Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 123/2025/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Trí tuệ nhân tạo (AI). Nghị định này có hiệu lực từ ngày 1 tháng 1 năm 2026, nhằm tạo khung pháp lý đầy đủ cho việc quản lý và phát triển trí tuệ nhân tạo tại Việt Nam.
Nội dung chính của Nghị định
Nghị định bao gồm 5 chương và 25 điều, quy định chi tiết về các nguyên tắc quản lý rủi ro, phân loại hệ thống AI, trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân phát triển và triển khai AI, cũng như các biện pháp bảo đảm an toàn, an ninh thông tin.
Phân loại hệ thống AI
Một trong những điểm đáng chú ý là quy định về phân loại hệ thống AI dựa trên mức độ rủi ro. Các hệ thống AI được chia thành bốn nhóm: rủi ro tối thiểu, rủi ro hạn chế, rủi ro cao và rủi ro không chấp nhận được. Đối với các hệ thống AI rủi ro cao, yêu cầu phải đánh giá tác động, công bố thông tin và tuân thủ các tiêu chuẩn kỹ thuật nghiêm ngặt.
Trách nhiệm của tổ chức, cá nhân
Nghị định quy định rõ trách nhiệm của các bên liên quan, bao gồm nhà phát triển, nhà cung cấp và người sử dụng AI. Các tổ chức phát triển AI phải đảm bảo tính minh bạch, công bằng và khả năng giải trình của hệ thống. Người sử dụng AI có trách nhiệm tuân thủ các quy định về bảo vệ dữ liệu cá nhân và quyền riêng tư.
Biện pháp thúc đẩy phát triển AI
Bên cạnh các quy định quản lý, Nghị định cũng đưa ra các biện pháp khuyến khích phát triển AI, như ưu đãi thuế cho các doanh nghiệp khởi nghiệp AI, hỗ trợ nghiên cứu và phát triển, xây dựng cơ sở dữ liệu mở phục vụ đào tạo AI. Điều này nhằm thúc đẩy đổi mới sáng tạo và ứng dụng AI trong các lĩnh vực kinh tế - xã hội.
Tác động đến doanh nghiệp và xã hội
Nghị định được kỳ vọng sẽ tạo ra môi trường pháp lý rõ ràng, minh bạch, giúp doanh nghiệp yên tâm đầu tư vào AI. Đồng thời, các biện pháp quản lý rủi ro sẽ bảo vệ người dân khỏi những tác động tiêu cực của AI, như vi phạm quyền riêng tư, phân biệt đối xử hay mất an toàn thông tin.
Các chuyên gia đánh giá, Nghị định này là bước tiến quan trọng trong việc hoàn thiện khung pháp lý cho AI tại Việt Nam, phù hợp với xu hướng quốc tế. Việc thực thi hiệu quả sẽ đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan nhà nước, doanh nghiệp và cộng đồng nghiên cứu.
