Theo báo cáo mới nhất từ Digitimes, các nhà sản xuất bo mạch chủ PC đang rơi vào cuộc khủng hoảng chưa từng có khi số lượng người tự lắp ráp máy tính giảm mạnh. Tình hình hiện tại được đánh giá nghiêm trọng hơn cả các cuộc khủng hoảng tài chính trước đây hay giai đoạn đầu đại dịch Covid-19.
Doanh số bo mạch chủ giảm kỷ lục
Các thương hiệu lớn như MSI, Gigabyte và ASRock đều dự báo doanh số sẽ tiếp tục đi xuống trong năm 2026. Đặc biệt, ASUS - nhà dẫn đầu thị trường - đang chịu tác động rõ rệt nhất. Năm 2025, hãng này từng bán ra 15 triệu sản phẩm, nhưng trong nửa đầu năm 2026, con số này chỉ đạt 5 triệu. Mục tiêu cả năm của hãng hiện chỉ dừng lại ở mức 10 triệu đơn vị, mức thấp nhất trong hơn một thập kỷ qua.
Nguyên nhân chính: Khủng hoảng bộ nhớ do AI
Nguyên nhân đầu tiên và quan trọng nhất là cuộc khủng hoảng bộ nhớ. Sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo (AI) đã thu hút toàn bộ nguồn cung chip nhớ về phía các trung tâm dữ liệu, khiến giá các bộ DRAM dành cho người dùng phổ thông tăng vọt. Khi chi phí tăng cao, người dùng không còn mặn mà với việc lắp ráp dàn PC mới, kéo theo nhu cầu bo mạch chủ sụt giảm nghiêm trọng.
Ông Jese Martinez, đại diện từ công ty máy tính PowerGPU, xác nhận: “Vấn đề nằm ở bộ nhớ, lưu trữ và nhiều thứ khác đang diễn ra cùng lúc. Nó không chỉ là tăng thêm vài trăm USD. Giá cả đang tăng gấp đôi hoặc gấp ba lần”. Khi giá các linh kiện bổ trợ như RAM hay card đồ họa tăng quá cao, người dùng không còn lý do để mua bo mạch chủ mới, họ chọn cách chờ đợi giá hạ nhiệt hoặc bỏ qua ý định nâng cấp.
Thiếu yếu tố kích cầu kỹ thuật
Bên cạnh rào cản tài chính, thị trường còn thiếu các yếu tố kích cầu về kỹ thuật. Dòng card đồ họa RTX 50 series của Nvidia đang nhận được ít sự quan tâm hơn dự kiến do thiếu vắng các bản cập nhật mạnh mẽ về hiệu năng kể từ đầu năm. Báo cáo từ Digitimes nhận định rằng phân khúc PC gaming tầm trung và cao cấp hiện nay thiếu những thông số kỹ thuật đột phá để thôi thúc người dùng chi tiêu.
Chuyển hướng sang AI: Cơ hội mới cho nhà sản xuất
Tuy nhiên, sự sụt giảm ở mảng bo mạch chủ phổ thông không đồng nghĩa với việc các công ty này đang lụi bại. Các nhà sản xuất đang nhanh chóng chuyển hướng sang mảng AI để tìm kiếm lợi nhuận. Gigabyte, ASRock và ASUS đều đang tìm cách khai thác sức mạnh của AI trong các báo cáo tài chính gần đây.
Mặc dù AI là tác nhân chính gây ra tình trạng khan hiếm bộ nhớ cho người dùng cá nhân, nhưng nó lại là 'cỗ máy in tiền' cho các tập đoàn. Ví dụ điển hình nhất là Nvidia khi giá trị vốn hóa của họ đã đạt mốc 5.000 tỷ USD. Với tình trạng này, người dùng phổ thông lại tiếp tục là đối tượng chịu thiệt thòi nhất khi các nguồn tài nguyên sản xuất bị ưu tiên cho các khách hàng doanh nghiệp lớn.
