Meta từ bỏ tham vọng metaverse, chuyển trọng tâm sang trí tuệ nhân tạo
Năm năm trước, Mark Zuckerberg tuyên bố rằng tương lai của Facebook sẽ là metaverse, một vũ trụ ảo nhập vai dựa trên công nghệ thực tế ảo. Để nhấn mạnh tầm nhìn này, ông đã đổi tên công ty thành Meta. Tuy nhiên, trong những tháng gần đây, Meta đã có những động thái cho thấy sự thay đổi chiến lược đáng kể.
Metaverse dần bị lãng quên
Meta đã cắt giảm 10% nhân sự tại bộ phận phụ trách metaverse và thông báo ứng dụng chủ lực Horizon Worlds sẽ chuyển trọng tâm ra khỏi thực tế ảo. Tuần này, công ty còn giáng thêm một đòn mạnh khi tuyên bố người dùng sẽ không thể truy cập thế giới nhập vai này bằng kính thực tế ảo kể từ ngày 15/6. Mặc dù sau đó Meta đã rút lại một phần tuyên bố, nhưng họ chỉ hỗ trợ các ứng dụng thực tế ảo hiện có trong Horizon Worlds mà không bổ sung thêm ứng dụng mới.
Điều này cho thấy hình dung ban đầu của Zuckerberg về metaverse trên thực tế đã chấm dứt. Dù đã đầu tư khoảng 80 tỷ USD, metaverse và thực tế ảo vẫn chỉ thu hút một nhóm nhỏ người đam mê công nghệ và một số doanh nghiệp. Trong khi đó, các thế giới số khác như Roblox và Fortnite lại trở nên phổ biến hơn nhiều.
Chuyển hướng sang trí tuệ nhân tạo
Thay vì tiếp tục theo đuổi metaverse, Meta đã dốc toàn lực cho trí tuệ nhân tạo. Năm ngoái, Zuckerberg một lần nữa tuyên bố về một tương lai mới xoay quanh “siêu trí tuệ”, một dạng AI gần như quyền năng thần thánh. Công ty dự báo sẽ chi ít nhất 115 tỷ USD trong năm nay, chủ yếu cho AI, bao gồm việc xây dựng những trung tâm dữ liệu khổng lồ.
Tại hội nghị dành cho các nhà phát triển vào tháng 9, Zuckerberg chỉ nhắc đến từ “metaverse” đúng hai lần trong bài thuyết trình kéo dài một tiếng, trong khi ông nhắc đến AI tới 23 lần. Điều này phản ánh rõ sự thay đổi trong ưu tiên của công ty.
Hành trình gian nan của metaverse
Hành trình theo đuổi metaverse của Zuckerberg bắt đầu từ năm 2014, khi ông chi 2 tỷ USD để mua Oculus, một startup sản xuất kính thực tế ảo. Ông tin rằng công nghệ này có thể vượt qua smartphone để trở thành thiết bị điện toán thế hệ tiếp theo. Để biến ý tưởng thành hiện thực, Meta đã đổ hàng tỷ USD vào việc mua lại studio game, tài trợ cho nhà phát triển và quảng bá thiết bị VR.
Tuy nhiên, hành trình này gặp nhiều khó khăn. Có thời điểm Facebook phải bán kính VR với giá lỗ. Năm 2019, Zuckerberg thừa nhận với các nhà đầu tư rằng VR đang mất nhiều thời gian hơn để sinh lời so với kỳ vọng. Khi đại dịch Covid-19 bùng phát, ý tưởng tương tác trong thế giới ảo trở nên khả thi hơn, nhưng vẫn không đủ để thúc đẩy metaverse phát triển mạnh mẽ.
Phản ứng từ cộng đồng và tương lai
Wagner James Au, tác giả cuốn Making a Metaverse That Matters, nhận xét: “Họ bám lấy thuật ngữ ‘metaverse’ mà thực ra không thực sự hiểu rõ khái niệm này. Những nỗ lực trong chiến lược metaverse của họ dường như hoàn toàn phớt lờ những gì các nền tảng trước đó đã học được”. Meta từ chối bình luận, nhưng dẫn lại một bài viết trên blog hồi tháng 2, trong đó công ty khẳng định vẫn là nhà đầu tư lớn nhất trong ngành thực tế ảo và có lộ trình cho các dòng kính VR tương lai.
Các lãnh đạo Meta vẫn khẳng định metaverse chưa chết, chỉ là thị hiếu người dùng đã thay đổi. Samantha Ryan, Phó chủ tịch phụ trách nội dung tại bộ phận Reality Labs của Meta, viết trong bài blog gần đây: “Đôi khi, chúng tôi làm rất tốt. Một vài lúc khác, chúng tôi làm sai. Và khi điều đó xảy ra, chúng tôi nhìn vào dữ liệu, tiếp nhận phản hồi, đưa ra những điều chỉnh dứt khoát trong chiến lược kinh doanh và tiếp tục xây dựng”.
Meta không phải công ty duy nhất gặp khó trong lĩnh vực này. Apple đã ra mắt kính Apple Vision Pro vào năm 2024, nhưng với giá 3.500 USD, sản phẩm này khó tiếp cận đại chúng. Điều này cho thấy thị trường thực tế ảo vẫn còn nhiều thách thức.
