Hãng thông tấn Reuters ngày 16.4 đưa tin, dẫn nguồn từ các quan chức thạo tin, rằng những nhà lãnh đạo quốc phòng cấp cao của Mỹ đã tiến hành các cuộc đàm phán quan trọng với giám đốc điều hành của nhiều tập đoàn ô tô hàng đầu, bao gồm CEO Mary Barra của General Motors và CEO Jim Farley của Ford Motor. Mục tiêu chính của những cuộc thảo luận này là thúc đẩy sản xuất vũ khí cùng các vật tư quân sự thiết yếu khác, trong bối cảnh nguồn cung đang bị đe dọa nghiêm trọng.
Áp lực từ xung đột và nhu cầu cấp thiết
Lầu Năm Góc đặc biệt quan tâm đến việc huy động nguồn lực từ các công ty này, bao gồm nhân lực và năng lực sản xuất công nghiệp, để tăng cường sản xuất đạn dược và các thiết bị quân sự khác. Động thái này diễn ra khi xung đột kéo dài ở Ukraine và căng thẳng leo thang với Iran đã làm cạn kiệt đáng kể kho dự trữ quân sự của Mỹ, đặt ra yêu cầu cấp bách về việc mở rộng nguồn cung.
Nội dung đàm phán và các bên tham gia
Theo các nguồn tin, các cuộc đàm phán mang tính sơ bộ nhưng bao quát nhiều vấn đề then chốt. Các quan chức quốc phòng Mỹ nhấn mạnh rằng có thể sẽ cần sự hỗ trợ từ các nhà sản xuất trong nước để bổ sung cho các công ty quốc phòng truyền thống. Đồng thời, họ đặt câu hỏi liệu các công ty này có khả năng chuyển hướng nhanh chóng sang lĩnh vực quốc phòng hay không.
Ngoài General Motors và Ford Motor, danh sách các công ty tham gia đàm phán còn có GE Aerospace và Oshkosh, một nhà sản xuất xe cộ và máy móc nổi tiếng. Một quan chức từ Bộ Quốc phòng Mỹ khẳng định: "Chúng tôi cam kết nhanh chóng mở rộng cơ sở công nghiệp quốc phòng bằng cách tận dụng tất cả các giải pháp và công nghệ thương mại hiện có, nhằm đảm bảo lực lượng chiến đấu của chúng ta duy trì lợi thế quyết định."
Động thái hướng tới "tình trạng thời chiến"
Các cuộc thảo luận này được xem là bước đi mới nhất của chính quyền Mỹ nhằm đưa ngành sản xuất quân sự vào trạng thái mà Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth gọi là "tình trạng thời chiến". Đáng chú ý, các cuộc đàm phán đã bắt đầu trước khi xung đột với Iran bùng nổ, cho thấy sự chuẩn bị từ sớm của Washington.
Áp lực từ các cuộc xung đột hiện tại đã làm lộ rõ những hạn chế trong kho dự trữ đạn dược của Mỹ, thúc đẩy nhu cầu tìm kiếm thêm đối tác thương mại để nhanh chóng tăng cường nguồn cung cấp. Điều này không chỉ bao gồm đạn dược thông thường mà còn cả các thiết bị chiến thuật tinh vi như tên lửa và công nghệ chống máy bay không người lái.
Vai trò của các công ty và tiền lệ lịch sử
Trong các cuộc đàm phán, các quan chức quốc phòng đã nhấn mạnh việc tăng cường sản xuất vũ khí là vấn đề an ninh quốc gia cấp bách. Ông Logan Jones, giám đốc tăng trưởng mảng vận tải của Oshkosh, tiết lộ công ty đã bắt đầu đối thoại với Lầu Năm Góc từ tháng 11.2025, ngay sau lời kêu gọi của Bộ trưởng Hegseth về việc tăng cường sản xuất.
Mặc dù Oshkosh có kinh nghiệm sản xuất xe chở quân chiến thuật cho Lục quân Mỹ và đồng minh, phần lớn doanh thu 10,5 tỉ USD của công ty lại đến từ các lĩnh vực dân sự. Điều này cho thấy tiềm năng chuyển đổi linh hoạt của các tập đoàn công nghiệp lớn.
Chính quyền Mỹ không xa lạ với việc kêu gọi các nhà sản xuất ô tô hỗ trợ trong thời điểm khủng hoảng. Trong đại dịch Covid-19, General Motors và Ford đã hợp tác với các nhà sản xuất thiết bị y tế để sản xuất hàng chục ngàn máy thở, chứng minh khả năng thích ứng nhanh chóng.
Hơn nữa, việc chuyển hướng sản xuất trong nước cho mục đích quân sự đã có tiền lệ rõ ràng từ lịch sử. Trong Thế chiến II, các hãng ô tô Mỹ tại Detroit, bang Michigan, đã ngừng sản xuất xe hơi thông thường để tập trung vào việc sản xuất máy bay ném bom, động cơ máy bay và xe tải phục vụ chiến tranh. Động thái hiện tại có thể được xem như một sự lặp lại của chiến lược đó trong bối cảnh mới.
