AI trở thành công cụ đắc lực trong nội soi tiêu hóa, giảm thiểu nguy cơ bỏ sót tổn thương
Tại một hội thảo chuyên ngành gần đây, các chuyên gia y tế đã làm nổi bật những thách thức hiện nay của bệnh tiêu hóa và đi sâu vào giá trị thực tiễn của trí tuệ nhân tạo (AI) trong lĩnh vực nội soi. Phó giáo sư, tiến sĩ, bác sĩ Vũ Văn Khiên, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hội Khoa học Tiêu hóa Việt Nam, cho biết nội soi tiêu hóa dù là phương pháp nền tảng nhưng vẫn tiềm ẩn nguy cơ bỏ sót tổn thương, kể cả các tổn thương ác tính.
Tỷ lệ bỏ sót đáng báo động và sự ra đời của AI như 'đôi mắt thứ hai'
Theo báo cáo được trình bày, tỷ lệ bỏ sót ung thư đường tiêu hóa trên dao động từ 6% đến 11,3%, trong khi tỷ lệ bỏ sót polyp đại trực tràng có thể lên tới 20% đến 47%. Trong bối cảnh này, AI được xem như "đôi mắt thứ hai" hỗ trợ đắc lực cho các bác sĩ. Hiện tại, AI trong nội soi tiêu hóa đang phát triển theo ba hướng chính: CADe (hỗ trợ phát hiện tổn thương), CADx (hỗ trợ định hướng chẩn đoán và phân loại tổn thương), và CAQ (giúp bảo đảm chất lượng cuộc soi).
Nhờ những tiến bộ này, AI không chỉ cải thiện khả năng nhận diện tổn thương mà còn góp phần chuẩn hóa quá trình quan sát và hỗ trợ bác sĩ đưa ra quyết định ngay lập tức trong thời gian thực. Phó giáo sư Vũ Văn Khiên nhấn mạnh rằng AI không thay thế bác sĩ, nhưng đang trở thành một công cụ hỗ trợ có giá trị, giúp phát hiện tốt hơn, chẩn đoán chắc chắn hơn và từng bước giảm thiểu nguy cơ bỏ sót tổn thương.
Kết quả tích cực từ các thử nghiệm lâm sàng và ứng dụng thực tế
Bác sĩ Nguyễn Phúc Bình từ Viện Nghiên cứu và Đào tạo Tiêu hóa Gan Mật chia sẻ dữ liệu từ một thử nghiệm lâm sàng trên hơn 122 bệnh nhân tại ba cơ sở. Hệ thống AI được sử dụng có khả năng nhận diện vị trí giải phẫu, khoanh vùng tổn thương, phân loại tổn thương và phát cảnh báo trong thời gian thực. Kết quả cho thấy AI đạt độ chính xác trung bình 95,32% trong việc nhận diện 10 vị trí giải phẫu, góp phần chuẩn hóa quá trình quan sát và giảm nguy cơ bỏ sót vùng khảo sát.
Đặc biệt, AI đã phát hiện đúng 100% các ca ung thư thực quản và ung thư dạ dày trong nhóm được hỗ trợ. Với các tổn thương thường gặp hơn, hiệu suất của hệ thống cũng rất khả quan, chẳng hạn như chẩn đoán chính xác viêm dạ dày đạt 91,4%. Một điểm đáng chú ý là AI vẫn duy trì khả năng phát hiện tốt với các tổn thương nhỏ dưới 5mm, nhóm vốn dễ bị bỏ sót trong thực hành thường quy.
Công nghệ Endocyto 520x mở ra kỷ nguyên mới trong nội soi tiêu hóa
Tại hội thảo, Hệ thống Y tế Thu Cúc TCI đã công bố công nghệ nội soi tiêu hóa cấp độ tế bào Endocyto 520x, đánh dấu một bước phát triển mới trong tầm soát và điều trị ung thư đường tiêu hóa từ giai đoạn sớm. Công nghệ này cho phép phóng đại hình ảnh lên đến 520 lần, giúp bác sĩ quan sát trực tiếp cấu trúc tế bào và vi mạch niêm mạc ngay trong lúc nội soi.
Nhờ đó, tổn thương không chỉ được nhìn thấy ở mức đại thể mà còn có thể được nhận diện sớm hơn ở cấp độ vi thể. Hệ thống này còn tích hợp nhiều công nghệ hình ảnh và AI thời gian thực, góp phần làm rõ các tổn thương nhỏ, cảnh báo vùng nghi ngờ và giảm thiểu nguy cơ bỏ sót bất thường. Đại diện Thu Cúc TCI cho biết, việc đưa Endocyto 520x về Việt Nam không chỉ là đầu tư thiết bị mà còn là cam kết nâng cao tiêu chuẩn nội soi, giúp người bệnh tiếp cận công nghệ hiện đại ngay trong nước.
Tầm quan trọng của việc phát hiện sớm ung thư đường tiêu hóa tại Việt Nam
Tại Việt Nam, tỷ lệ ung thư đường tiêu hóa đang ở mức cao. Theo số liệu từ Globocan 2022, ung thư đại trực tràng đứng thứ 4 và ung thư dạ dày đứng thứ 5 trong các bệnh ung thư phổ biến nhất. Do đó, việc chủ động nội soi tiêu hóa theo khuyến cáo của bác sĩ, đặc biệt là với nhóm có nhiều yếu tố nguy cơ như tuổi tác, tiền sử bệnh, hoặc có triệu chứng, là rất quan trọng để tăng cơ hội phát hiện sớm và nâng cao hiệu quả điều trị.
Các chuyên gia tiêu hóa cũng nhấn mạnh rằng, việc chẩn đoán và điều trị ung thư đường tiêu hóa ở giai đoạn đầu có thể nâng tỷ lệ sống sót sau 5 năm lên đến 90%. Từ công nghệ Endocyto 520x với khả năng quan sát ở cấp độ tế bào, đến các hệ thống AI hỗ trợ phát hiện và chẩn đoán, nội soi tiêu hóa đang từng bước chuyển mình theo hướng chính xác hơn và chủ động hơn, hứa hẹn mang lại nhiều lợi ích cho bệnh nhân tại Việt Nam.
