Sáng 15/6, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã có buổi làm việc với ngành Giáo dục và Đào tạo về công tác chuẩn bị khai giảng năm học mới 2026-2027 và kết quả triển khai Nghị quyết 71 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo.
Những tồn tại trong giáo dục
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước ghi nhận những chuyển biến tích cực trong chuẩn bị năm học mới và triển khai Nghị quyết 71. Tuy nhiên, ông chỉ rõ những chuyển biến này mới chủ yếu ở nhận thức và chuẩn bị chính sách.
Thiếu giáo viên vẫn là điểm nghẽn lớn. Cơ sở vật chất và thiết bị dạy học chưa đáp ứng yêu cầu. Chi phí học tập, dạy thêm, học thêm, thi cử và tuyển sinh gây áp lực lớn.
Yêu cầu chuẩn bị năm học mới
Để chuẩn bị cho năm học 2026-2027, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu bảo đảm cơ sở vật chất, đủ trường, đủ lớp, thực hiện nguyên tắc “ở đâu có học sinh, ở đó có giáo viên”.
Ông gợi ý nghiên cứu cơ chế thí điểm mô hình quản trị với hệ thống trường công, trường tư trên cùng địa bàn; có thể tổ chức một trường nhiều điểm trường. Kiên quyết không để học sinh nào vì hoàn cảnh khó khăn mà không được đến trường.
Cần tập trung huy động hệ thống chính trị hoàn thành đúng tiến độ các trường phổ thông liên cấp nội trú ở các xã biên giới, bảo đảm đa mục tiêu giáo dục và an sinh xã hội.
Quy hoạch trường học đồng bộ
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu chính quyền các cấp khi lập quy hoạch đô thị và xây dựng khu dân cư mới phải quy hoạch, xây dựng đồng bộ trường học, hạ tầng phù hợp với quy mô dân số.
Các địa phương cần tháo gỡ vướng mắc về quỹ đất, thủ tục đầu tư xây dựng trường học tại các khu vực tăng dân số cơ học, đô thị lớn, khu công nghiệp, vùng khó khăn, biên giới.
Thu hút nhân tài và luân chuyển giáo viên
Ông đề nghị có cơ chế đặc thù thu hút chuyên gia giỏi, nhà khoa học đầu ngành tham gia giảng dạy, nghiên cứu; xây dựng cơ chế khuyến khích sinh viên tốt nghiệp loại giỏi, giáo viên giỏi ở thành phố luân chuyển về các trường nông thôn, vùng khó khăn.
Xử lý bạo lực học đường và bệnh thành tích
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh tập trung giải quyết tình trạng bạo lực học đường, chú trọng giáo dục đạo đức, lối sống lành mạnh cho học sinh, sinh viên; xây dựng môi trường giáo dục lành mạnh, kỷ cương, nhân văn.
Ông yêu cầu xử lý nghiêm các hành vi vi phạm; kiểm soát chi phí học tập, chấn chỉnh dạy thêm, học thêm và bệnh thành tích.
Chuyển đổi công năng các tòa nhà công vụ
Chính phủ được giao nhiệm vụ nhanh chóng ban hành chính sách chuyển đổi công năng các tòa nhà công vụ, trụ sở cơ quan Nhà nước dôi dư thành cơ sở giáo dục, y tế. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước quán triệt không để các công trình lãng phí, hoang hóa xuống cấp trong khi trẻ em thiếu nơi vui chơi, học tập; người dân thiếu nơi khám chữa bệnh.
Định hướng phát triển giáo dục
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu chuyển mạnh từ tư duy “quản lý giáo dục” sang “quản trị phát triển giáo dục”; giáo dục phải đi trước một bước trong chuẩn bị nguồn nhân lực chất lượng cao. Giáo dục - đào tạo phải nắm bắt xu hướng đào tạo những ngành nghề mới sẽ xuất hiện và biến mất trong tương lai do phát triển khoa học công nghệ.
Ngành giáo dục cần rà soát các quy định, định mức lạc hậu, cắt giảm thủ tục, báo cáo hình thức để giáo viên có thêm thời gian cho chuyên môn và học sinh.
Đầu tư có chọn lọc cho một số đại học, viện nghiên cứu, trung tâm xuất sắc, phòng thí nghiệm trọng điểm trên cơ sở cạnh tranh về kết quả, hiệu quả.
Hoàn thiện cơ chế tài chính giáo dục
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu hoàn thiện cơ chế tài chính giáo dục, đầu tư có trọng tâm, trọng điểm. Nguồn lực ưu tiên cho các nhiệm vụ cấp bách như bổ sung giáo viên, trường lớp, mầm non, bán trú, nội trú, hạ tầng số, giáo dục nghề nghiệp, đại học trọng điểm và hỗ trợ người học khó khăn.
Trong thực hiện Nghị quyết 71, mỗi mục tiêu phải được cụ thể hóa thành nhiệm vụ, nguồn lực, thời hạn, cơ quan chịu trách nhiệm. Nơi làm tốt được biểu dương, nhân rộng; nơi để xảy ra hình thức, lãng phí, tiêu cực phải xử lý nghiêm.
