưa Việt Nam trở thành quốc gia phát triển năng động, có năng lực công nghệ và sản phẩm mang thương hiệu Việt Nam trên trường quốc tế.
Văn phòng Trung ương Đảng - Cơ quan Thường trực Ban Chỉ đạo đã thông báo nội dung này để các thành viên Ban Chỉ đạo và cơ quan, tổ chức có liên quan biết và thực hiện.
