Khái niệm về tên lửa đã xuất hiện từ lâu hơn nhiều người tưởng. Từ thời Hy Lạp cổ đại, ý tưởng này đã được hình thành, nhưng những tên lửa thực sự đầu tiên có lẽ được chế tạo tại Trung Quốc vào khoảng thế kỷ 11, theo thông tin từ BGR.
Sự ra đời của tên lửa
Định nghĩa cơ bản về tên lửa là một thiết bị có hình dạng dài, sử dụng nhiên liệu để tự đẩy mình với tốc độ cao lên trời. Cơ chế này vẫn được áp dụng cho tên lửa ngày nay, không chỉ trong lĩnh vực vũ khí mà còn trong pháo hoa và du hành vũ trụ. Nhà khoa học người Nga Konstantin Tsiolkovsky thường được coi là cha đẻ của ngành du hành vũ trụ hiện đại nhờ phát triển lý thuyết về tên lửa và đề xuất sử dụng chúng cho mục đích này vào đầu thế kỷ 20. Năm 1926, nhà khoa học người Mỹ Robert H. Goddard đã ghi dấu ấn lịch sử khi phóng thành công tên lửa đẩy bằng nhiên liệu lỏng đầu tiên, biến lý thuyết thành hiện thực. Ngay sau đó, những bộ phim đầu tiên về du hành vũ trụ bắt đầu xuất hiện.
Tuy nhiên, dù công trình của Tsiolkovsky và Goddard đã đặt nền móng cho khoa học tên lửa hiện đại và du hành vũ trụ, ý tưởng này thực ra đã có từ một cuốn tiểu thuyết ra đời năm 1657. Đó là tác phẩm ít người biết đến của Cyrano de Bergerac. Ông thường được nhớ đến như một nhà thơ kiêm nhà viết kịch, đặc biệt qua vở kịch kinh điển của Edmond Rostand lấy ông làm nhân vật chính.
Niềm tin vượt thời đại về tên lửa và vũ trụ
Trong cuốn tiểu thuyết được xuất bản sau khi ông mất vào năm 1657, mang tên Other World: Comical History of the States and Empire of the Moon, thường được rút gọn thành A Voyage to the Moon, nhân vật chính đã lên được Mặt Trăng nhờ những người lính gắn pháo hoa vào cỗ máy bay của ông. Cyrano de Bergerac đã nghĩ đến công nghệ tên lửa từ thế kỷ 17. Theo nhà văn khoa học viễn tưởng Arthur C. Clarke, chi tiết này đã đưa de Bergerac trở thành người tiên phong trong lĩnh vực tên lửa không gian.
Trong cuốn sách The Exploration of Space năm 1952, chính tác giả Clarke đã thuyết phục Tổng thống John F. Kennedy rằng việc đặt chân lên Mặt Trăng là khả thi. Ông cũng ghi nhận Cyrano là người đầu tiên nghĩ đến, hoặc ít nhất là viết về, động cơ đưa con người lên không gian và di chuyển trong đó. Trong tiểu thuyết của mình, Cyrano còn dự đoán về động cơ phản lực ramjet, một loại động cơ sử dụng áp suất không khí cao từ tốc độ bay nhanh để nén khí vào buồng đốt. Công nghệ này vẫn được sử dụng ngày nay cho các thiết bị quân sự.
Tuy nhiên, Cyrano đã sai ở một điểm quan trọng. Do thiếu kiến thức chính xác về vật lý – một ngành khoa học mới nổi vào thời điểm đó – ông tin rằng động cơ nên đặt ở phía trên để nâng đỡ tên lửa bay lên, thay vì ở phía dưới để chứa nhiên liệu và tạo lực đẩy. Sai sót này có thể hiểu được, bởi thời đó người ta còn cho rằng việc đặt chân lên Mặt Trời là khả thi. Việc một người đã mất năm 1655 cố gắng kết hợp khoa học thực tế vào câu chuyện du hành vũ trụ là một bước đột phá so với các tác giả cùng thời.
Mặc dù hiện nay con người đã tiến xa trong khám phá vũ trụ và đạt được những điều mà Cyrano chỉ có thể mơ ước, niềm tin vượt thời đại của ông vào tương lai vũ trụ vẫn đáng suy ngẫm. Đặc biệt, sứ mệnh Artemis II của NASA gần đây đã đánh dấu một cột mốc mới: lần đầu tiên sau hơn 50 năm con người bay quanh Mặt Trăng, và cũng là chuyến bay có phi hành đoàn đầu tiên của hệ thống tên lửa đẩy SLS và tàu vũ trụ Orion. Tác phẩm của Cyrano là lời nhắc nhở đầy cảm hứng rằng điều tưởng như bất khả thi hôm nay có thể trở thành hiện thực trong tương lai.
