Mazda vừa công bố kế hoạch cắt giảm 20% ngân sách đầu tư vào điện hóa phương tiện, xuống còn 1,2 nghìn tỷ Yen (khoảng 7,6 tỷ USD) đến năm 2030. Quyết định này được đưa ra trong bối cảnh doanh số xe điện (EV) đang chững lại tại Mỹ, vốn là thị trường then chốt của hãng.
Mazda cắt giảm mạnh đầu tư vào xe điện
Động thái này nhằm giảm thiểu rủi ro đầu tư trong giai đoạn EV chưa được người tiêu dùng đón nhận rộng rãi. Chủ tịch Mazda, ông Masahiro Moro, nhấn mạnh: "Chúng tôi đang có một bước đi dứt khoát, chuyển từ tự làm mọi thứ sang tối ưu hóa hoạt động thông qua hợp tác. Đây không chỉ là cắt giảm mà là tối ưu chiến lược".
Chủ tịch Mazda Masahiro Moro công bố kế hoạch cắt giảm 20% ngân sách đầu tư vào điện hóa phương tiện, xuống còn 1,2 nghìn tỷ Yen (khoảng 7,6 tỷ USD) đến năm 2030. Vào tháng 11/2022, Mazda dự kiến chi 1,5 nghìn tỷ Yen cho quá trình điện hóa. Con số này từng tăng lên gần 2 nghìn tỷ Yen do chi phí toàn cầu leo thang, trước khi được điều chỉnh về lại 1,5 nghìn tỷ Yen vào tháng 3/2025 khi hãng chuyển sang chiến lược hợp tác.
Mazda cũng hạ dự báo tỷ trọng xe điện trong tổng doanh số toàn cầu năm 2030 xuống còn khoảng 15%, thay vì 25% như kế hoạch ban đầu. Đồng thời, việc ra mắt mẫu EV do hãng tự phát triển, vốn dự kiến vào năm 2027, sẽ bị lùi đến năm 2029 hoặc muộn hơn. Trong năm 2025, Mazda chỉ bán được 14.526 xe điện, chiếm 1,2% tổng doanh số toàn cầu, cho thấy EV vẫn chưa phải trụ cột của hãng.
Trước đó, Mazda từng tự mình phát triển mẫu crossover thuần điện MX-30. Tại Mỹ, xe chỉ được phân phối tại bang California từ năm 2021 và nhanh chóng bị khai tử vào năm 2023, khi doanh số chưa đến 600 chiếc. Một trong những nguyên nhân chính khiến nhu cầu EV suy yếu tại Mỹ là do chính quyền Tổng thống Donald Trump đã loại bỏ các ưu đãi thuế cho người mua xe điện trong năm đó, đồng thời đề xuất nới lỏng các tiêu chuẩn tiết kiệm nhiên liệu trung bình vào tháng 12/2025.
Mazda chuyển đổi sang xe hybrid
Thay vì tập trung mạnh vào xe điện, Mazda kỳ vọng xe hybrid sẽ tăng trưởng tốt tại Bắc Mỹ và các thị trường khác. Hãng dự kiến mở rộng danh mục hybrid từ 1 lên 4 mẫu vào năm 2027, bao gồm CX-5 bản hybrid. Mazda khẳng định việc điều chỉnh chiến lược sẽ không gây ra khoản lỗ nào liên quan đến EV.
Thay vì tập trung mạnh vào EV, Mazda kỳ vọng xe hybrid sẽ tăng trưởng tốt tại Bắc Mỹ và các thị trường khác. Trong tương lai, mẫu SUV hạng C sẽ được bổ sung công nghệ hybrid. Để đáp ứng nhu cầu EV, Mazda sẽ xuất khẩu các mẫu xe phát triển cùng đối tác Trung Quốc Changan. Hãng dự kiến đưa 4 mẫu EV ra thị trường châu Âu, Australia và các khu vực khác, bao gồm mẫu Mazda 6e đã ra mắt.
Về triển vọng tài chính, Mazda dự báo lợi nhuận ròng hợp nhất sẽ tăng mạnh lên khoảng 90 tỷ Yen (tăng 160%) trong năm tài chính kết thúc vào tháng 3/2027. Đồng Yen yếu được xem là yếu tố hỗ trợ chính. Doanh thu thuần dự kiến tăng 12% lên 5,5 nghìn tỷ Yen, trong khi lợi nhuận hoạt động gần như tăng gấp ba lên 150 tỷ Yen.
Để đáp ứng nhu cầu EV, Mazda sẽ xuất khẩu các mẫu xe phát triển cùng đối tác Trung Quốc Changan với các mẫu xe EZ-6 và EZ-60. Tại các thị trường châu Âu, xe còn được biết đến với tên gọi Mazda 6e và Mazda CX-6e. Tuy nhiên, hãng cũng cảnh báo rằng chi phí nguyên vật liệu và logistics tăng do gián đoạn nguồn cung tại Trung Đông sẽ làm giảm lợi nhuận khoảng 81,7 tỷ Yen. Dù vậy, tác động đến doanh số được đánh giá là không lớn do sản lượng dành cho khu vực này tương đối thấp.
Mazda dự báo doanh số toàn cầu sẽ tăng 8% lên 1,32 triệu xe trong năm tài chính kết thúc vào tháng 3/2027. Đáng chú ý, Mazda CX-5 phiên bản nâng cấp, vốn vừa ra mắt tại Mỹ, đang vượt kỳ vọng tại thị trường châu Âu và sẽ được bán tại Nhật Bản trong tháng này.
Hãng dự kiến đưa 4 mẫu EV ra thị trường châu Âu, Australia và các khu vực khác. Tại Trung Quốc, Mazda EZ-6 và EZ-60 nhận được sự đón nhận rộng rãi của người tiêu dùng với nhiều kỷ lục đặt hàng. Trong năm tài chính vừa qua, lợi nhuận ròng của Mazda giảm 69% xuống còn 35 tỷ Yen. Dù chịu ảnh hưởng từ thuế quan khiến lợi nhuận hoạt động giảm 154,9 tỷ Yen, hãng vẫn duy trì lợi nhuận 5 thứ năm liên tiếp nhờ các biện pháp như cắt giảm sản xuất và chi phí cố định.
