NASA vừa công bố lựa chọn tàu đổ bộ Griffin của công ty vũ trụ tư nhân Astrobotic cho sứ mệnh Căn cứ Mặt trăng II, thuộc giai đoạn đầu trong nỗ lực xây dựng một tiền đồn thường trực trên Mặt Trăng. Đây là bước tiến quan trọng trong kế hoạch đưa con người trở lại vệ tinh tự nhiên của Trái Đất.
Tàu đổ bộ Griffin – nền tảng cơ sở hạ tầng đầu tiên
Phát biểu tại lễ ra mắt ngày 15/6, Giám đốc điều hành Astrobotic John Thornton nhấn mạnh: "Đây là tàu đổ bộ cấp cơ sở hạ tầng đầu tiên được đưa lên bề mặt Mặt Trăng". Ông cho biết thêm Griffin sẽ đóng vai trò như một trong những nền tảng đầu tiên phục vụ việc xây dựng căn cứ Mặt Trăng trong tương lai.
Theo kế hoạch, Astrobotic dự kiến phóng tàu Griffin-1 vào cuối năm 2026 bằng tên lửa Falcon Heavy của SpaceX. Tàu được lắp ráp và tích hợp tại trụ sở Astrobotic ở thành phố Pittsburgh, bang Pennsylvania, Mỹ. Quá trình này dự kiến hoàn tất trong tuần này, sau đó tàu sẽ được chuyển tới Phòng thí nghiệm Sức đẩy Phản lực (JPL) của NASA tại California để thực hiện các bài thử nghiệm môi trường trước khi tới Florida chuẩn bị cho đợt phóng.
Nhiệm vụ khoa học và công nghệ
Griffin-1 sẽ mang theo nhiều thiết bị nghiên cứu và trình diễn công nghệ lên bề mặt Mặt Trăng trong khuôn khổ chương trình Dịch vụ Vận chuyển Tải trọng Mặt Trăng Thương mại (CLPS) của NASA. Đáng chú ý nhất là xe tự hành FLIP do công ty Astrolab phát triển. Ngoài ra, tàu còn mang theo robot thăm dò BEACON CubeRover của Astrobotic và hệ thống camera LandCam-X của Cơ quan Vũ trụ châu Âu (ESA). Thiết bị này được thiết kế nhằm cải thiện độ chính xác và độ an toàn cho các lần hạ cánh xuống Mặt Trăng trong tương lai.
Tổng cộng, Griffin-1 sẽ mang theo 10 tải trọng đến từ sáu quốc gia. Xe tự hành FLIP cũng chở thêm bốn thiết bị nghiên cứu của NASA. Bên cạnh các thiết bị khoa học, sứ mệnh còn mang theo một số "hành lý văn hóa" như thông điệp của trẻ em Nhật Bản gửi tới Mặt Trăng, thư viện dữ liệu thu nhỏ lưu trữ các tác phẩm văn học và nghệ thuật của nhân loại, cùng viên nang MoonBox chứa dữ liệu số do người dùng trên khắp thế giới đóng góp.
Hành trình chinh phục Mặt Trăng của Astrobotic
Griffin là nỗ lực thứ hai của Astrobotic trong cuộc đua chinh phục Mặt Trăng. Trước đó, tàu đổ bộ Peregrine của công ty được phóng vào tháng 1/2024 nhưng gặp sự cố rò rỉ nhiên liệu ngay sau khi tách khỏi tên lửa và không thể hoàn thành hành trình. Dù thất bại, Peregrine vẫn đánh dấu cột mốc quan trọng khi trở thành chuyến bay đầu tiên thuộc chương trình CLPS của NASA.
So với Peregrine, Griffin có kích thước lớn hơn đáng kể. Tàu cao khoảng 2 m, rộng gần 4,5 m và có khả năng vận chuyển tối đa 625 kg hàng hóa xuống bề mặt Mặt Trăng.
CLPS và chương trình Artemis
Thông qua chương trình CLPS, NASA hợp tác với các doanh nghiệp tư nhân để vận chuyển thiết bị khoa học và công nghệ lên Mặt Trăng với chi phí thấp hơn so với các sứ mệnh truyền thống. CLPS được xem là một trong những trụ cột hỗ trợ chương trình Artemis - kế hoạch đưa phi hành gia quay trở lại Mặt Trăng trong những năm tới. Trong tương lai, NASA muốn xây dựng một căn cứ nghiên cứu lâu dài tại cực nam Mặt Trăng, nơi được cho là chứa các mỏ băng nước có thể phục vụ hoạt động sinh sống và sản xuất nhiên liệu cho các sứ mệnh không gian sâu.
Astrobotic cho biết Griffin-1 không chỉ phục vụ các thí nghiệm khoa học mà còn được kỳ vọng gửi về những hình ảnh có độ chi tiết cao nhất từng ghi nhận từ bề mặt Mặt Trăng.
