Đức Hồng y Gioan Baotixita Phạm Minh Mẫn qua đời ở tuổi 92
Đức Hồng y Gioan Baotixita Phạm Minh Mẫn, một nhân vật quan trọng trong Giáo hội Công giáo Việt Nam, đã qua đời lúc 17h22 ngày 22/3 tại Trung tâm Mục vụ Tổng giáo phận Thành phố Hồ Chí Minh, hưởng thọ 92 tuổi. Sự ra đi của ngài để lại niềm tiếc thương sâu sắc trong cộng đồng tín hữu.
Hành trình tu học và phục vụ đầy tận tụy
Đức Hồng y sinh ngày 5/3/1934 trong một gia đình Công giáo tại Hòa Thành, Cà Mau, là con cả trong gia đình có ba anh em. Con đường tu học của ngài bắt đầu từ sớm, khi khoảng 7 tuổi đã giúp lễ tại nhà thờ. Năm 10 tuổi, ngài vào Tiểu chủng viện Cù Lao Giêng ở Long Xuyên, sau đó tiếp tục học tại Phnom Penh, Campuchia. Sau này, ngài trở về Đại chủng viện Thánh Giuse Sài Gòn để theo học triết học và thần học cho đến năm 1965.
Tháng 5/1965, ngài được Giám mục Cần Thơ Giacôbê Nguyễn Ngọc Quang truyền chức linh mục tại Nhà thờ Chính tòa Giáo phận Cần Thơ. Sau khi thụ phong, ngài đảm trách công tác đào tạo linh mục trong suốt 28 năm, giảng dạy tại Tiểu chủng viện Á Thánh Quý ở Cái Răng, Cần Thơ, và được bổ nhiệm làm giám đốc cơ sở này từ năm 1974. Từ năm 1988 đến 1993, ngài làm Giám đốc Đại chủng viện Thánh Quý, chịu trách nhiệm đào tạo linh mục cho ba giáo phận Cần Thơ, Long Xuyên và Vĩnh Long.
Những cột mốc quan trọng trong sự nghiệp
Xen kẽ quãng thời gian đào tạo linh mục, ngài được cử đi du học ngành Quản trị giáo dục tại Đại học Công Giáo Loyola Marymount ở Los Angeles, Mỹ, từ năm 1968 đến 1971. Sau khi trở về Việt Nam, ngài vẫn tiếp tục giảng dạy và được bổ nhiệm làm Giám đốc Tiểu chủng viện Á thánh Quý vào năm 1974.
Tháng 3/1993, ngài được Giáo hoàng Gioan Phaolô II bổ nhiệm làm giám mục phó giáo phận Mỹ Tho và được tấn phong giám mục gần nửa năm sau đó. Trong giai đoạn 1996-1998, ngài giữ chức Phó tổng thư ký Hội đồng Giám mục Việt Nam. Sau gần 60 năm tu học và phục vụ tại các giáo phận miền Tây, ngày 10/3/1998, ngài được bổ nhiệm làm Tổng giám mục Tổng giáo phận TPHCM.
Ngày 22/10/2003, ngài được Giáo hoàng Gioan Phaolô II phong Hồng y tại Roma, trở thành Hồng y đầu tiên của Tổng giáo phận TPHCM và là vị Hồng y thứ 5 của Việt Nam. Ngài cũng được bổ nhiệm làm thành viên Bộ phụng sự và kỷ luật các bí tích và Bộ loan báo tin mừng trong thời gian này. Trong khoảng thời gian giữ tước vị Hồng y, ngài từng hai lần dự Mật nghị Hồng y để bầu Giáo hoàng vào năm 2005 và 2013.
Đời sống tận tụy và những kỷ niệm đẹp
Dù ở cương vị nào, Đức Hồng y Gioan Baotixita Phạm Minh Mẫn luôn dành sự quan tâm đến cộng đồng dân Chúa và gắn kết tu sĩ ở khắp nơi. Năm 2014, ở tuổi 80, ngài từ nhiệm Tổng giám mục Tổng giáo phận TPHCM, nghỉ hưu và được kế nhiệm bởi Tổng giám mục Phaolô Bùi Văn Đọc. Trong thời gian tĩnh dưỡng tại Nhà truyền thống Tổng giáo phận, ngài duy trì đời sống giản dị và tham gia các hoạt động hỗ trợ cộng đồng Công giáo.
Ngày 27/5/2025, thánh lễ tạ ơn mừng 60 năm linh mục cho Đức Hồng y Phạm Minh Mẫn đã diễn ra tại nhà nguyện Trung tâm Mục vụ Tổng Giáo phận TPHCM, do Đức Tổng giám mục Giuse Nguyễn Năng chủ tế.
Những chia sẻ xúc động từ người thân và đồng nghiệp
Trong buổi Thánh lễ đưa chân Đức Hồng y Gioan Baotixita Phạm Minh Mẫn chiều 23/3, linh mục Hồ Văn Xuân chia sẻ rằng ngài từng trải qua nhiều thăng trầm nhưng luôn sống giàu tình nghĩa và nhân ái. Khi được bổ nhiệm làm Tổng Giám mục Tổng giáo phận TPHCM, ngài vẫn thường xuyên đều đặn dịp tết suốt 15 năm trở lại thăm Giáo phận Cần Thơ, giữ sự gắn bó và tình cảm sâu đậm với nơi này. Trong mỗi chuyến đi, khi gặp bất kỳ hoàn cảnh khó khăn nào, ngài đều quan tâm và tìm cách giúp đỡ.
Bà Phạm Minh Quận (88 tuổi, em ruột Đức Hồng y) trở về từ Australia không nén nổi sự xúc động. Trong niềm đau buồn mất mát người thân, bà chia sẻ gia đình hoàn toàn tin tưởng và xin gửi gắm việc hậu sự của ngài cho Tổng Giáo phận TPHCM.
Thánh lễ an táng và lời tiễn biệt cuối cùng
Theo kế hoạch, thánh lễ an táng Đức Hồng y sẽ diễn ra vào 8h30 ngày 27/3 tại Trung tâm Mục vụ Tổng Giáo phận TPHCM. Đây sẽ là dịp để cộng đồng tín hữu và người thân bày tỏ lòng thành kính và tiếc thương đối với một nhân vật đã có nhiều đóng góp cho Giáo hội và xã hội.
