Lãnh đạo CMC khẳng định kinh tế dữ liệu và AI là động lực tăng trưởng mới cho Việt Nam
Tại Diễn đàn Kinh tế Việt Nam 2026 diễn ra ở Hà Nội vào ngày 25 tháng 3, ông Nguyễn Trung Chính, Chủ tịch Hội đồng quản trị kiêm Chủ tịch điều hành Tập đoàn công nghệ CMC, đã chia sẻ quan điểm rằng kinh tế dữ liệu sẽ trở thành động lực tăng trưởng mới và trí tuệ nhân tạo (AI) sẽ là hạ tầng sản xuất cốt lõi của nền kinh tế số. Ông nhấn mạnh rằng Việt Nam cần một động lực phát triển mới, trong đó dữ liệu phải được coi là yếu tố sản xuất mới, còn AI là công cụ then chốt để chuyển hóa dữ liệu thành tri thức, sản phẩm, dịch vụ và năng lực cạnh tranh.
Ba trụ cột để kinh tế dữ liệu - AI tạo bứt phá
Theo ông Chính, để kinh tế dữ liệu và AI tạo ra sự bứt phá, cần tập trung vào ba trụ cột chính:
- Nâng cao năng suất lao động trên diện rộng, giúp tối ưu hóa hiệu quả trong các ngành nghề hiện có.
- Mở ra các ngành kinh tế mới, chẳng hạn như dịch vụ dữ liệu và AI, từ đó tạo thêm cơ hội việc làm và tăng trưởng.
- Tái cấu trúc các ngành nghề hiện tại theo hướng thông minh và hiệu quả hơn, ứng dụng công nghệ để cải thiện quy trình và giảm chi phí.
Ông giải thích rằng nếu dữ liệu được xem như nguyên liệu đầu vào của nền kinh tế số, thì AI chính là động cơ tạo ra giá trị mới, thúc đẩy sự đổi mới và cạnh tranh.
Đề xuất Khung chiến lược chuyển đổi AI Quốc gia
Đại diện CMC cũng đề xuất việc hình thành Khung chiến lược chuyển đổi AI Quốc gia như một lộ trình phát triển tổng thể. Mục tiêu của khung chiến lược này là giúp nền kinh tế AI đóng góp từ 150 đến 250 tỷ USD vào nền kinh tế Việt Nam vào năm 2045. Để đạt được mục tiêu đầy tham vọng này, CMC đã kiến nghị một kế hoạch bao gồm 8 trụ cột, 12 chương trình và 50 hành động chiến lược cụ thể.
Nhóm đề xuất đầu tiên được ông Nguyễn Trung Chính nhấn mạnh là về thể chế. Ông kêu gọi xây dựng các quy định rõ ràng về định giá dữ liệu, quyền sở hữu dữ liệu, quyền sử dụng dữ liệu sau giao dịch, cũng như cơ chế bảo vệ tài sản số của doanh nghiệp. Đồng thời, cần thiết lập cơ chế sandbox (thử nghiệm) để doanh nghiệp có thể triển khai các mô hình mới, kiểm chứng sáng kiến và góp phần hoàn thiện chính sách từ thực tiễn.
Yếu tố nhân lực và nghiên cứu phát triển
Ngoài thể chế, hạ tầng và thị trường, ông Chính cũng chỉ ra rằng yếu tố nhân lực và nghiên cứu phát triển (R&D) đóng vai trò đặc biệt quan trọng. Giải pháp được đề xuất là thúc đẩy hợp tác thực chất hơn giữa doanh nghiệp công nghệ và các trường đại học. Điều này bao gồm việc xây dựng chương trình đào tạo, cập nhật kỹ năng mới và gắn kết đào tạo với nhu cầu thực tế của thị trường.
Lãnh đạo CMC còn đề xuất các phương án để phát huy vai trò của các quỹ, trung tâm đổi mới sáng tạo và hệ sinh thái hỗ trợ startup trong lĩnh vực AI và dữ liệu. Cùng với đó là chính sách thu hút chuyên gia quốc tế và người Việt Nam ở nước ngoài tham gia vào các trung tâm R&D trong nước, nhằm nâng cao năng lực nghiên cứu và đổi mới.
Phân tích từ các chuyên gia
Từ các đề xuất tại Diễn đàn Kinh tế 2026, các nhà phân tích cho rằng dữ liệu và AI đang được đặt ở một cấp độ rộng hơn nhiều so với cách hiểu thông thường về ứng dụng công nghệ. Đây không còn chỉ là vấn đề triển khai phần mềm hay đưa công cụ mới vào doanh nghiệp, mà là câu chuyện của mô hình phát triển, thể chế phát triển và năng lực kiến tạo quốc gia.
Ông Nguyễn Trung Chính nhấn mạnh: "Khi Việt Nam muốn chuyển từ mô hình tăng trưởng dựa chủ yếu vào vốn, lao động và mở rộng quy mô sang mô hình tăng trưởng dựa trên năng suất, công nghệ và giá trị tri thức, thì dữ liệu, AI và Khung chiến lược chuyển đổi AI Quốc gia cần được đặt vào trung tâm của chiến lược phát triển mới." Điều này cho thấy tầm quan trọng của việc tích hợp công nghệ vào chiến lược phát triển kinh tế dài hạn.
